Greinasafn

2017
 »október

 »september
 »įgśst
 »jślķ
 »jśnķ
 »maķ
 »aprķl
 »mars
 »febrśar
 »janśar
2016
 »desember
 »nóvember
 »október
 »september
 »įgśst
 »jślķ
 »jśnķ
 »maķ
 »aprķl
 »mars
 »febrśar
 »janśar
2015
2014
2013
2012
2011
2010
2009
2008
2007
2006
2005
2004
2003
2002
2001
2000
1999
1998
1997
1996
1995
1994
1993
1992
1991
1990
1989

Articles in English

2.11.2016
JBH interview Scotland

Read more

14.9.2016
WHAT“S WRONG WITH EUROPE – AND WHY DON“T YOU FIX IT?

Read more

9.9.2016
WHAT CAN WE LEARN FROM THE NORDIC MODEL?

Read more

31.3.2016
HOW TO SAVE CAPITALISM FROM THE CAPITALISTS - AND DEMOCRACY FROM THE PLUTOCRATS?

Read more

15.2.2016
The Transition from totalitarianism to democracy: WHAT CAN WE LEARN FROM THE BALTIC ROAD TO FREEDOM AND POST-INDEPENDENCE EXPERIENCE?

Read more

All articles in English

28.3.2009

Framtķšarsżn?

Žaš var forvitnilegt aš fylgjast meš mįlfundaręfingu Björns Bjarnasonar og Žorsteins Pįlssonar ķ Hįskólanum ķ Reykjavķk ķ hįdeginu s.l. žrišjudag (24.03.09). Žeir įttu aš svara spurningunni, hvort Ķslandi vęri betur borgiš innan eša utan Evrópusambandsins.

Forvitnilegt sagši ég. Ekki vegna žess aš afstaša žessara fyrrverandi rįšherra Sjįlfstęšisflokksins til mįlsins kęmi į óvart. Žorsteinn, sem er fyrrv. sjįvarśtvegsrįšherra, hefur framundir žaš sķšasta veriš haršur andstęšingur Evrópusambandsašildar. En hann hefur skipt um skošun eins og hann gerši grein fyrir į fundinum. Björn var fyrr į tķš opinn fyrir kostum Evrópusambandsašildar, svo ekki sé meira sagt. Į seinni įrum hefur hann hins vegar grafiš sig ofan ķ skotgrafirnar og fer žašan fremstur ķ flokki andstęšinga ašildar, įsamt meš Bjarna Haršarsyni, bóksala į Selfossi, og öšrum mannvitsbrekkum.

Žaš sem gerši žetta pataldur forvitnilegt var aš žarna fengu įheyrendur einskonar generalprufu af landsfundi Sjįlfstęšisflokksins sem nś stendur yfir. Į žeim fundi veršur stašfest aš žótt senn sé hįlfur annar įratugur lišinn frį gildistöku EES-samningsins, hefur allur žessi tķmi ekki dugaš forystumönnum Sjįlfstęšisflokksins til žess aš komast aš nišurstöšu um žetta stęrsta mįl samtķmans. Flokkurinn er klofinn ofan ķ rót. Hann er pólitķskt impotent – getulaus – fullkomlega ófęr um aš veita žjóšinni forystu ķ žessu mįli. Sama mįli gegnir reyndar um fleiri stórmįl eins og t.d. kvótamįliš. Flokkurinn er į reki. Višskilnašur hans ķ stjórnarrįšinu eftir 18 įra valdatķš, er sį versti ķ Ķslandssögunni. Flokkurinn hefur enga framtķšarsżn.

Žaš var reyndar tvennt sem kom į óvart ķ mįlflutningi žeirra fjandvinanna (Björn uppnefnir ęvinlega blašiš sem Žorsteinn ritstżrir og kallar Baugsmišil; Žorsteinn mun harma žaš lķtt aš pólitķsk arfleiš Davķšs Oddssonar er hér eftir öll ķ ösku). Hiš fyrra var hversu óvandašan mįlflutning Björn lét sér sęma aš hafa ķ frammi, t.d. meš žvķ aš kynda aš ósekju undir óvild ķ garš grannžjóša. Žaš er nokkurn veginn žaš seinasta sem Ķslendingar žurfa į aš halda nś um stundir. Hitt var aš fv. sjįvarśtvegsrįšherra Žorsteinn Pįlsson taldi aš hįvęrar kröfur sem uppi vęru hér innan lands um afnįm gjafakvótakerfisins, vęri hagsmunum sjįvarśtvegsins (les: LĶŚ) hęttulegri en hin samręmda sjįvarśtvegsstefna Evrópusambandsins (CFP).

SAMNINGAR EŠA KROSSAPRÓF?

Björn gengur śt frį žvķ ķ mįlflutningi sķnum aš ašildarvišręšur viš Evrópusambandiš séu ekki samningavišręšur heldur eins konar krossapróf žar sem višmęlandinn setur kross ķ reitinn framan viš rķkjandi stefnu ESB. Lögmįliš sé “take it or leave it” – allt eša ekkert, punktur og basta. Žaš er m.ö.o ekki hęgt aš semja viš Evrópusambandiš, aš mati Björns.
Ég bar žessa fullyršingu rįšherrans fyrrverandi undir erlendan kunningjan minn sem var ķ samningsgengi žjóšar sinnar ķ ašildarsamningum fyrir nokkrum įrum. Hann hló viš og sagši aš ef rétt vęri hefši žaš getaš sparaš honum og félögum hans mikinn tķma og fyrirhöfn. Sannleikurinn vęri hins vegar sį aš allar žjóšir, sem hann žekkti til, sem gert hefšu ašildarsamninga viš ESB, hefšu fengiš fram sérlausnir varšandi sķna brżnustu žjóšarhagsmuni.

Žetta rķmar viš mķna reynslu śr EES-samningunum. Fyrirfram var fullyrt aš Evrópusambandiš kvikaši ekki frį žeirri grundvallarstefnu sinni aš heimta veišiheimildir ķ stašinn fyrir markašsašgang. Žegar upp var stašiš fengum viš žvķ sem nęst fullan markašsašgang, en ESB fékk engar veišiheimildir. Hins vegar geršum viš tvķhlišasamning meš gagnkvęmum skiptum į veišiheimildum, sem var allt annaš mįl. Allar žjóšir, sem ég žekki til, hafa fengiš sérlausnir į brżnustu vandamįlum sķnum ķ ašildarsamningum. Slķkir ašildasamningar hafa sömu réttarstöšu og stofnsįttmįlinn. Žetta eru žvķ ekki tķmabundnar undanžįgur heldur varanlegar breytingar. Ašalsamningamašur Tékka, sem hér var ķ stuttri heimsókn, stašfesti aš žetta vęri rétt.

Ašrar fullyršingar Björns Bjarnasonar ķ žessum umręšum voru sama marki brenndar. Fullyršingar eins og žęr aš ķ ašildarsamningum yršu Ķslendingar aš fórna sjįvarśtvegi og landbśnaši og afsala sér yfirrįšum yfir aušlindum sķnum, styšjast hvorki viš lagaleg rök né reynslu annarra žjóša. Ašildaržjóšir Evrópusambandsins rįša sjįlfar yfir aušlindum sķnum. Landbśnašur hefur hvorki lagst af ķ Finnlandi né Svķžjóš eftir ašild. Sama žróun og rķkti fyrir ašild, nefnilega aš bśum fękkaši, um leiš og žau stękkušu, m.a. viš samruna, hélt įfram. Žessar žjóšir fengu sérlausn į landbśnašarvanda sķnum.

HRĘŠSLUĮRÓŠUR

Žorsteinn Pįlsson svaraši hręšsluįróšri Björns um aš sjįvarśtvegur Ķslendinga fęri į vonarvöl innan ESB. Žorsteinn spurši sjįlfan sig og fundarmenn, hvaša breytingar yršu į högum sjįvarśtvegsins viš ašild, aš žvķ er varšar veišar innan og utan lögsögu og fjįrfestingarrétt śtlendinga. Hann sagši aš engar breytingar yršu į śthlutun veišiheimilda innan lögsögu. Aš žvķ er varšar nżtingu flökkustofna utan lögsögu yršum viš eftir sem įšur aš semja viš ašra. Žaš eina sem hann kvašst hafa nokkrar įhyggjur af vęri réttur śtlendinga til aš fjįrfesta ķ sjįvarśtvegsfyrirtękjum. Į hitt vęri aš lķta aš sjįvarśtvegurinn situr ekki viš sama borš og ašrar atvinnugreinar nś žegar, aš žvķ er varšar fjįrmögnun ķ öšru formi en lįnsfjįrmögnun. Žetta hefši bitnaš į sjįvarśtvegnum, sem vęri sokkinn ķ skuldir. Hann minnti į aš sjįvarśtvegurinn žyrfti ekki sķšur en ašrar atvinnugreinar į traustum gjaldmišli aš halda. Gengissveiflur og vaxtaokur hefši reynst honum žungt ķ skauti.

Žorsteinn klikkti śt meš žvķ aš žęr hįvęru kröfur sem nś vęru uppi um aš afnema gjafakvótakerfiš, vęru hęttulegri hagsmunum sjįvarśtvegsfyrirtękjanna heldur en hin illręmda sjįvarśtvegsstefna ESB. Žarna gęgšist LĶŚ-įróšurinn ķ gegnum mįlfutning Žorsteins. Kvótakóngarnir hafa, sem kunnugt er, mótaš sjįvarśtvegsstefnu Sjįlfstęšisflokksins frį fornu fari. Sérhagsmunir kvótakónganna ganga hins vegar ķ berhögg viš almannahag og ekki sķst hagsmuni hinna dreifšu byggša į Ķslandi. Žetta eru sömu ašilarnir og hafa gegnum kvótabraskiš sökkt sjįvarśtveginum ķ skuldir og dregiš ógrynni fjįr śt śr greininni ķ vafasamar fjįrfestingar innanlands og utan.

Svo aš allrar sanngirni sé gętt veršur aš halda žvķ til haga aš Björn Bjarnason gerši į žessum fundi mikilvęga jįtningu. Hann sagši, aš žaš žżddi ekki aš ręša viš hann um hagfręšileg mįlefni žvķ aš į žeim hefši hann einfaldlega ekkert vit. Žetta stašfesti hann aš öšru leyti meš mįlflutningi sķnum. Žį fara menn nś aš skilja żmislegt, sem hingaš til hefur vafist fyrir jafnvel hinum skżrustu mönnum aš skilja og skżra. Ef žaš hefur veriš lķkt į komiš fyrir mörgum öšrum rįšherrum ķ rķkisstjórn žeirra Geirs H. Haarde og Ingibjargar Sólrśnar Gķsladóttur, žį skilst betur en ella, hvernig žeim tókst į tiltölulega skömmum tķma aš leggja efnahag žjóšarinnar ķ rśst.

RÖKRÉTT NIŠURSTAŠA

Žaš var ķ žessum punkti sem munurinn į mįlflutningi žeirra Björns og Žorsteins kom hvaš skżrast ķ ljós. Žorsteinn kvašst hafa sannfęrst um žaš į seinni įrum aš ef viš Ķslendingar vildum halda til jafns ķ lķfskjörum viš žęr žjóšir, sem viš gjarnan berum okkur viš, žį yršum viš aš halda hér uppi opnu hagkerfi į grundvelli alžjóšlega gjaldgengs gjaldmišils. Tilraunin meš krónuna hefši endanlega mistekist. Hinn kosturinn, aš hverfa aftur ķ tķmann til aš “lifa į landsins gęšum” ķ sjįvarśtvegi og landbśnaši, vęri einfaldlega ekki raunhęfur kostur. Hvorki sjįvarśtvegur né landbśnašur gętu skapaš žau 20.000 sérhęfšu störf, sem viš žyrftum aš skapa į nęstu įrum. Žaš geršum viš ašeins sem fullgildir žįtttakendur ķ alžjóšlegu samstarfi meš grannžjóšum okkar.

Žetta vęri reyndar hin eina rökrétta nišurstaša af žeirri utanrķkispólitķk, sem Bjarni Benediktsson hefši įtt stęrstan hlut aš žvķ aš móta ķ įrdaga lżšveldisins, žegar Ķslendingar gengu ķ NATÓ 1949. Žaš hefšum viš gert til žess aš tryggja nżfengiš sjįlfstęši žjóšarinnar frammi fyrir hęttu af erlendri įsęlni. Į tķmum alžjóšavęšingar og alžjóšlegra fjįrmagnsmarkaša žyrftu smįžjóšir enn aš tryggja sjįlfstęši sitt meš samstöšu innan fjölžjóšasamtaka, sem hefšu burši til aš tryggja žeim öryggi og stöšugt efnahagsumhverfi.

Jón Baldvin Hannibalsson

Deila į Facebook

Skrifa ummęli

Nafn
Netfang
Skilaboš
Skrįšu inn žetta orš
ķ žennan reit