Greinasafn

2017
 »maķ

 »aprķl
 »mars
 »febrśar
 »janśar
2016
 »desember
 »nóvember
 »október
 »september
 »įgśst
 »jślķ
 »jśnķ
 »maķ
 »aprķl
 »mars
 »febrśar
 »janśar
2015
2014
2013
2012
2011
2010
2009
2008
2007
2006
2005
2004
2003
2002
2001
2000
1999
1998
1997
1996
1995
1994
1993
1992
1991
1990

Articles in English

14.9.2016
WHAT“S WRONG WITH EUROPE – AND WHY DON“T YOU FIX IT?

Read more

9.9.2016
WHAT CAN WE LEARN FROM THE NORDIC MODEL?

Read more

31.3.2016
HOW TO SAVE CAPITALISM FROM THE CAPITALISTS - AND DEMOCRACY FROM THE PLUTOCRATS?

Read more

15.2.2016
The Transition from totalitarianism to democracy: WHAT CAN WE LEARN FROM THE BALTIC ROAD TO FREEDOM AND POST-INDEPENDENCE EXPERIENCE?

Read more

10.2.2016
„SOLIDARITY OF SMALL NATIONS: UTOPIAN DREAM OR PRACTICAL POLITICS?

Read more

All articles in English

5.4.2009

Ķsland: Saklaust fórnarlamb eša sjįlfskaparvķti

Žaš voru góšir gestir ķ Silfri Egils 5. april. Michael Hudson og John Perkins lżstu af męlsku og eldmóši hęttum frumskógarins ķ alžjóšlegum kapķtalisma sem nś hafa lagt litla Ķsland ķ einelti. Įšur hafši Jón Helgi Egilsson sżnt fram į žaš meš trśveršugum rökum aš alžjóšagjaldeyrissjóšurinn er aš gefa Ķslandi inn lyf sem passar ekki viš sjśkdóminn. Ketill Sigurjónsson lögfręšingur varaši viš glannalegri draumsżn um aš žetta “muni allt saman reddast” žegar viš byrjum aš dęla olķu upp af Drekasvęšinu. Žeir Hudson og Perkins eru bįšir svo róttękir ķ sinni sżn į heiminn, aš hvorugum žeirra er bošiš ķ mainstream fjölmišla ķ Amerķku. “Amerķska lżšręšiš” žolir ekki svona menn. Žess vegna eru žeir jašrinum.

Hvaš eru žeir aš segja? Žeir eru aš afhjśpa Amerķska heimsveldiš og heimsyfirrįš žess. Žeir birta ógnvekjandi tölur um misskiptingu aušs og tekna innan heimsveldisins. Į fįeinum įratugum hefur “the corporate elite” hins fjölžjóšlega heimskapķtalisma vaxiš frį žvķ aš eiga 37% af žjóšarframleišslu Bandarķkjamanna upp ķ žaš aš eiga 66%, į sama tķma og aš laun almennings hafa rżrnaš aš kaupmętti. Žessar tölur tala sķnu mįli um aš ķ Bandarķkjunum rķkir aušręši (eins og Ragnar Önundarson hefur kallaš žaš). Plutocracy heitir žaš og er andstęša lżšręšis. Af 100 stęrstu hagkerfum heimsins eru 50 fjölžjóšlegir aušhringar. Žegar kalda strķšinu um heimsyfirrįš viš Sovétrķkin lauk, tók viš nżtt strķš. Žaš snżst um eignarhald eša forręši yfir aušlindum heimsins og stjórn į lżšnum ķ žjóšrķkjunum žar sem örbirgš almennings er öflugasta vopniš.

Žeir hafa mikiš til sķns mįls ef litiš er į óligarkana (ręningjar sem beita aušęfum sķnum til aš nį pólitķskum yfirrįšum og beita pólitķskum yfirrįšum til žess aš kasta eign sinni į aušlindir og aušęfi) – ķ žrišja heiminum. Žį blasir viš žéttrišiš net örfįrra olķgarka sem hafa sölsaš undir sig aušęfi fįtękra žjóša og eru partur af hinni alžjóšlegu “corporate elite”. Ķ flestum tilvikum er um aš ręša glępamenn. Dęmi: Suharto Indónesķuforseti, forsetar Filipseyja, valdręningjarnir ķ Afrķku, frį Nķgerķu og Angóla og allt žar į milli, hernašarmafķósar sem lagt hafa undir sig lönd sušur- og miš-Amerķku meš stušningi CIA, valdaręningjar ķ miš-Asķu og žannig mętti lengi telja.

Helstu stofnanir heimskapķtalismans (IMF, Alžjóšabankinn, og alžjóšavišskiptastofnunin WTO) lśta valdi og pólitķsku forręši Bandarķkjanna. Valdatķmabil Bush tįknaši aš “the corporate elite” réši um leiš yfir pólitķsku hernašarlegu valdi Bandarķkjanna. Kosning Obama žżšir aš lżšręšiš į svolķtinn séns ķ aš halda aftur af žessu ofurvaldi. Žaš kom į óvart hvaš Perkins var ķ raun bjartsżnn į möguleika lżšręšisins til žess aš hemja og nį stjórn į žessu yfiržyrmandi og illskeytta aušvaldi. Hann nefndi sem dęmi aš lżšręšisbylting hefši lukkast ķ 8-10 rķkjum S-Amerķku į seinustu įrum. Žaš vekur vonir. Stęrstu spurningarnar um framtķšina snśast um hvort stjórnvöld ķ rķsandi stórrķkjum (Kķna, Indland, Brasilķa, etc.) muni gęta hagsmuna almennings eša ganga ķ liš meš óvinunum.

Hvar kemur Ķsland inn ķ žessa mynd? Svariš er žaš aš Alžjóšagjaldeyrissjóšurinn, sem er ein helsta valdastofnun heimskapķtalismans, hefur tekiš Ķsland upp ķ skuld. Öllum gestunum ķ Silfri Egils bar saman um aš ferill sjóšsins vęri blóši drifinn ķ samskiptum viš rķki fįtęka heimsins og aš lyfjagjöfin, sem sjóšurinn beitir, sé röng. Lķka hér į Ķslandi. En er žaš rétt aš Ķsland hafi oršiš fyrir (efnhagslegri) įrįs heimsaušvaldsins sem ętla aš komast yfir aušlindir žjóšarinnar og beita örbirgš skuldafangelsisins til aš halda žjóšinni ķ skefjum, eins og gerst hefur ķ Afrķku? Vorum žaš ekki “viš sjįlf” sem bįšum um öll žessi lįn? Vorum žaš ekki “viš sjįlf” (žaš er aš segja óligarkarnir okkar) sem sökktum žjóšinni ķ skuldir? Žurftum viš nokkra utanaškomandi ašstoš til žess? Hvort erum viš heldur saklaus fórnarlömb utanaškomandi afla, sem vilja hneppa okkur ķ žręldóm eša er um aš ręša sjįlfskaparvķti sem žżšir aš ógęfa žjóšarinnar er henni sjįlfri og forystumönnum hennar aš kenna?

Vęri ekki rétt aš Egill efndi til framhaldsumręšu um žetta fyrir kosningarnar?

Jón Baldvin Hannibalsson

Deila į Facebook

Skrifa ummęli

Nafn
Netfang
Skilaboš
Skrįšu inn žetta orš
ķ žennan reit