Greinasafn

2019
 »jśnķ

 »maķ
 »aprķl
 »mars
 »febrśar
 »janśar
2018
2017
2016
2015
2014
2013
2012
2011
2010
2009
2008
2007
2006
2005
2004
2003
2002
2001
2000
1999
1998
1997
1996
1995
1994
1993
1992
1991
1990
1989

Articles in English

6.7.2018
Hvers konar kapitalismi? Hvaš eiga norręna módeliš og kķnverska žróunarmódeliš sameiginlegt? Getum viš lęrt eitthvaš af hvor öšrum?

Read more

28.6.2018
„THE MAN WHO LENT US HIS VOICE AFTER OURS“HAD BEEN SILENCED......“

Read more

2.11.2016
JBH interview Scotland

Read more

1.10.2016
Interviewed by the Lithuanian TV

Read more

14.9.2016
WHAT“S WRONG WITH EUROPE – AND WHY DON“T YOU FIX IT?

Read more

All articles in English

23.4.2009

ENGIN FRAMTĶŠARSŻN - ENGIN PÓLITĶK

Veruleikafirrt kosningabarįtta:
Tókuš žiš eftir smįfrétt ķ hįdeginu ķ dag? Ölgeršin hefur aš undanförnu veriš aš reyna aš nį samningum um markašssetningu į ķslenskum bjór į breska markašnum. Sumir mundu halda aš žaš vęri, eins og sagt var ķ enskukennslubókunum ķ gamla daga, “to carry coal to Newcastle” – bjór til Bretlands!

En bķšiš hęg: Eftirspurnin var nęg, samstarfsašilinn var fśs og samkeppnishęfnin – lįgt gengi krónunnar – ķ toppi. Samt gekk žetta ekki. Hvaš var aš? Vöntun į nothęfum gjaldmišli, žaš er žaš sem var aš. Hvorki seljandi né kaupandi treysti sér ķ fjįrhęttuspil meš ķslensku krónuna, eins og žeir oršušu žaš sjįlfir.Aš vita ekki frį degi til dags, hvort evran kostar 88 krónur eša 250 krónur eša eitthvaš žar į milli.

Žetta er vandi ķslensku žjóšarinnar ķ hnotskurn. Žessi litla frétt segir meira en mörg orš. Hśn segir vissulega meira en allt blašriš sem hellt hefur veriš yfir žjóšina ķ fjölmišlaumręšunni fyrir kosningarnar į laugardaginn. Sį sem skilur, hvers vegna dķllinn um bjórśtflutning til Bretlands datt upp fyrir, skilur um leiš, hvers vegna viš veršum aš byrja samningavišręšur um ašild aš Evrópusambandinu og upptöku evru strax - daginn eftir kosningar.

Hvaš į ég viš? Žetta er spurningin um žaš, hvernig störf verša til. Ef žś veist eitthvaš um žaš, žį veistu hvernig į aš śtrżma atvinnuleysi. Ef störfum fjölgar og atvinnuleysi minnkar, žį verša til tekjur. Tekjur standa undir eftirspurn, sem kallar eftir framleišslu, žjónustu og višskiptum, sem skapar meiri tekjur. Žaš er svona sem Ķslendingar žurfa aš vinna sig śt śr hruninu.Og žaš er einmitt žaš sem er ekki aš gerast, eins og sagan um bjórdķlinn, sem datt upp fyrir, sżnir ķ hnotskurn. Žaš er ekki aš gerast af žvķ aš viš höfum ekki nothęfan gjaldmišil til žess aš geta stundaš višskipti.

Hvernig verša störf til? Žau verša til ķ fyrirtękjum. Reynum aš setja okkur ķ spor žeirra, sem eru aš reyna aš reka fyrirtęki į Ķslandi ķ dag (og žar meš aš skapa störf). Aš reka fyrirtęki byggist aš lokum į įreišanlegum upplżsingum. Višskiptahugmynd er ķ reynd įętlun fram ķ tķmann. Įrangurinn fer eftir žvķ, hvort įętlunin stenst eša ekki. Žś žarft aš vita um verš į ašföngum og afuršum. Žś žarft aš geta reitt žig į, aš įętlanir um tekjur og gjöld standist. Žś žarft aš vita, hver er greišslubyršin af skuldum. Aušvitaš er hęgt aš fara nįnar śt ķ žessa sįlma, en žetta nęgir til aš koma meiningunni til skila.

Ef žś veist ekki frį degi til dags, hverjar eru tekjur žķnar eša gjöld, žį er tilraun žinni til aš reyna aš reka fyrirtęki rétt lżst: Fjįrhęttuspil. Fjįrhęttuspil er handa fķklum. Žaš į ekkert skylt viš aš reka fyrirtęki. Žaš er ekki hęgt aš reka fyrirtęki, hvaš žį heldur aš byggja upp traust fyrirtęki til langs tķma, nema į grundvelli stöšugleika. Samkeppnishęfni er lykilhugtak. Žaš skiptir ekki öllu mįli, hvort žś framleišir fyrir heimamarkaš eša flytur śt. Ķ hvoru tilvikinu sem er, žarftu aš standast samkeppni. Og žaš gerir žś einfaldlega ekki meš gjaldmišil, sem heldur ekki gildi sķnu frį degi til dags.

Ég lįi ekki minni elskulegu žjóš, žótt hśn hrynji ofan ķ djśpt žunglyndiskast viš žaš aš verša fórnarlamb auglżsingastrķšsins og klisjukeppninnar, sem gengur undir nafninu kosningabarįtta. Eru kjósendur einhverju nęr um vitiborin svör viš žessari einföldu spurningu: Hvernig į aš bśa til störf. 20 žśsund störf handa žeim sem žegar hafa misst vinnuna? Žśsundir annarra starfa handa unga fólkinu, sem kemur inn į vinnumarkašinn į nęstu įrum? Vita menn ekki aš fyrirtęki, sem eru sokkin ķ skuldir, žurfa endurfjįrmögnun? Vita menn ekki aš til žess aš fjįrfesta ķ framleišslutękjum, žarf ašgang aš lįnsfé? Vita menn ekki, aš lįnsfjįrmarkašir eru Ķslendingum lokašir; aš viš njótum einskis lįnstrausts; aš erlent fjįrmagn er ófįanlegt aš taka žįtt ķ “fjįrhęttuspilinu?”

Vita menn ekki aš žaš er ekkert įl į dagskrį? Vita menn ekki aš eftirspurn eftir įli fer žverrandi og aš įlverš er hruniš? Vita menn ekki aš pólitķkusarnir sem stżršu Ķslandi ķ hrun, munu ekki bśa til nein nż störf? Vita menn ekki aš žaš žżšir ekkert aš hverfa aftur til fortķšar? Vita menn ekki aš rķkisrekinn landbśnašur og skuldum hlašinn sjįvarśtvegur munu hvorugt bśa til žau störf, sem žarf til aš halda hinum atvinnulausu ķ landinu? Sjį menn ekki, hversu aumkunarvert rifrildiš ķ mśsarholunni er?

Skilja menn ekki aš pólitķk, sem hefur enga framtķšarsżn, er engin pólitķk - heldur bara blašur? Er fólki ofviša aš skilja aš einmitt af žvķ aš žaš tekur tķma aš semja um Evrópusambandiš og aš įvinna okkur rétt til aš taka upp evru – einmitt žess vegna žurfum viš aš sękja um strax. Löng ferš byrjar į fyrsta skrefinu. Sį sem aldrei stķgur fyrsta skrefiš, fer aldrei ķ feršalagiš.

Ummęli viš grein į eyjan.is.

Jón Baldvin Hannibalsson (Höfundur hefur tekiš žįtt ķ kosningabįrįttu oftar en hann kęrir sig um aš muna.)

Deila į Facebook

Skrifa ummęli

Nafn
Netfang
Skilaboš
Skrįšu inn žetta orš
ķ žennan reit