| Greinasafn |
2010 |
| Articles in English |
11.3.2010 ICELAND AND THE CURRENT ECONOMIC CRISIS. POLITICAL COMPLICATIONS AND THE WAY FORWARD 14.8.2009 ICELAND AND THE EUROPEAN UNION 8.8.2009 POLITICAL FIRST-AID? Iceland and EU 20.7.2009 ICELAND: FROM CRISIS TO RECOVERY |
| All articles in English |
30.9.2009
SKEMMDARVERK
Í spjalli sínu við Sölva Tryggvason á Skjá einum (25.09.09) sagði nýráðinn ritstjóri Morgunblaðsins, Davíð Oddsson, að Icesave-málið væri “eitt mesta skemmdarverk sem á Íslandi hefur dunið.”
Þetta má til sanns vegar færa, þótt orðalag ritstjórans sé ögn villandi. Icesave-málið dundi ekki yfir Íslendinga. Icesave-reikningurinn upp á ca. 700 milljarða króna er bein afleiðing af ákvörðunum eigenda og forráðamanna Landsbanka Íslands, þeirra Björgólfs Guðmundssonar og Kjartans Gunnarssonar, varaformanns bankaráðs og fv. framkvæmdastjóra Sjálfstæðisflokksins og bankastjóra í þeirra þjónustu.
Sú ákvörðun þessara manna að leysa endurfjármögnunarþörf á óhóflegu skuldasafni bankans með því að stofna útibú Landsbankans í Bretlandi og Hollandi, þýddi að bankaleyfið, eftirlitið og lágmarksinnistæðutrygging sparifjáreigenda var á ábyrgð íslenskra eftirlitsstofnana og íslenska tryggingasjóðsins.
Ef þessir einstaklingar hefðu farið að fordæmi Kaupþingsmanna og rekið þessa fjáröflunarstarfsemi sína í formi dótturfélags en ekki útibús, þá lægi enginn Icesave-reikningur fyrir Alþingi Íslendinga með kröfu um ríkisábyrgð. Þá væri einfaldlega enginn Icesave-reikningur til. Hvort tveggja, eftirlitið og lágmarkstrygging innistæðna, hefði verið á ábyrgð viðeigandi stofnana í Bretlandi og Hollandi.
Kostaboð
Í skýrslu sem tveir lagaprófessorar unnu fyrir neðri deild hollenska þingsins er reyndar upplýst, að hollensk og bresk stjórnvöld höfðu af því þungar áhyggjur, að fall Landsbankans gæti hrundið af stað áhlaupi á bankakerfi þessara landa. Til þess að fyrirbyggja þá hættu buðust eftirlitsstofnanir Hollendinga og Breta til að taka að sér eftirlitið og innistæðutrygginguna, og létta þar með hvoru tveggja af veikburða eftirlitsstofnunum Íslendinga og tryggingasjóði.Forráðamenn Landsbankans höfnuðu þessum kostaboðum, enda sögðust þeir í bréfi til hollenska Seðlabankans og FME í sept. 2008, hafa “vissu fyrir því, að íslenska ríkið myndi ábyrgjast lágmarksinnistæður í íslenskum bönkum.” Vitað er, að FME gerði tilraun til að fá forráðamenn Landsbankans til að taka sönsum, en án árangurs. Sjálfur hefur Davíð Oddsson, fv. seðlabankastjóri, látið hafa eftir sér í fjölmiðlum, að forráðamenn Landsbankans hafi lofað því að færa þessa fjáröflunarstarfsemi sína í Bretlandi og Hollandi yfir í dótturfélög og þar með á ábyrgð þarlendra stofnana. Því miður hafi þeir ekki staðið við gefin loforð.
Ef forráðamenn Landsbankans, þeir Björgólfur Guðmundsson og Kjartan Gunnarsson, fv.framkvæmdastjóri Sjálfstæðisflokksins, hefðu staðið við loforð sín, þá væri enginn Icesave-reikningur. Ef forráðamenn íslensku eftirlitsstofnananna, þ.e. FME og Seðlabankans, hefðu fylgt eftir kröfum sínum um að breyta netútibúunum í dótturfélög af því harðfylgi, sem Davíð Oddsson er þekktur fyrir, þá væri enginn Icesave-reikningur. Ef íslensku eftirlitsstofnanirnar hefðu beitt valdi sínu og lagaheimildum (sbr. 36.gr. l. um fjármálafyrirtæki) , og knúið forráðamenn Landsbankans til þess að taka kostaboðum hollenskra og breskra stjórnvalda í tæka tíð, þá væri enginn Icesave-reikningur.
Á fyrrihluta árs 2008 höfðu forráðamenn bæði Landsbanka og Seðlabanka fengið grafalvarlegar viðvaranir frá dómbærum aðilum um að hætta væri á ferðum. Í febrúar 2008 gerði eftirlitsfyrirtækið Moody´s alvarlegar athugasemdir við Icesave-innlán Landsbankans á fundi með Davíð Oddssyni, seðlabankastjóra o.fl., sbr. minnisblöð Seðlabankans dags.12. feb.2008.
Spilaborg
Í apríl 2008 fengu forráðamenn Landsbankans í hendur úttekt á íslenska bankakerfinu frá alþjóðlega viðurkenndum sérfræðingum, þeim Buiter og Sibert. Þar er viðskiptamódeli íslensku bankanna, botnlausri skuldsetningu í erlendum gjaldeyri með veikburða seðlabanka að bakhjarli og gríðarlega gengisáhættu, lýst sem spilaborg, sem væri að hruni komin. Þar var mælt með því, að Icesave-útibúum yrðu þegar í stað breytt í dótturfélög og höfuðstöðvar bankanna færðar á stærra myntsvæði, þar sem meginþungi starfseminnar var þegar fyrir. Vitað er, að fulltrúar Seðlabanka og Fjármálaráðuneytis fengu þessa skýrslu í hendur og hlýddu á viðvörunarorð höfundanna.Tíföldun bankakerfisins umfram þjóðarframleiðslu á innan við 6 árum eftir einkavæðingu og meðfylgjandi skuldasöfnun í erlendum gjaldeyri, sem sló heimsmet, var reyndar svo risavaxið mál, að það hefði átt að vera meginviðfangsefni stjórnvalda í hagstjórninni að fyrirbyggja yfirvofandi banka- og gengishrun með þeim úrræðum, sem m.a. Buiter og Sibert mæltu með. Ef Geir H. Haarde, forsætisráðherra, og Davíð Oddsson, þáverandi seðlabankastjóri, hefðu gripið til aðgerða, eins og þeirra sem Buiter og Sibert mæltu með, þá væri enginn Icesave-reikningur.
Í sjónvarpsspjallinu á Skjá einum, sem vitnað var til í upphafi, kenndi hinn nýráðni ritstjóri Morgunblaðsins Icesave-málið við skemmdarverk. Það má til sanns vegar færa, þótt nú sé í tísku að kenna slíka iðju við hryðjuverk. En hryðjuverk verða ekki til af sjálfu sér. Þeir sem þau vinna kallast hryðjuverkamenn. Af einhverjum ástæðum komst það lítt til skila í spjalli ritstjórans, hverjir höfðu verið þarna að verki. Vonandi bætir þessi greinarstúfur aðeins úr því.
Jón Baldvin Hannibalsson (Höfundur var ráðherra í ríkisstjórn Davíðs Oddssonar 1991-95)
Ummæli við grein
30.9.2009 09:07:46Erlingur Þ
Einmitt.
Það er ábyrgðarhluti, fv. stjórnenda Sjálfstæðisflokksins, að fara sífellt með blekkingar, í þeirri von að endurteking á blekkingum sannfæri fólk.
Þessir 1000-1500 gagnrýnislausu einstaklingar, oft með Háskólagráður, sem hafa "trúað stjórnendum síns liðs" það er Davíð og hirðinni. Sjálfstæðisflokkurinn hefur að sögn aðila, sem hefur verið í flokknum yfir 30 ár meinað skoðanafrelsi. Það skítur skökku við, svokallað Frelsi, sem Hannes Hólmsteinn og félagar hafa haldið fram að þeir hafa verið að bera á borð fyrir þjóðina.
Nú er öllum ljóst að þeir báru á borð einræði, og spillingu.
Ríkisstjórn Sjálfstæðisflokks og Alþýðuflokks náðu saman samningum við Evrópska Efnahagssvæðið. Sá samningur er lykilatriði í þeim hagvexti, sem fram kom til ársins 2006. Það sem brást í framhaldinu var að Davíð og hirðin tók úr sambandi bindiskyldu Seðlabankans, sem er þekkt hagstjórnartæki. Einnig var lögð niður Þjóðhagsstofnun. Mestmegnis vegna ofstopa í Davíð og félögum. Einnig var eftirlitskerfið komið yfir á jábræður í Davíðskórnum, helst sett yfir til vanhæfra embættismanna, til að geta síðan stjórnað þeim af skrifstofu framkvæmdastjóra Sjálfstæðisflokksins.
Kjartan Gunnarsson ber að mínu mati mesta sök á þessari spillingu og Efnahagsástandinu. Það er með öllu óverjandi að hann gangi laus. Hann ásamt Finni Ingólfssyni Halldór Ásgrímssyni og Ólafi Ólafssyni, hefur notið persónulegs ávinnings af sinni þátttöku í stjórnmálum. Til að mynda hefur hann fengið landsvæði fyrir vestan fyrir algjört slikk, að vanda á kostnað landsmanna.
Það þarf að taka Svía til fyrirmyndar til að uppræta spillingu. Hér eru næg verkefni framundan til að yfirfara slík mál og leiðrétta málin gagnvart þjóðinni.
30.9.2009 11:27:29
ÞÞ
Takk Jón, Spurningin er, hvers vegna ganga allir aðalleikararnir lausir? Þarna eru t.d. menn með “heiðursmerki” Verkfræðingafélags Íslands. Á það sama við um lögmenn? ÞÞ
30.9.2009 13:37:15
Snæfríður Baldvinsdóttir
Kannski ef Davíð hefði sýnt af sér meiri stórmennsku og látið eiga sig að falla fyrir þeirri hefð að ráða sjálfan sig þarna inn í musteri peningamálanna eftir meir en 20 ára hlutverk á á vettvangi stjórnmála; inn í þetta musteri sem með breyttum lögum um bankann árið 2001, á og átti allt sitt undir þeirri megin forsendu að SÍ sé sjálfstætt starfandi stofnun með enga pólitíska íhlutun, hagsmuni eða snertifleti; stofnun sem á allt sitt undir trúverðugleika og án þess getur allt eins pakkað saman og farið heim. Eitt er víst að ekki gerði fyrrverandi forsætisráðherra Seðlabankanum og þar með þjóðinni allri gagn með sjálfs-ráðningu sinni þangað inn, en líklegast hefur hann ekki nægilega mikla hagfræðiþekkingu í farteskinu til þess að skilja hvaða ógagn hann í raun gerði. Icesave og ekki Icesave - Davið er svo sannarlega ekki saklaus af þeim ógöngum þjóðarinnar- ekki fremur en hruninu öllu, - en hvort hans pólitíska hyggjuvit sé nægilega þroskað til þess að gangast við þeirri ábyrgð, er auðvitað annað mál.
30.9.2009 15:02:03
Svanur Sigurbjörnsson
Skýrt og gott yfirlit Jón Baldvin. Þessir hlutir mega ekki falla í gleymsku og vonandi lærir þjóðin að halda sjálfmiðuðum valdasjúklingum frá völdum framvegis. Það er ekki auðvelt því víða leynast slíkir einstaklingar á bak við fallega ásjónu og gylliboð. - Kveðja Svanur
1.10.2009 21:05:14
Kolbeinn
"vonandi lærir þjóðin að halda sjálfmiðuðum valdasjúklingum frá völdum framvegis," Svanur:
Þjóðin kann það ágætlega, alla vega kjósendur Samfylkingarinnar í síðasta prófkjöri í Reykjavík fyrir alþingiskosningar...
2.10.2009 10:18:43
Sigurður Þórðarson
"Vitað er, að FME gerði tilraun til að fá forráðamenn Landsbankans til að taka sönsum, en án árangurs. Sjálfur hefur Davíð Oddsson, fv. seðlabankastjóri, látið hafa eftir sér í fjölmiðlum, að forráðamenn Landsbankans hafi lofað því að færa þessa fjáröflunarstarfsemi sína í Bretlandi og Hollandi yfir í dótturfélög og þar með á ábyrgð þarlendra stofnana. Því miður hafi þeir ekki staðið við gefin loforð."
Hvaða vitneskja er til staðar varðandi tilraunir FME til að fá forráðamenn til að taka sönsum en án árangurs?
2.10.2009 10:50:21
Óðinn Hilmisson
Góður Jón !!! Kuklarinn Davíð Oddson Henti líka 300milljörðum út um gluggann áður en hann sturtaði sjálfum sér niður í klósettið og drekti þjóðinni í skuldir Nýfrjálshyggjunar.
14.10.2009 21:30:35
Erlingur Þ
Óðinn nákvæmlega: Hvers vegna hefur nánast enginn rætt um þessa 300 milljarða, sem Davíð henti út um gluggann, eða var það bara til að afhenda "hagsmunaaðilunum" sem stjórna Sjálfstæðisflokknum. Flokknum sem fyrir löngu hefur hent út hagsmunum þjóðarinnar fyrir mútugreiðsluaðilana.
Skrifa ummæli
| Nýjustu skilaboð |
| Kristinn M 31.8.2010 15:51:43 Sæll Jón Baldvin. M... Stefán Stefánsson 12.8.2010 17:07:35 Sennilega þurfum við... Kjartan Emil Sigurðsson 26.5.2010 15:32:34 Mér sýnist íslensk s... Þórarinn S Guðbergsson 30.3.2010 21:10:28 Sæll Jón Væri út í ... Guðgeir Kristmundsson 12.3.2010 22:07:39 Þakka þér fyrir þenn... |
