Greinasafn

2017
 »maÝ

 »aprÝl
 »mars
 »febr˙ar
 »jan˙ar
2016
 »desember
 »nˇvember
 »oktˇber
 »september
 »ßg˙st
 »j˙lÝ
 »j˙nÝ
 »maÝ
 »aprÝl
 »mars
 »febr˙ar
 »jan˙ar
2015
2014
2013
2012
2011
2010
2009
2008
2007
2006
2005
2004
2003
2002
2001
2000
1999
1998
1997
1996
1995
1994
1993
1992
1991
1990

Articles in English

14.9.2016
WHAT┤S WRONG WITH EUROPE ľ AND WHY DON┤T YOU FIX IT?

Read more

9.9.2016
WHAT CAN WE LEARN FROM THE NORDIC MODEL?

Read more

31.3.2016
HOW TO SAVE CAPITALISM FROM THE CAPITALISTS - AND DEMOCRACY FROM THE PLUTOCRATS?

Read more

15.2.2016
The Transition from totalitarianism to democracy: WHAT CAN WE LEARN FROM THE BALTIC ROAD TO FREEDOM AND POST-INDEPENDENCE EXPERIENCE?

Read more

10.2.2016
äSOLIDARITY OF SMALL NATIONS: UTOPIAN DREAM OR PRACTICAL POLITICS?

Read more

All articles in English

5.9.2008

┴ HĂTTU SVĂđI?

ôVi­ eigum ekki a­ rŠ­a Evrˇpusambandsa­ild ß forsendum tÝmabundins efnahagsvandaö (lei­ari Ý Mbl. 10.05.08)
Hva­an kemur ritstjˇra Morgunbla­sins tyftunarvald til ■ess a­ banna almenningi ß ═slandi, sem er ■ungt haldinn kvÝ­a um atvinnu sÝna, afkomu og eignir, a­ rŠ­a allar hugsanlegar lausnir ß ■eim vanda? Og ■ß ekki sÝst a­ild a­ Evrˇpusambandinu og uppt÷ku evru Ý sta­ krˇnu. Ůa­ er nefnilega spurning um lÝfskj÷r almennings Ý framtÝ­inni.

Evrˇpusambandsa­ild og upptaka evru er nefnilega lÝfskjaramßl. Ůa­ snřst um a­ losna vi­ tÝ­ar, ˇfyrirsjßanlegar og ˇ˙treiknanlegar sveiflur ß gengi gjaldmi­ilsins ľ og ■ar me­ ß lÝfskj÷runum. Ůetta snřst um ver­st÷­ugleika. Ůa­ snřst um lŠgra ver­lag ß lÝfsnau­synjum. Ůa­ snřst um lŠgri vexti og ■ar me­ vi­rß­anlegri grei­slubyr­i af lßnum.

Ritstjˇrinn segir a­ fˇlk eigi bara a­ ey­a minnu og spara meira. Gjaldmi­ill sem heldur ekki ver­gildi sÝnu, hvetur ekki til sparna­ar. Hann řtir undir ey­slu. ═ ver­bˇlgu■jˇ­fÚlagi er geymdur eyrir glata­ur. Ůetta skřrir m.a. hvers vegna lÝfsstÝll ═slendinga er allt ÷­ru vÝsi en Svisslendinga. Ůa­ er helst til seint a­ vanda um vi­ ═slendinga fyrir ey­slusemi og ˇforsjßlni ■egar ■eir eru sokknir Ý skuldir. Sß sem vill fß ═slendinga til a­ heg­a sÚr eins og Svisslendinga Štti a.m.k. a­ sřna ■eim ■ß hugulsemi a­ fß ■eim Ý hendur nothŠfan gjaldmi­il.

Hagstjˇrnarmist÷kin.

╔g man ekki eftir ■vÝ a­ jafnmargir hafi or­i­ fyrir jafnmiklum lÝfskjaraskelli ß jafnsk÷mmum tÝma og n˙. Man Úg ■ˇ, rÚtt eins og ritstjˇrinn, flestar efnahagskollsteypur sem ═slendingar hafa gengi­ Ý gegnum upp ˙r mi­ri seinustu ÷ld. Matarreikningurinn snarhŠkkar. Grei­slubyr­i af lßnum ■yngist frß mßnu­i til mßna­ar. Og bensÝnver­ bÝla■jˇ­arinnar, sem břr ekki vi­ nothŠfar almannasamg÷ngur, rřkur upp ˙r ÷llu valdi. Ver­bˇlgan er komin ß skri­. Kaupmßtturinn mun fara rřrnandi ß nŠstu mßnu­um. Og ■a­ sem verra er: Almenningur eygir enga ˙tg÷ngulei­. Og stjˇrnv÷ld vir­ast standa rß­■rota frammi fyrir vandanum.

Hvers vegna er svona illa fyrir okkur komi­? Meginskřringin er s˙ a­ vi­ fˇrum illa a­ rß­i okkar Ý uppsveiflunni frß 2002 til 2007. Ůa­ var Ý lagi a­ rß­ast Ý stˇrvirkjun handa nřrri ßlbrŠ­slu fyrir austan. Hagkerfi­ rÚ­i nokkurn veginn vi­ ■a­. En ■a­ var ekki Ý lagi a­ opna Ý framhaldinu allar gßttir fyrir ˇdřrt erlent lßnsfÚ me­ millig÷ngu bankakerfisins. Ůa­ leiddi til fasteignabˇlunnar sem n˙ er sprungin. Se­labankinn au­velda­i ■etta meira a­ segja me­ rřmkun bindiskyldu Ý sta­ ■ess a­ taka Ý taumana.
HŠkkun střrivaxta dug­i fyrirsjßanlega ekki til a­ st÷­va ■etta. En h˙n haf­i ■ver÷fug ßhrif. Himinhßir vextir hŠkku­u gengi krˇnunnar, ÷rvu­u ey­slu og innflutning og juku vi­skiptahalla og skuldas÷fnun. A­ger­ir Se­lanbankans juku, me­ ÷­rum or­um, ß ˇst÷­ugleikann. Og vaxtamunurinn milli krˇnunnar og annarra gjaldmi­la ger­i ═sland skyndilega (og Ý fyrsta sinn Ý s÷gunni) a­ skotmarki (e­a fˇrnarlambi) hrŠgamma gjaldmi­labrasksins.

┴ hŠttusvŠ­i

Vi­ erum ˇafvitandi komin Ý gÝslingu ˇßbyrgustu afla hins al■jˇ­lega fjßrmßlakerfis. Vi­ erum varnarlaus ß hŠttusvŠ­i. Ůetta er aflei­ingin af sj÷ ßra tilraun okkar me­ sjßlfstŠ­a peningamßlastjˇrn sem byggir ß krˇnunni. Ůetta hef­i einfaldlega ekki gerst ef vi­ hef­um veri­ hluti af evrusvŠ­inu og haft se­labanka Evrˇpu a­ bakhjarli.

Lausnirnar? ŮŠr sn˙ast um ■a­ a­ koma okkur Ý skjˇl af hŠttusvŠ­inu, ß­ur en verra hlřst af. Bakvirkir samningar vi­ a­ra se­labanka og gjaldeyrislßn ß afarkj÷rum. ľ Ůetta eru ney­ar˙rrŠ­i. ┴standinu mß lÝkja vi­ skip sem siglt hefur veri­ Ý strand. Ůa­ er Švinlega rßndřrt a­ ■urfa a­ leita til al■jˇ­legra bj÷rgunarfyrirtŠkja til a­ nß skipinu aftur ß flot. Vonandi tekst okkur ■a­. ┌r ■vÝ sem komi­ er tjˇar lÝtt a­ erfa ska­ann. Hann er or­inn hlutur. En Ý gu­anna bŠnum: Reynum a­ lŠra af ˇf÷rum okkar.

Ůa­ er laukrÚtt sem Jˇn Sigur­sson, fyrrverandi forma­ur Framsˇknarflokksins og Se­labankastjˇri segir Ý fÝnum greinum Ý ■essu bla­i: Frekari frestur vinnur gegn ═slendingum. Og nota bene: LŠrum af reynslu SvÝa og Finna. Bß­ar ■essar ■jˇ­ir fˇru Ý gegnum hrikalega kollsteypu ľ sem var aflei­ing gjaldmi­ils- og bankakreppu ľ ß ßrunum um og upp ˙r 1990. Bß­ar ■essar ■jˇ­ir lÚtu sÚr tÝmabundinn efnahagsvanda a­ kenningu ver­a. ŮŠr for­u­u sÚr af hŠttusvŠ­inu og gengu Ý Evrˇpusambandi­.

Jˇn Baldvin Hannibalsson (H÷fundur var sendiherra ═slands Ý Finnlandi 2002-2005)

Deila ß Facebook

Skrifa ummŠli

Nafn
Netfang
Skilabo­
Skrß­u inn ■etta or­
Ý ■ennan reit