{"id":1115,"date":"2007-02-14T00:00:00","date_gmt":"2007-02-14T00:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.jbh.is\/?p=1115"},"modified":"2020-09-22T14:41:01","modified_gmt":"2020-09-22T14:41:01","slug":"hvad-er-svona-rottaekt-vid-ad-vera-vinstri-graenn","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jbh.is\/?p=1115","title":{"rendered":"HVA\u00d0 ER SVONA R\u00d3TT\u00c6KT VI\u00d0 A\u00d0 VERA VINSTRI-GR\u00c6N(N)?"},"content":{"rendered":"<p><i>VI\u00d0 \u00d6LL: \u00cdslenskt velfer\u00f0arsamf\u00e9lag \u00e1 t\u00edmam\u00f3tum eftir Steingr\u00edm J. Sigf\u00fasson, al\u00fem. 224 bls., Salka 2006.<\/i><\/p>\n<p>Hvers vegna ekki? Hann vill l\u00e1ta kalla sig r\u00f3tt\u00e6kan jafna\u00f0armann. En hva\u00f0 er svona vo\u00f0alega r\u00f3tt\u00e6kt vi\u00f0 Steingr\u00edm J\u00f3hann? A\u00f0 vera \u00e1 m\u00f3ti NATO og her \u00ed landi, eftir a\u00f0 herinn er farinn? Er \u00fea\u00f0 ekki bara svona dej\u00e1 vu upp \u00e1 fr\u00f6nsku &#8211; b\u00fai\u00f0 m\u00e1l? En a\u00f0 yfirbj\u00f3\u00f0a b\u00faverndarstefnu Frams\u00f3knar, sem Halld\u00f3r Laxness kenndi einu sinni vi\u00f0 \u201cHerna\u00f0inn gegn landinu\u201d &#8211; b\u00faverndarstefnu, sem \u00ed al\u00fej\u00f3\u00f0legu samhengi heldur helmingi jar\u00f0arb\u00faa \u00ed heljargreipum \u00f6rbirg\u00f0ar \u2013 hva\u00f0 er svona r\u00f3tt\u00e6kt vi\u00f0 \u00fea\u00f0?<\/p>\n\n\n<!--more Lesa meira-->\n\n\n<p>Ekkert. Meira um \u00fea\u00f0 s\u00ed\u00f0ar.<\/p>\n<h2>DRAUMURINN UM SAMEININGU JAFNA\u00d0ARMANNA.<\/h2>\n<p>Draumurinn um sameiningu jafna\u00f0armanna a\u00f0 norr\u00e6nni fyrirmynd innan v\u00e9banda \u00f6flugrar og lifandi grasr\u00f3tarhreyfingar, sem g\u00e6ti bo\u00f0i\u00f0 \u00edhaldinu birginn og keppt vi\u00f0 \u00fea\u00f0 um stj\u00f3rnarforystu \u00e1 eigin forsendum \u2013 \u00feessi draums\u00fdn var sem lei\u00f0arhno\u00f0a hinna bestu sona og d\u00e6tra \u00ed r\u00f6\u00f0um \u00edslenskra jafna\u00f0armanna \u00e1 \u00f6ldinni sem lei\u00f0. Draums\u00fdn og lei\u00f0arhno\u00f0a \u2013 en hversu \u00fer\u00e1l\u00e1tlega gekk \u00fea\u00f0 \u00feeim ekki \u00far greipum \u00e1 vegleysum og \u00ed \u00f6ngstr\u00e6tum \u00edslenskra stj\u00f3rnm\u00e1la?<\/p>\n<p>\u00c1 seinni hluta seinasta \u00e1ratugar seinustu aldar virtist loksins rofa til. Hin mikla en harms\u00f6gulega \u00fej\u00f3\u00f0f\u00e9lagstilraun, sem kennd var vi\u00f0 r\u00fassnesku byltinguna og \u00f6fgastefnu r\u00fassneskra komm\u00fanista, undir forystu manna eins og Len\u00edns og Stal\u00edns, var li\u00f0in undir lok. Kalda str\u00ed\u00f0inu, sem h\u00f3fst eftir heimstyrj\u00f6ldina miklu, og st\u00f3\u00f0 \u00ed n\u00e6stum h\u00e1lfa \u00f6ld milli alr\u00e6\u00f0ishyggju Sov\u00e9tkomm\u00fanismans og vestr\u00e6nna l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0isr\u00edkja, var \u00fear me\u00f0 loki\u00f0. Hrun Sov\u00e9tr\u00edkjanna \u00fe\u00fdddi \u00ed raun frelsun fj\u00f6lmargra \u00fej\u00f3\u00f0a \u00ed Mi\u00f0- og Austur-Evr\u00f3pu undan n\u00fdlenduoki. \u00dear me\u00f0 lauk seinni heimstyrj\u00f6ldinni \u00ed \u00feeim heimshluta. \u00dea\u00f0 var runninn upp t\u00edmi til a\u00f0 byrja n\u00fdtt l\u00edf. \u00de\u00e6r hugmyndafr\u00e6\u00f0ilegu kennisetningar fort\u00ed\u00f0ar, sem h\u00f6f\u00f0u klofi\u00f0 hina al\u00fej\u00f3\u00f0legu hreyfingu jafna\u00f0armanna og kenndar voru vi\u00f0 arfleif\u00f0 komm\u00fanismans, heyr\u00f0u n\u00fa s\u00f6gunni til.<\/p>\n<p>N\u00fa gafst m\u00f6nnum r\u00e1\u00f0r\u00fam til a\u00f0 vega og meta \u00e1rangur af hinni frj\u00e1lslyndu hugmyndafr\u00e6\u00f0i og p\u00f3lit\u00edsku starfi jafna\u00f0armannahreyfingarinnar \u00e1 Nor\u00f0url\u00f6ndum og \u00ed Evr\u00f3pu. \u00c1rangurinn blasti vi\u00f0. S\u00fa \u00fej\u00f3\u00f0f\u00e9lagstilraun haf\u00f0i tekist jafnvel framar bj\u00f6rtustu vonum. Ef marka m\u00e1 tilvitnunina h\u00e9r a\u00f0 ofan, \u00fe\u00e1 greinir okkur Steingr\u00edm J\u00f3hann ekki \u00e1 um \u00fea\u00f0. Vi\u00f0 skyldum \u00fev\u00ed halda a\u00f0 p\u00f3lit\u00edskir endurfundir v\u00e6ru \u00ed n\u00e1nd; og ekkert \u00fev\u00ed til fyrirst\u00f6\u00f0u a\u00f0 l\u00e1ta drauminn um sameiningu jafna\u00f0armanna r\u00e6tast. Vi\u00f0 \u00d3lafur Ragnar f\u00f3rum um landi\u00f0 \u00e1 rau\u00f0u lj\u00f3si, sk\u00f6mmu eftir fall Berl\u00ednarm\u00farsins. Tilgangurinn var s\u00e1, a\u00f0 \u00fea\u00f0 f\u00f3lk, sem haf\u00f0i gert hr\u00f3p hvert a\u00f0 \u00f6\u00f0ru \u00far p\u00f3lit\u00edskum skotgr\u00f6fum lungann \u00far \u00f6ldinni, m\u00e6tti n\u00fa koma upp \u00far skotgr\u00f6funum og taka upp talsamband \u00e1 n\u00fd.<\/p>\n<h2>DRAUMUR OG VERULEIKI.<\/h2>\n<p>En \u00fea\u00f0 kom bakslag. \u00d3lafur Ragnar og f\u00e9lagar, \u00fe.\u00e1. M. Hinn ungi landb\u00fana\u00f0arr\u00e1\u00f0herra \u00ed vinstristj\u00f3rn Steingr\u00edms Hermannssonar (1988-91), skildu ekki \u00fe\u00e1 \u00fej\u00f3\u00f0arnau\u00f0syn, sem bar til \u00feess a\u00f0 tryggja EES-samningnum framgang. Kannski var l\u00e6rd\u00f3msk\u00farfa n\u00fdrra t\u00edma of br\u00f6tt. L\u00e1tum \u00fea\u00f0 vera. Eftir a\u00f0 Vi\u00f0eyjarstj\u00f3rnin haf\u00f0i komi\u00f0 EES-samningnum heilum \u00ed h\u00f6fn og \u00fear me\u00f0 loki\u00f0 s\u00ednu hlutverki, n\u00e1\u00f0u g\u00f6mlu helmingaskiptaflokkarnir, Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0is- og Frams\u00f3knarflokkurinn, aftur saman um stj\u00f3rn landsins. \u00deeir uppsk\u00e1ru \u00ed makindum \u00e1rangurinn af \u00feeirri kerfisbreytingu \u00fej\u00f3\u00f0f\u00e9lagsins, sem komi\u00f0 var \u00e1 vi\u00f0 hin erfi\u00f0ustu skilyr\u00f0i \u00e1 fyrri huta \u00e1ratugarins. \u00de\u00e1 g\u00e1tu \u00feeir flokkar og flokksbrot, sem s\u00e6kja sinn innbl\u00e1stur s\u00f6gulega s\u00e9\u00f0 \u00ed hugmyndafr\u00e6\u00f0i jafna\u00f0arstefnunnar, og voru saman \u00ed stj\u00f3rnarandst\u00f6\u00f0u, fari\u00f0 a\u00f0 tala saman \u00e1 n\u00fd.<\/p>\n<p>Fyrst kom heil\u00f6g J\u00f3hanna aftur heim me\u00f0 sinn \u00dej\u00f3\u00f0vaka. S\u00ed\u00f0an kom a\u00f0 \u00fev\u00ed, a\u00f0 Al\u00fe\u00fd\u00f0uflokkur, Al\u00fe\u00fd\u00f0ubandalag og Samt\u00f6k um kvennalista leg\u00f0u sig ni\u00f0ur og rynnu saman \u00ed v\u00edsi a\u00f0 \u00feeim st\u00f3ra jafna\u00f0armannaflokki, sem \u00e1tti a\u00f0 l\u00e1ta drauminn r\u00e6tast. Allar forsendur fyrir heilsteyptu samstarfi innan v\u00e9banda sameina\u00f0rar hreyfingar virtust vera til sta\u00f0ar. Hugsj\u00f3nir og hugmyndir jafna\u00f0arstefnunnar og j\u00e1kv\u00e6\u00f0 reynsla af \u00e1rangursr\u00edku uppbyggingarstarfi jafna\u00f0armanna \u00e1 Nor\u00f0url\u00f6ndum og \u00ed Evr\u00f3pu \u00e1tti a\u00f0 duga til a\u00f0 la\u00f0a til samstarfs alla \u00fe\u00e1, sem \u00e1\u00f0ur h\u00f6f\u00f0u sta\u00f0i\u00f0 sundra\u00f0ir. R\u00f3tt\u00e6k s\u00fdn \u00e1 \u00e1stand heimsm\u00e1la og endursko\u00f0un \u00e1 utanr\u00edkisstefnu \u00cdslands \u00e1 t\u00ed\u00f0 kalda str\u00ed\u00f0sins var \u00e1 dagskr\u00e1. \u00dea\u00f0 gat rutt brautina. Bar\u00e1ttan fyrir jafnr\u00e9tti kynjanna r\u00famast vel undir merkjum jafna\u00f0arstefnunnar. Velfer\u00f0arr\u00edki\u00f0 \u00edslenska var vanr\u00e6kt og st\u00f3\u00f0 \u00e1 veikum grunni, sem kalla\u00f0i \u00e1 \u00f6flugt uppbyggingarstarf \u00feeirra, sem eiga a\u00f0 sl\u00e1 um \u00fea\u00f0 skjaldborg. \u00dea\u00f0 var ekkert a\u00f0 vanb\u00fana\u00f0i a\u00f0 sameinast um a\u00f0 l\u00e1ta drauminn r\u00e6tast.<\/p>\n<p>En \u00feeim var ekki skapa\u00f0 nema a\u00f0 skilja. Hva\u00f0 ger\u00f0ist? F\u00e1einir einstaklingar \u00far \u00feingflokki Al\u00fe\u00fd\u00f0ubandalagsins sk\u00e1rust \u00far leik. Foringi \u00feeirra heitir Steingr\u00edmur J\u00f3hann Sigf\u00fasson, og f\u00f3stbr\u00f3\u00f0ir hans heitir \u00d6gmundur J\u00f3nasson, forma\u00f0ur BSRB. Og fleiri fylgdu \u00feeim a\u00f0 m\u00e1lum, menn sem bjuggu yfir mikilli p\u00f3lit\u00edskri reynslu \u00far skotgrafarherna\u00f0i Al\u00fe\u00fd\u00f0ubandalagsins fyrr \u00e1 t\u00ed\u00f0. \u00deessir menn og \u00feeir sem hugsu\u00f0u \u00e1 svipu\u00f0um n\u00f3tum, vildu ekki vera me\u00f0. \u00deeir vildu vera s\u00e9r \u00e1 b\u00e1ti.<\/p>\n<h2>TRILLUKARLINN OG ST\u00d3R\u00daTGER\u00d0ARMA\u00d0URINN.<\/h2>\n<p>Af hverju? \u00deeir s\u00f6g\u00f0ust vera r\u00f3tt\u00e6kari og ekki eiga heima \u00ed st\u00f3rum (og kannski sundurleitum) krataflokki. Og \u00feau k\u00f6llu\u00f0u sig Vinstri-gr\u00e6n. \u00deau kenndu sig vi\u00f0 vinstri\u00f0 \u00far fort\u00ed\u00f0inni og hina gr\u00e6nu von framt\u00ed\u00f0arinnar. \u00cd upphafi var \u00feetta bara l\u00edtill flokkur, \u00ed l\u00edkingu vi\u00f0 litla systurflokka \u00e1 Nor\u00f0url\u00f6ndum. Menn ypptu \u00f6xlum og s\u00f6g\u00f0u sem svo: Kannski er \u00feetta \u00f3hj\u00e1kv\u00e6milegt. Kannski ver\u00f0ur a\u00f0 vera til sm\u00e1flokkur yst til vinstri \u2013 p\u00f3lit\u00edskt athvarf fyrir f\u00f3lk, sem vill halda \u00e1runni hreinni; f\u00f3lk me\u00f0 s\u00e9r\u00fearfir; f\u00f3lk sem vill ekki flekka hendur s\u00ednar af m\u00e1lami\u00f0lunum \u00ed alv\u00f6rup\u00f3l\u00edk. F\u00f3lk sem vill vera \u00ed m\u00f3tm\u00e6lahreyfingu \u2013 hreyfingu sem f\u00edlar vel a\u00f0 vera \u00ed eil\u00edfri stj\u00f3rnarandst\u00f6\u00f0u.<\/p>\n<p>\u00deetta var \u00fe\u00e1, \u00e1ri\u00f0 1999. En n\u00fa er \u00f6ldin \u00f6nnur. Hinn p\u00f3lit\u00edski trillukarl, sem einu sinni var, Steingr\u00edmur J\u00f3hann, upprunninn \u00far \u00deistilfir\u00f0inum, er n\u00fa or\u00f0inn a\u00f0 st\u00f3r\u00fatger\u00f0armanni me\u00f0 haff\u00e6rnissk\u00edrteini sem n\u00e6stst\u00e6rsti flokkur \u00fej\u00f3\u00f0arinnar og n\u00fdja \u00e1h\u00f6fn, sem er l\u00edbbleg og samhent og l\u00edkleg til a\u00f0 r\u00f3tfiska \u00ed n\u00e6stu kosningum, enda me\u00f0 vana menn \u00ed br\u00fanni. \u00dea\u00f0 \u00e1 a\u00f0 v\u00edsu eftir a\u00f0 innbyr\u00f0a trolli\u00f0 og gera a\u00f0 aflanum. En horfurnar vir\u00f0ast alla vega vera b\u00fdsna bjartar.<\/p>\n<p>Hva\u00f0 hefur gerst? Hver er sk\u00fdringin \u00e1 \u00feessum umskiptum? Sk\u00fdringin er tv\u00ed\u00fe\u00e6tt: Annars vegar sk\u00fdrist \u00feetta af mist\u00f6kum Samfylkingarinnar, sem vir\u00f0ist einhvern veginn ekki kunna a\u00f0 reka p\u00f3lit\u00edk \u00e1 eigin forsendum, n\u00e9 heldur a\u00f0 endurn\u00fdja li\u00f0skostinn og virkja h\u00e6fileikaf\u00f3lk til starfa. Samfylkingarf\u00f3lk fer gjarnan me\u00f0 \u00fea\u00f0 sem betur hlj\u00f3mar, en \u00fea\u00f0 er eins og \u00fev\u00ed fylgi engin sannf\u00e6ring. Og svo sannarlega enginn eldm\u00f3\u00f0ur. \u00dea\u00f0 er alveg sama, hverjir gefast upp \u00e1 a\u00f0 fylgja stj\u00f3rnarflokkunum a\u00f0 m\u00e1lum: Alltaf gera \u00feeir lykkju \u00e1 lei\u00f0 s\u00edna framhj\u00e1 gar\u00f0i Samfylkingarinnar. Meira a\u00f0 segja kvenf\u00f3lki\u00f0 flykkist fr\u00e1 Samfylkingunni, \u00fe\u00f3tt stu\u00f0ningur vi\u00f0 hana eigi a\u00f0 gefa \u00feeim von um a\u00f0 sj\u00e1 konu \u00ed fyrsta sinn sem h\u00fasr\u00e1\u00f0anda \u00ed fors\u00e6tisr\u00e1\u00f0uneytinu. S\u00e1 kostur vir\u00f0ist ekki hafa miki\u00f0 a\u00f0dr\u00e1ttarafl. \u00de\u00e6r vir\u00f0ast heldur vilja skipa s\u00e9r \u00ed flokk me\u00f0 \u00deistilfir\u00f0ingnum, enda er hann me\u00f0 karlmannlegri m\u00f6nnum, \u00feeirra sem n\u00fa sitja \u00e1 \u00feingi. Me\u00f0 \u00f6\u00f0rum or\u00f0um, \u00fea\u00f0 skortir eitthva\u00f0 \u00e1 stefnufestu, sannf\u00e6ringarkraft og tr\u00faver\u00f0ugleika \u00feeirra sem standa \u00ed fylkingarbrj\u00f3sti Samfylkingarinnar; einmitt allt \u00feetta, sem \u00feeir Steingr\u00edmur og \u00d6gmundur \u2013 \u00feetta n\u00fdja tv\u00edeyki \u00edslenskra stj\u00f3rnm\u00e1la- vir\u00f0ast hafa til brunns a\u00f0 bera \u00ed r\u00edkum m\u00e6li.<\/p>\n<p>Hinn partur sk\u00fdringarinnar er Steingr\u00edmur sj\u00e1lfur. Hann kemur \u00fej\u00f3\u00f0inni fyrir sj\u00f3nir sem \u00e6rlegur ma\u00f0ur. Hann segir \u00fea\u00f0 sem hann meinar og vir\u00f0ist meina \u00fea\u00f0 sem hann segir. Hann er talinn vera \u00f6flugasti r\u00e6\u00f0uma\u00f0ur \u00feingsins \u00e1 seinni \u00e1rum. R\u00e6\u00f0a hans hlj\u00f3mar sannf\u00e6randi, af \u00fev\u00ed a\u00f0 hann er einl\u00e6gur. \u00dear a\u00f0 auki talar ma\u00f0urinn \u00edslensku, sem er meira en sagt ver\u00f0ur um marga keppinauta hans, sem lesa upp illa samda heimast\u00edla \u00e1 brag\u00f0daufri m\u00e1ll\u00fdsku skriffinnskunnar. N\u00e1tt\u00faruverndarsinninn Steingr\u00edmur kemur l\u00edka fyrir sj\u00f3nir sem tr\u00faver\u00f0ugur \u00ed \u00feeirri rullu. \u00deetta er ma\u00f0urinn sem gaf sj\u00e1lfum s\u00e9r \u00ed afm\u00e6lisgj\u00f6f, fimmtugum, g\u00f6ngufer\u00f0 um landi\u00f0 \u00fevert og endilangt. Og l\u00e1 \u00fati undir berum himni, hvernig sem vi\u00f0ra\u00f0i. \u00deetta er ma\u00f0ur, sem hefur har\u00f0an klett a\u00f0 h\u00f6f\u00f0alagi. Hann er ekta. Og \u00fea\u00f0 sk\u00edn \u00ed gegn \u00e1 skj\u00e1num. Menn gleyma \u00fev\u00ed jafnvel, a\u00f0 \u00feessi r\u00famlega fimmtugi ma\u00f0ur er b\u00fainn a\u00f0 vera hundlengi \u00ed p\u00f3lit\u00edk; sitja t\u00e6pan aldarfj\u00f3r\u00f0ung \u00e1 \u00feingi og g\u00e6ti \u00feess vegna seti\u00f0 \u00fear \u00ed tuttugu \u00e1r \u00ed vi\u00f0b\u00f3t ef hann nennir. \u00deetta m\u00e1 heita mikil \u00ferautseigja og a\u00f0d\u00e1unarvert \u00feolg\u00e6\u00f0i, \u00ed lj\u00f3si \u00feess a\u00f0 Al\u00feingi er ekki beinl\u00ednis skemmtilegasti vinnusta\u00f0ur, sem hugsast getur fyrir f\u00f3lk, sem er vant \u00fev\u00ed a\u00f0 l\u00e1ta hendur standa fram \u00far ermum.<\/p>\n<h2>R\u00d3TT\u00c6KNI E\u00d0A \u00cdHALDSSEMI?<\/h2>\n<p>En hva\u00f0 er svona r\u00f3tt\u00e6kt vi\u00f0 \u00fea\u00f0 a\u00f0 vera vinstri-gr\u00e6nn? A\u00f0 vera \u00e1 m\u00f3ti hernum? \u00dea\u00f0 er nokku\u00f0 seint \u00ed rassinn gripi\u00f0, \u00feegar herinn er farinn. A\u00f0 vera \u00e1 m\u00f3ti bandar\u00edskri heimsvaldastefnu? \u00dea\u00f0 er kannski ekki eins r\u00f3tt\u00e6kt og \u00fea\u00f0 hlj\u00f3mar, \u00ed lj\u00f3si \u00feess, a\u00f0 Bush Bandar\u00edkjaforseta hefur tekist \u00fea\u00f0, sem engum \u00f6\u00f0rum hefur tekist hinga\u00f0 til: A\u00f0 sameina allan heiminn gegn utanr\u00edkisstefnu Bandar\u00edkjanna. \u00dea\u00f0 er varla til s\u00e1 stj\u00f3rnm\u00e1lama\u00f0ur \u00ed Evr\u00f3pu, e\u00f0a \u00ed afganginum af ver\u00f6ldinni, sem m\u00e6lir Bush og kump\u00e1num b\u00f3t, eftir a\u00f0 \u00feeir hurfu af sj\u00f3narsvi\u00f0inu, Aznar, Berlusconi, Oddsson og \u00c1sgr\u00edmsson.<\/p>\n<p>A\u00f0 vera \u00e1 m\u00f3ti NATO? J\u00e1, en Steingr\u00edmur er \u00ed a\u00f0ra r\u00f6ndina sannf\u00e6r\u00f0ur al\u00fej\u00f3\u00f0asinni, sem vill a\u00f0 al\u00fej\u00f3\u00f0asamf\u00e9lagi\u00f0 l\u00e1ti ekki einr\u00e6\u00f0isherrum l\u00ed\u00f0ast a\u00f0 k\u00faga og ofs\u00e6kja sitt eigi\u00f0 f\u00f3lk. \u00dea\u00f0 ger\u00f0ist \u00ed Kosovo. NATO st\u00f6\u00f0va\u00f0i loks \u00fej\u00f3\u00f0ernishreinsun Milosevich \u00ed Kosovo, eftir a\u00f0 Sameinu\u00f0u \u00fej\u00f3\u00f0irnar og Evr\u00f3pusambandi\u00f0 h\u00f6f\u00f0u gefist upp. Og eftir a\u00f0 Kanar hafa sn\u00fai\u00f0 baki vi\u00f0 \u201cvinum s\u00ednum\u201d \u00e1 \u00cdslandi er hyggilegt a\u00f0 vera \u00ed NATO og borga i\u00f0gj\u00f6ldin \u00fear enn um sinn. NATO mun a\u00f0 v\u00edsu leysast upp \u00ed fyrirsj\u00e1anlegri framt\u00ed\u00f0 vegna \u00feess a\u00f0 Evr\u00f3pusambandi\u00f0 getur ekki til langframa li\u00f0i\u00f0 \u00fea\u00f0 a\u00f0 vera eins konar verkf\u00e6rakassi bandar\u00edskra heimsvaldasinna, sem Kanar gr\u00edpa til \u00f6\u00f0ru hverju og \u00fat \u00far ney\u00f0, til a\u00f0 hreinsa upp eftir sig sk\u00edtinn v\u00edtt og breytt um ver\u00f6ldina. En \u00fe\u00e1 breg\u00f0ur svo vi\u00f0, a\u00f0 Steingr\u00edmur er har\u00f0ur \u00e1 m\u00f3ti Evr\u00f3pusambandinu, sem er \u00fe\u00f3 eina vonin um a\u00f0 skapa m\u00f3tv\u00e6gi vi\u00f0 herna\u00f0arofbeldi Bandar\u00edkjamanna, og er raunverulegt fri\u00f0arafl \u00ed heiminum.<\/p>\n<p>Og svona er \u00feetta \u00ed hverju m\u00e1linu \u00e1 f\u00e6tur \u00f6\u00f0ru, n\u00e1nast sama hvar gripi\u00f0 er ni\u00f0ur: Steingr\u00edmur er einl\u00e6gur n\u00e1tt\u00faruverndarsinni( og enginn sem rengir \u00fea\u00f0). \u00c1 sama t\u00edma er hann forhertur stu\u00f0ningsma\u00f0ur landb\u00fana\u00f0arstefnu Frams\u00f3knarflokksins. Eins og allir n\u00e1tt\u00faruv\u00edsindamenn vita (og Steingr\u00edmur er b\u00e6\u00f0i jar\u00f0fr\u00e6\u00f0ingur a\u00f0 mennt og b\u00f3ndi a\u00f0 upplagi) \u00e1 s\u00fa stefna sinn hlut \u00ed uppbl\u00e6stri og gr\u00f3\u00f0urey\u00f0ingu, sem hefur leiki\u00f0 \u00edslenska n\u00e1tt\u00faru svo gr\u00e1tt, a\u00f0 \u00cdslandi er l\u00fdst sem \u201clandi \u00ed t\u00f6trum\u201d.<br>\nSteingr\u00edmur er \u00ed a\u00f0ra r\u00f6ndina eindreginn al\u00fej\u00f3\u00f0asinni. Honum rennur til rifja \u00f6rbirg\u00f0 meira en helmings mannkyns og vill auka efnahagsa\u00f0sto\u00f0 vi\u00f0 \u00fer\u00f3unarr\u00edki rausnarlega. \u00c1 sama t\u00edma sty\u00f0ur hann b\u00faverndarstefnu, sem \u00ed al\u00fej\u00f3\u00f0legu samhengi lokar m\u00f6rku\u00f0um r\u00edku \u00fej\u00f3\u00f0anna fyrir innflutningi \u00e1 landb\u00fana\u00f0arv\u00f6rum fr\u00e1 f\u00e1t\u00e6kum \u00fej\u00f3\u00f0um. F\u00f3rnarkostna\u00f0ur hinna f\u00e1t\u00e6ku \u00fej\u00f3\u00f0a af \u00feessum s\u00f6kum nemur margfaldri \u00fer\u00f3unara\u00f0sto\u00f0inni, sem \u00fe\u00e6r \u00feiggja sem \u00f6lmusu.<br>\nVinstri-gr\u00e6n bera hag laun\u00feega og neytenda fyrir brj\u00f3sti. Samt sty\u00f0ur flokkurinn innflutningsbann og ofurtolla \u00e1 innflutt matv\u00e6li, sem valda \u00fev\u00ed, a\u00f0 \u00edslensk heimili b\u00faa vi\u00f0 h\u00e6sta matv\u00e6laver\u00f0 \u00ed heimi. \u00dea\u00f0 kallar aftur \u00e1 lengsta vinnut\u00edma, sem \u00feekkist \u00e1 n\u00e1l\u00e6gum breiddargr\u00e1\u00f0um. \u00dea\u00f0 hefur aftur \u00fe\u00e6r aflei\u00f0ingar, a\u00f0 vinnu\u00fer\u00e6lkun beggja foreldra bitnar \u00e1 uppeldi barna. \u00dea\u00f0 \u00feykir or\u00f0i\u00f0 fr\u00e9ttn\u00e6mt, a\u00f0 \u00edslenskir foreldrar kunni ekki lengur a\u00f0 tala vi\u00f0 b\u00f6rnin s\u00edn e\u00f0a hafa ekki t\u00edma til \u00feess. \u00dea\u00f0 er tr\u00falega st\u00e6rsta vandam\u00e1li\u00f0, sem \u00feessi \u00fej\u00f3\u00f0 \u00e1 vi\u00f0 a\u00f0 b\u00faa til framt\u00ed\u00f0ar.<\/p>\n<p>Steingr\u00edmur ford\u00e6mir \u00fe\u00e1 tilhneigingu, sem g\u00e6tir til f\u00e1keppni og einokunar \u00e1 hinum \u00f6rsm\u00e1a heimamarka\u00f0i okkar. Samt greiddi hann atkv\u00e6\u00f0i gegn EES-samningnum, sem innleiddi \u00fe\u00f3 evr\u00f3pskar samkeppnisreglur \u00e1 \u00cdslandi og gefur r\u00edkisvaldinu \u00feau t\u00e6ki sem \u00fearf til \u00edhlutunar, ef marka\u00f0shlutdeild einstakra fyrirt\u00e6kja er talin brj\u00f3ta \u00ed b\u00e1ga vi\u00f0 samkeppnisforsendur. Vilji er allt sem \u00fearf til a\u00f0 taka \u00e1 \u00feessu vandam\u00e1li.<\/p>\n<p>\u00de\u00e1 m\u00e1 nefna, a\u00f0 Steingr\u00edmur ford\u00e6mir hina \u201cstal\u00edn\u00edsku\u201d st\u00f3ri\u00f0justefnu stj\u00f3rnvalda, sem byggir \u00e1 forsj\u00e1rhyggju r\u00edkisvaldsins og lofsyngur \u00ed sta\u00f0inn sk\u00f6punarkraft l\u00edtilla og me\u00f0alst\u00f3rra fyrirt\u00e6kja, sem ver\u00f0a til fyrir frumkv\u00e6\u00f0i og \u00fatsj\u00f3narsemi einstaklinga \u00ed frj\u00e1lsu marka\u00f0skerfi. Samt er \u00fea\u00f0 svo, a\u00f0 \u00fe\u00f3tt leita\u00f0 s\u00e9 me\u00f0 logandi lj\u00f3si \u00ed stefnuskr\u00e1rriti Steingr\u00edms, er vandfundin s\u00fa tilvitnun, sem vi\u00f0urkennir yfirbur\u00f0i marka\u00f0skerfisins, \u00fear sem \u00fea\u00f0 \u00e1 vi\u00f0. Samt m\u00e1 finna \u00fev\u00ed sta\u00f0 \u00ed fr\u00e6\u00f0um Steingr\u00edms, a\u00f0 hann vi\u00f0urkenni n\u00faor\u00f0i\u00f0 kosti hins blanda\u00f0a hagkerfis og \u00fe\u00e1 vonandi \u00fea\u00f0 hlutverk, sem samkeppni \u00e1 m\u00f6rku\u00f0um og fr\u00edverslun \u00ed al\u00fej\u00f3\u00f0avi\u00f0skiptum \u00fej\u00f3na til ver\u00f0m\u00e6task\u00f6punar \u00ed velfer\u00f0arr\u00edkinu.<\/p>\n<h2>HEIMATILB\u00daIN HAGFR\u00c6\u00d0I.<\/h2>\n<p>Almennt m\u00e1 segja, a\u00f0 veiku punktana \u00ed hugmyndafr\u00e6\u00f0i Steingr\u00edms s\u00e9 a\u00f0 finna \u00e1 landam\u00e6rum hagfr\u00e6\u00f0i og stj\u00f3rnm\u00e1la. Til d\u00e6mis er sk\u00fdring Steingr\u00edms \u00e1 efnahagslegri velgengni \u00cdslendinga \u00e1 \u00f6ldinni sem lei\u00f0 helst til einf\u00f6ld. Sk\u00fdringar hans eru \u00ed st\u00f3rum dr\u00e1ttum endurheimt sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0is fr\u00e1 D\u00f6num og me\u00f0f\u00e6dd vinnusemi \u00fej\u00f3\u00f0arinnar. Au\u00f0velt er a\u00f0 finna m\u00f6rg d\u00e6mi um vinnusamar \u00fej\u00f3\u00f0ir, sem hefur ekki vegna\u00f0 vel, jafnvel \u00fe\u00f3tt \u00fe\u00e6r heiti a\u00f0 vera p\u00f3lit\u00edskt sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0ar. A\u00f0gangur a\u00f0 fj\u00e1rmagni (t.d. Stofnun \u00cdslandsbanka vi\u00f0 upphaf seinustu aldar) og frj\u00e1ls a\u00f0gangur a\u00f0 m\u00f6rku\u00f0um fyrir \u00fatflutningsafur\u00f0ir skipti sk\u00f6pum um efnahags\u00fer\u00f3un \u00cdslendinga \u00ed upphafi 20. aldar, og menntunarstig \u00fej\u00f3\u00f0arinnar. Ma\u00f0ur \u00fearf ekki a\u00f0 vera frj\u00e1lshyggjuma\u00f0ur til \u00feess a\u00f0 gera s\u00e9r grein fyrir \u00fev\u00ed, a\u00f0 tollfrj\u00e1ls a\u00f0gangur a\u00f0 m\u00f6rku\u00f0um (og reyndar oping\u00e1tt fyrir erlendu fj\u00e1rmagni) hefur skipt sk\u00f6pum fyrir \u00fe\u00e6r \u00fej\u00f3\u00f0ir, sem brotist hafa fr\u00e1 \u00f6rbirg\u00f0 til bjarg\u00e1lna. \u00deetta \u00e1 vi\u00f0 um okkur \u00cdslendinga. Og \u00feetta \u00e1 vi\u00f0 um As\u00edum\u00f3deli\u00f0 svokalla\u00f0a. \u00dea\u00f0 eru einmitt As\u00edu\u00fej\u00f3\u00f0irnar, sem n\u00e1\u00f0 hafa bestum \u00e1rangri \u00ed a\u00f0 \u00fatr\u00fdma f\u00e1t\u00e6kt og b\u00e6ta l\u00edfskj\u00f6r \u00e1 okkar samt\u00ed\u00f0.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er hins vega r\u00e9tt hj\u00e1 Steingr\u00edmi, a\u00f0 efnahags\u00e1rangur \u00cdslendinga \u00e1 seinni hluta s\u00ed\u00f0ustu aldar var meiri en margra annarra, \u00fer\u00e1tt fyrir p\u00f3lit\u00edskt sk\u00f6mmtunar- og haftakerfi og vi\u00f0skiptah\u00f6mlur \u00ed bak og fyrir. \u00c1st\u00e6\u00f0a er til a\u00f0 \u00e6tla, a\u00f0 s\u00e1 \u00e1rangur hef\u00f0i or\u00f0i\u00f0 enn meiri, ef vi\u00f0 hef\u00f0um b\u00fai\u00f0 vi\u00f0 skynsamlega hagstj\u00f3rn og meira vi\u00f0skiptafrelsi. En sk\u00fdringin \u00e1 \u00fev\u00ed, a\u00f0 okkur t\u00f3kst samt sem \u00e1\u00f0ur a\u00f0 halda uppi tilt\u00f6lulega miklum hagvexti, er fyrst og fremst s\u00fa, a\u00f0 vi\u00f0 komumst upp me\u00f0 h\u00f6mlulausa r\u00e1nyrkju \u00e1 \u00feeim takm\u00f6rku\u00f0u au\u00f0lindum hafsins, sem okkur var fali\u00f0 a\u00f0 g\u00e6ta. \u00datf\u00e6rsla landhelginnar \u00far fj\u00f3rum \u00ed tv\u00f6 hundru\u00f0 m\u00edlur ( blessu\u00f0 s\u00e9 minnig L\u00fa\u00f0v\u00edks J\u00f3sefssonar) framlengdi t\u00edmabil r\u00e1nyrkjunnar um skei\u00f0. En \u00fear kom, a\u00f0 vi\u00f0 ur\u00f0um a\u00f0 setja okkur sj\u00e1lf h\u00f6mlur um s\u00f3kn \u00ed au\u00f0lindina og leita lei\u00f0a til a\u00f0 skj\u00f3ta fleiri sto\u00f0um undir efnahagslega vels\u00e6ld okkar, \u00fear me\u00f0 tali\u00f0 me\u00f0 st\u00f3ri\u00f0ju.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 m\u00e1 merkilegt heita, a\u00f0 n\u00e1tt\u00farufr\u00e6\u00f0ingurinn Steingr\u00edmur huglei\u00f0ir hvergi samhengi\u00f0 milli r\u00e1nyrkjunnar \u00e1 fiskistofnunum og gr\u00f3\u00f0urey\u00f0ingarinnar af v\u00f6ldum landb\u00fana\u00f0arstefnunnar, en hvort tveggja var til marks um \u00f3sj\u00e1lfb\u00e6ra \u00fer\u00f3un.Sj\u00e1lfb\u00e6r \u00fer\u00f3un \u00e1 \u00fe\u00f3 a\u00f0 heita mantra Vinstri-gr\u00e6nna. \u00dea\u00f0 m\u00e1 t.d. Merkilegt heita, a\u00f0 Steingr\u00edmur og f\u00e9lagar hans \u00ed Al\u00fe\u00fd\u00f0ubandalaginu, studdu aldrei \u00fe\u00e1 kr\u00f6fu okkar jafna\u00f0armanna, a\u00f0 r\u00e9tturinn til n\u00fdtingar \u00e1 fiskistofnunum yr\u00f0i h\u00e1\u00f0ur gjaldt\u00f6ku samkv\u00e6mt almennum leikreglum frambo\u00f0s og eftirspurnar. \u00deetta var v\u00edst partur af bygg\u00f0astefnu Steingr\u00edms. \u00deetta er enn eitt d\u00e6mi\u00f0, sem bendir til \u00feess, a\u00f0 eitthva\u00f0 skorti \u00e1 gerhygli hans um n\u00fat\u00edmalega hagstj\u00f3rn \u00ed al\u00fej\u00f3\u00f0av\u00e6ddum heimi.<\/p>\n<h2>AL\u00deJ\u00d3\u00d0AHYGGJA GEGN INNILOKUNAR\u00c1R\u00c1TTU.<\/h2>\n<p>\u00cd n\u00fd\u00fatkominni b\u00f3k eftir Eir\u00edk Bergmann, d\u00f3sent vi\u00f0 H\u00e1sk\u00f3lann a\u00f0 Bifr\u00f6st, undir heitinu \u201cOpi\u00f0 land \u2013 sta\u00f0a \u00cdslands \u00ed samf\u00e9lagi \u00fej\u00f3\u00f0anna\u201d, heldur hann \u00fev\u00ed fram, a\u00f0 \u00e1takal\u00ednurnar \u00ed st\u00e6rstu m\u00e1lum l\u00fd\u00f0veldiss\u00f6gunnar hafi sta\u00f0i\u00f0 milli \u201coping\u00e1ttarmanna\u201d og \u201cinnilokunarsinna\u201d. Hann nefnir hin auglj\u00f3su d\u00e6mi um inng\u00f6nguna \u00ed NATO 1949, varnarsamninginn vi\u00f0 Bandar\u00edkin 1951, inng\u00f6nguna \u00ed EFTA 1970 og EES-samninginn, sem klauf \u00fej\u00f3\u00f0ina \u00ed andst\u00e6\u00f0ar fylkingar \u00ed kosningunum 1991. \u00cd \u00f6llum \u00feessum m\u00e1lum hef\u00f0i Steingr\u00edmur og flokkur hans tr\u00falega \u00ed skipa\u00f0 s\u00e9r \u00ed fylkingu \u201cinnilokunarsinna\u201d.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 bo\u00f0ar ekki gott um framhaldi\u00f0. Hnattv\u00e6\u00f0ingin er or\u00f0in sta\u00f0reynd, ekkert s\u00ed\u00f0ur en loftslagsbreytingar af mannav\u00f6ldum. \u00dea\u00f0 er r\u00e9tt hj\u00e1 Steingr\u00edmi, a\u00f0 hnattv\u00e6\u00f0ing \u00e1 forsendum bandar\u00edskra og al\u00fej\u00f3\u00f0legra au\u00f0hringa er varas\u00f6m. \u00dea\u00f0 \u00e1 vissulega vi\u00f0 um r\u00e1nyrkju au\u00f0linda, ar\u00f0r\u00e1n \u00e1 f\u00e1t\u00e6ku f\u00f3lki og jafnvel \u00fer\u00e6lahald; og \u00fea\u00f0 \u00e1 vi\u00f0 um \u00fe\u00e1 tilhneigingu fj\u00e1rmagnsins a\u00f0 kn\u00fdja \u00fej\u00f3\u00f0r\u00edkin til samkeppni um l\u00e6kkun skatta og launa, a\u00f0 vi\u00f0lag\u00f0ri h\u00f3tun um a\u00f0 ella fari fj\u00e1rmagni\u00f0 \u00feanga\u00f0 sem betur er a\u00f0 \u00fev\u00ed b\u00fai\u00f0.<\/p>\n<p>Hin r\u00e9ttu vi\u00f0br\u00f6g\u00f0 vi\u00f0 \u00feessari h\u00f3tun eru hins vegar hvorki einangrun n\u00e9 innilokun. Hin r\u00e9ttu vi\u00f0br\u00f6g\u00f0 kalla \u00e1 al\u00fej\u00f3\u00f0lega e\u00f0a sv\u00e6\u00f0isbundna samst\u00f6\u00f0u l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0isr\u00edkja til and\u00f3fs vi\u00f0 hnattv\u00e6\u00f0ingu fj\u00e1rmagnsins. Hva\u00f0a \u00fej\u00f3\u00f0um hefur vegna\u00f0 best \u00ed hinni h\u00f6r\u00f0u samkeppni hnattv\u00e6\u00f0ingarinnar? Steingr\u00edmur svarar sj\u00e1lfur \u00feeirri spurningu og nefnir til s\u00f6gunnar hin norr\u00e6nu velfer\u00f0arr\u00edki. \u00deau skara nefnilega fram \u00far flestum \u00f6\u00f0rum \u00fej\u00f3\u00f0um \u00e1 samr\u00e6mdu pr\u00f3funum um menntunarstig, samkeppnish\u00e6fni, n\u00fdsk\u00f6pun, t\u00e6kni\u00fer\u00f3un og j\u00f6fnu\u00f0 og \u00fear af lei\u00f0andi um l\u00edfsg\u00e6\u00f0i. Hvers vegna hafa \u00feau spjara\u00f0 sig svona vel? \u00dea\u00f0 er vegna \u00feess a\u00f0 \u00feau hafa \u00e1 l\u00f6ngum t\u00edma fj\u00e1rfest \u00ed mannau\u00f0num; fj\u00e1rfest \u00ed menntun, ranns\u00f3knum, v\u00edsindum og \u00f6\u00f0rum innvi\u00f0um hins \u00fer\u00f3a\u00f0a l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0is\u00fej\u00f3\u00f0f\u00e9lags. \u00deess vegna hefur \u00feeim vegna\u00f0 vel. \u00dea\u00f0 er ekki \u00fer\u00e1tt fyrir velfer\u00f0arr\u00edki\u00f0, heldur beinl\u00ednis vegna \u00feess.<\/p>\n<p>Hva\u00f0a \u00fej\u00f3\u00f0ir hafa or\u00f0i\u00f0 verst \u00fati \u00ed samkeppni hnattv\u00e6\u00f0ingarinnar? \u00dea\u00f0 eru \u00fe\u00e6r \u00fej\u00f3\u00f0ir, sem b\u00faa vi\u00f0 veikt r\u00edkisvald og van\u00feroska l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0i; sem b\u00faa vi\u00f0 vanbur\u00f0uga og veika innvi\u00f0i, l\u00e1gt menntunarstig, l\u00e9legt heilsufar o.s.fr. Margar \u00feessara \u00fej\u00f3\u00f0a hafa veri\u00f0 \u00ed gj\u00f6rg\u00e6slu al\u00fej\u00f3\u00f0astofnana hins amer\u00edska kapitalisma og or\u00f0i\u00f0, vegna skuldsetningar, a\u00f0 hl\u00edta form\u00falu Washingtonviskunnar um veikt r\u00edksvald og marka\u00f0slausnir \u00e1 \u00f6llum svi\u00f0um. \u00deessar \u00fej\u00f3\u00f0ir hafa f\u00e6star geta\u00f0 n\u00fdtt s\u00e9r t\u00e6kif\u00e6ri hnattv\u00e6\u00f0ingarinnar. Afr\u00edku\u00fej\u00f3\u00f0irnar sunnan Sahara hafa upplifa\u00f0 hnignun og afturf\u00f6r. \u00deau r\u00edki Su\u00f0ur-Amer\u00edku,sem voru undir j\u00e1rnh\u00e6l frj\u00e1lshyggjutr\u00fabo\u00f0s Bandar\u00edkjanna, hafa seti\u00f0 f\u00f6st \u00ed efnahagslegri st\u00f6\u00f0nun og s\u00edvaxand misskiptingu au\u00f0s og tekna. \u00de\u00e6r \u00fej\u00f3\u00f0ir, sem hafa spjara\u00f0 sig best, \u00e1samt velfer\u00f0arr\u00edkjum Evr\u00f3pu, eru As\u00edu\u00fej\u00f3\u00f0irnar, \u00fear sem r\u00edkisvaldi\u00f0 gegnir veigamiklu hlutverki \u00ed efnahagsstarfseminni og \u00e1hersla er l\u00f6g\u00f0 \u00e1 menntun, heilbrig\u00f0i og lausnir, sem byggja \u00e1 f\u00e9lagslegri samst\u00f6\u00f0u, t.d. \u00c1 vinnumarka\u00f0i, \u00ed samr\u00e6mi vi\u00f0 g\u00f3\u00f0ar og gildar hef\u00f0ir \u00ed menningu b\u00e6\u00f0i K\u00ednverja og Indverja.<\/p>\n<p>Af \u00feessu m\u00e1 margt l\u00e6ra. Kjarni m\u00e1lsins er \u00feessi: Frj\u00e1lshyggjum\u00f3del h\u00e6gri bylgjunnar, sem upph\u00f3fst me\u00f0 Reagan og Thatcher, hefur ekki risi\u00f0 undir v\u00e6ntingum og reyndar brug\u00f0ist hrapalega, \u00fear sem \u00fev\u00ed hefur veri\u00f0 \u00fer\u00f6ngva\u00f0 upp \u00e1 \u00fer\u00f3unarr\u00edkin. Velfer\u00f0arr\u00edki Nor\u00f0urlandanna hafa sta\u00f0i\u00f0 sig fr\u00e1b\u00e6rlega. Evr\u00f3pusambandi\u00f0 hefur unni\u00f0 kraftaverk vi\u00f0 a\u00f0 lyfta l\u00edfskj\u00f6rum f\u00e1t\u00e6kra \u00fej\u00f3\u00f0a innan bandalagsins upp \u00e1 sama stig og hinar \u00fer\u00f3a\u00f0ri \u00fej\u00f3\u00f0ir hafa noti\u00f0. \u00cdrland, Sp\u00e1nn, Port\u00fagal, Su\u00f0ur-\u00cdtal\u00eda og Grikkland eru d\u00e6mi um \u00feetta. Og n\u00fa er \u00fea\u00f0 sama a\u00f0 gerast \u00ed Mi\u00f0- og Austur-Evr\u00f3pu og vi\u00f0 Eystrasalt. Beri\u00f0 \u00feetta saman vi\u00f0 framfer\u00f0i Bandar\u00edkjamanna gagnvart n\u00e1granna\u00fej\u00f3\u00f0um \u00feeirra \u00ed Mi\u00f0- og Su\u00f0ur-Amer\u00edku. \u00dear hafa \u00feeir i\u00f0ulega beitt hervaldi til a\u00f0 steypa af st\u00f3li l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0islega kj\u00f6rnum umb\u00f3tastj\u00f3rnum og til a\u00f0 halda alls kyns \u00f3gnarstj\u00f3rnum h\u00e6gri \u00f6fgamanna vi\u00f0 v\u00f6ld. Su\u00f0ur-Amer\u00edkumenn hafa l\u00e6rt \u00fea\u00f0 af biturri reynslu, a\u00f0 \u00ed \u00feeirra heimshluta er \u00fea\u00f0 tvennt, sem Bandar\u00edkjamenn standa fyrir: Ar\u00f0r\u00e1n og \u00f3gnarstj\u00f3rn.<\/p>\n<h2>\u00deJ\u00d3\u00d0AR\u00d6RYGGI + VI\u00d0SKIPTAHAGSMUNIR = EVR\u00d3PUSAMBANDSA\u00d0ILD.<\/h2>\n<p>\u00dea\u00f0 er fr\u00e1leitt af Steingr\u00edmi a\u00f0 skilgreina Evr\u00f3pusambandi\u00f0 sem hluta af \u00fev\u00ed marka\u00f0str\u00fabo\u00f0i, sem hefur h\u00f6fu\u00f0st\u00f6\u00f0var s\u00ednar \u00ed Washington D.C. \u00dea\u00f0 er \u00f6fugm\u00e6li. Eiginlega m\u00e1 segja, a\u00f0 norr\u00e6na m\u00f3deli\u00f0 s\u00e9 a\u00f0 brei\u00f0ast \u00fat um alla Evr\u00f3pu. A\u00f0 v\u00edsu er \u00fea\u00f0 r\u00e9tt, a\u00f0 \u00fea\u00f0 er ekkert til, sem heitir evr\u00f3pska velfer\u00f0arr\u00edki\u00f0, og \u00feau eru eins misj\u00f6fn og \u00feau eru m\u00f6rg. Engu a\u00f0 s\u00ed\u00f0ur er lj\u00f3st, a\u00f0 a\u00f0ildarr\u00edki Evr\u00f3pusambandsins l\u00fata ekki form\u00falu marka\u00f0str\u00fabo\u00f0sins \u00ed Washington. \u00deau eru \u00fevert \u00e1 m\u00f3ti valkostur vi\u00f0 \u00fea\u00f0 m\u00f3del. Og \u00ed al\u00fej\u00f3\u00f0legu samhengi eru vonir okkar jafna\u00f0armanna vi\u00f0 \u00fea\u00f0 bundnar, a\u00f0 Evr\u00f3pusambandi\u00f0 ver\u00f0i me\u00f0 t\u00ed\u00f0 og t\u00edma ekki a\u00f0eins fri\u00f0arafl \u00ed okkar heimshluta (sem \u00fea\u00f0 er), heldur \u00f6flugt m\u00f3tv\u00e6gi vi\u00f0 bandar\u00edska heimsvaldastefnu, \u00feegar \u00e1 \u00fearf a\u00f0 halda. A\u00f0 \u00fev\u00ed eigum vi\u00f0 jafna\u00f0armenn a\u00f0 vinna saman \u2013 innan Evr\u00f3pusambandsins.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er engin tilviljun, a\u00f0 \u00fea\u00f0 eru breskir \u00edhaldsmenn, sem eru h\u00f6r\u00f0ustu gagnr\u00fdnendur Evr\u00f3pusambandsins innan fr\u00e1. \u00dea\u00f0 er heldur engin tilviljun, a\u00f0 Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isflokkurinn er eini h\u00e6gri flokkurinn \u00ed Evr\u00f3pu, sem l\u00fdsir har\u00f0ri andst\u00f6\u00f0u vi\u00f0 Evr\u00f3pusambandsa\u00f0ild og yfirleitt \u00e1 \u00feeirri forsendu, a\u00f0 Evr\u00f3pusambandi\u00f0 s\u00e9 of s\u00f3s\u00edaldem\u00f3kratiskt. Vinstri-gr\u00e6nir reyna hins vegar a\u00f0 telja s\u00e9r tr\u00fa um, a\u00f0 Evr\u00f3pusambandi\u00f0 s\u00e9 partur af hinu amer\u00edska frj\u00e1lshyggjutr\u00fabo\u00f0i.<\/p>\n<p>Hvort tveggja getur ekki veri\u00f0 r\u00e9tt. En Evr\u00f3pusambandi\u00f0 er hinn r\u00e9tti vettvangur fyrir l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0isr\u00edki Evr\u00f3pu til a\u00f0 breg\u00f0ast vi\u00f0 hnattv\u00e6\u00f0ingunni, me\u00f0 kostum hennar og g\u00f6llum, me\u00f0 samst\u00f6\u00f0u um \u00fea\u00f0, sem \u00fej\u00f3\u00f0r\u00edkin ein og s\u00e9r f\u00e1 ekki vi\u00f0 r\u00e1\u00f0i\u00f0. Evr\u00f3pusambandi\u00f0 er \u00f3tv\u00edr\u00e6tt fri\u00f0arafl \u00ed okkar heimshluta, sem getur or\u00f0i\u00f0 m\u00f3tv\u00e6gi vi\u00f0 \u00f6fgar amer\u00edskrar heimsvaldastefnu. Og hi\u00f0 f\u00e9lagslega \u00fej\u00f3\u00f0f\u00e9lagsm\u00f3del Evr\u00f3pur\u00edkja er vissulega \u00ed grundvallaratri\u00f0um fr\u00e1brug\u00f0i\u00f0 amer\u00edskum kapitalisma og \u00ed reynd valkostur vi\u00f0 hann. Af \u00feessum \u00e1st\u00e6\u00f0um er Evr\u00f3pusambandi\u00f0 kj\u00f6rinn samstarfsvettvangur jafna\u00f0armanna. \u00deess vegna s\u00e6tir \u00fea\u00f0 fur\u00f0u, a\u00f0 fulltr\u00faar Vinstri-gr\u00e6nna \u00ed Evr\u00f3pustefnunefnd skrifa undir sameiginlega \u00e1litsger\u00f0 me\u00f0 \u00edhaldinu undir forystu Bj\u00f6rns Bjarnasonar. Hva\u00f0 \u00e1 svona nokku\u00f0 a\u00f0 \u00fe\u00fd\u00f0a? \u00deykjast \u00feau sj\u00e1 eitthva\u00f0 r\u00f3tt\u00e6kt vi\u00f0 \u00fea\u00f0?<\/p>\n<p>Sannleikurinn er s\u00e1, a\u00f0 gagnr\u00fdni Steingr\u00edms \u00e1 Evr\u00f3pusambandi\u00f0 samanstendur a\u00f0allega af spar\u00f0at\u00edningi um aukaatri\u00f0i \u2013 jafnvel n\u00f6ldri \u2013 fremur en greiningu \u00fat fr\u00e1 p\u00f3lit\u00edskum grundvallarsj\u00f3narmi\u00f0um og \u00fej\u00f3\u00f0arhagsmunum \u00cdslendinga. Hr\u00e6\u00f0slu\u00e1r\u00f3\u00f0urinn um, a\u00f0 vi\u00f0 a\u00f0ild yr\u00f0u \u00cdslendingar a\u00f0 afsala s\u00e9r forr\u00e6\u00f0i yfir fiskimi\u00f0unum, hefur veri\u00f0 marghrakinn og n\u00fa seinast \u00ed vitnisbur\u00f0i fyrir Evr\u00f3pustefnunefnd. \u00c9g er \u00feess fullviss \u2013 og tala af nokkurri reynslu af samningum vi\u00f0 Evr\u00f3pusambandi\u00f0 &#8211; a\u00f0 sj\u00e1var\u00fatvegsm\u00e1lin ver\u00f0a okkur ekki s\u00e1 \u00der\u00e1ndur \u00ed G\u00f6tu, sem L\u00cd\u00da kl\u00edkan og kv\u00f3taeigendurnir vilja vera l\u00e1ta.<\/p>\n<p>St\u00f3ra spurningin um hugsanlega a\u00f0ild \u00cdslands a\u00f0 Evr\u00f3pusambandinu er h\u00e1p\u00f3lit\u00edsk. \u00dea\u00f0 er spurningin um \u00fea\u00f0, hvar \u00cdslendingar vilji skipa s\u00e9r \u00ed sveit \u00ed samf\u00e9lagi \u00fej\u00f3\u00f0anna \u00ed framt\u00ed\u00f0inni. Svari\u00f0 vi\u00f0 \u00feeirrri spurningu byggir \u00e1 rauns\u00e6ju mati \u00e1 \u00fev\u00ed, hvernig \u00fej\u00f3\u00f0arhagsmunum okkar ver\u00f0ur best borgi\u00f0 \u00fat fr\u00e1 sj\u00f3narmi\u00f0um \u00fej\u00f3\u00f0ar\u00f6ryggis, vi\u00f0skiptahagsmuna og p\u00f3lit\u00edskrar samst\u00f6\u00f0u. Grundvallarhagsmunir \u00cdslendinga sem herlausrar sm\u00e1\u00fej\u00f3\u00f0ar l\u00fata a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 tryggja, a\u00f0 l\u00f6g og r\u00e9ttur r\u00e1\u00f0i fremur en valdbeiting \u00ed samskiptum \u00fej\u00f3\u00f0a. \u00dear eigum vi\u00f0 samst\u00f6\u00f0u me\u00f0 Nor\u00f0arlanda- og Eystrasalts\u00fej\u00f3\u00f0um og \u00ed vaxandi m\u00e6li me\u00f0 Evr\u00f3pusambandinu sem fri\u00f0arafli, sem byggir \u00f6ll samskipti a\u00f0ildarr\u00edkjanna \u00e1 samningum \u00e1 grundvelli laga og r\u00e9ttar.<\/p>\n<h2>GEGN OKURSAMF\u00c9LAGINU \u2013 ME\u00d0 EVR\u00d3PU.<\/h2>\n<p>S\u00fa kenning, a\u00f0 sl\u00e1 beri skjaldborg um sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0a peningam\u00e1lastefnu og \u00edslensku kr\u00f3nuna sem t\u00e1kn um \u00edmynda\u00f0 fullveldi r\u00edkisins, er ekki til marks um r\u00f3tt\u00e6ka hugsun \u00ed \u00fe\u00e1gu almannahagsmuna. \u00d6llum m\u00e1 lj\u00f3st vera, a\u00f0 kr\u00f3nan hefur ekki veri\u00f0 gjaldgengur gjaldmi\u00f0ill fr\u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 ver\u00f0tryggingin var tekin upp. Kr\u00f3nan er ekki noth\u00e6f \u00ed l\u00e1nsvi\u00f0skiptum til lengri t\u00edma. H\u00fan er hvorki noth\u00e6f til v\u00f6rslu ver\u00f0m\u00e6ta n\u00e9 sem reiknieining e\u00f0a m\u00e6likvar\u00f0i \u00e1 ver\u00f0m\u00e6ti. Einmitt \u00feess vegna ur\u00f0um vi\u00f0 a\u00f0 taka upp ver\u00f0trygginguna. \u00dea\u00f0 ger\u00f0um vi\u00f0 \u00e1 s\u00ednum t\u00edma af illri nau\u00f0syn til \u00feess a\u00f0 kve\u00f0a ni\u00f0ur ver\u00f0b\u00f3lguna og var\u00f0veita skyldusparna\u00f0 almennings \u00ed l\u00edfeyrissj\u00f3\u00f0um, sem ella hef\u00f0u fu\u00f0ra\u00f0 upp \u00ed ver\u00f0b\u00f3lgunni. \u00deetta var harkaleg a\u00f0ger\u00f0 \u00e1 s\u00ednum t\u00edma, en h\u00fan dug\u00f0i til a\u00f0 bjarga l\u00edfeyrissj\u00f3\u00f0unum og \u00fear me\u00f0 l\u00e1gmarksafkomu\u00f6ryggi vinnandi f\u00f3lks \u00ed framt\u00ed\u00f0inni.<\/p>\n<p>L\u00edfeyrisr\u00e9ttindi, sem byggja \u00e1 sj\u00f3\u00f0as\u00f6fnun og \u00e1v\u00f6xtun af fj\u00e1rfestingu, eru einn helsti styrkleiki \u00edslenska hagkerfisins \u00ed samanbur\u00f0i vi\u00f0 \u00f6nnur. Hins vegar eru \u00f3fyrirs\u00e9\u00f0ar og \u00f3\u00e6skilegar aflei\u00f0ingar ver\u00f0tryggingarinnar s\u00edfellt a\u00f0 koma betur \u00ed lj\u00f3s. Ver\u00f0tryggingin er farin a\u00f0 virka sem snu\u00f0, sem firrir r\u00edkisstj\u00f3rnir og fj\u00e1rm\u00e1lavaldi\u00f0 ( t.d.bankana) \u00e1byrg\u00f0 ger\u00f0a sinna. \u00deegar hagstj\u00f3rnarmist\u00f6k lei\u00f0a til ver\u00f0b\u00f3lgu og vaxtah\u00e6kkana, er kostna\u00f0inum beint um farveg ver\u00f0tryggingarinnar inn \u00ed h\u00f6fu\u00f0st\u00f3l skulda landsmanna. \u00deetta \u00fe\u00fd\u00f0ir, a\u00f0 hin skuldugu heimili \u00e1 \u00cdslandi eru bundin \u00e1 skuldaklafa l\u00e1nardrottna \u00e1ratugi fram \u00ed t\u00edmann. Heimilin eru or\u00f0in ve\u00f0sett okursamf\u00e9laginu. Ef engin v\u00e6ri ver\u00f0tryggingin, hef\u00f0u vextir af l\u00e1num roki\u00f0 upp \u00far \u00f6llu valdi, sem hef\u00f0i fj\u00f3tlega leitt til fj\u00f6ldaatvinnuleysis og eignamissis almennings. V\u00e6ntanlega myndu kj\u00f3sendur henda \u00fat skussum, sem v\u00e6ru uppv\u00edsir a\u00f0 sl\u00edkri \u00f3stj\u00f3rn. \u00deegar \u00e9g segi, a\u00f0 ver\u00f0tryggingin s\u00e9 or\u00f0in a\u00f0 d\u00fasu, \u00fe\u00e1 \u00e1 \u00e9g vi\u00f0, a\u00f0 h\u00fan felur aflei\u00f0ingar \u00f3stj\u00f3rnar, en framlengir skuldafj\u00f6tra almennings og sker\u00f0ir l\u00edfskj\u00f6r til langs t\u00edma. \u00deetta er \u00ed reynd hi\u00f0 heimatilb\u00fana s\u00e9reinkenni \u00edslenska okursamf\u00e9lagsins.<\/p>\n<p>Fyrirt\u00e6kin \u00e1 \u00cdslandi hafa a\u00f0 undanf\u00f6rnu unnv\u00f6rpum fl\u00fai\u00f0 undan hagstj\u00f3rnarmist\u00f6kum stj\u00f3rnvalda og me\u00f0fylgjandi \u00f3st\u00f6\u00f0ugleika gjaldmi\u00f0ilsins og leita\u00f0 skj\u00f3ls \u00ed evrunni. Almenningur \u00ed landinum reynir a\u00f0 fara a\u00f0 ford\u00e6mi fyrirt\u00e6kjanna eftir \u00fev\u00ed sem kostur er. Ef kr\u00f3nunni er r\u00e9ttilega l\u00fdst sem vi\u00f0skiptahindrun, \u00fe\u00e1 er ver\u00f0tryggingarkr\u00f3nan or\u00f0in a\u00f0 t\u00e1kni um n\u00fdtt vistarband og skuldafj\u00f6tra. S\u00e1 sem vill losa um \u00feessa skuldafj\u00f6tra, og gefa f\u00f3lki og fyrirt\u00e6kjum kost \u00e1 a\u00f0 b\u00faa vi\u00f0 st\u00f6\u00f0ugleika og \u00f6ryggi um afkomu s\u00edna, hl\u00fdtur a\u00f0 taka spurninguna um Evr\u00f3pusambandsa\u00f0ild alvarlega. \u00dea\u00f0 er \u00feess vegna ekkert r\u00f3tt\u00e6kt vi\u00f0 stefnu Steingr\u00edms og \u00d6gmundar \u00ed Evr\u00f3pum\u00e1lum. \u00devert \u00e1 m\u00f3ti l\u00fdsir afsta\u00f0a \u00feeirra hef\u00f0bundnum heim\u00f3ttarskap \u201cinnilokunarsinna\u201d \u00ed nafni misskilinnar \u00fej\u00f3\u00f0ernishyggju, sem endar fyrr en varir \u00ed l\u00fd\u00f0skrumi. S\u00e1 sem vill skera upp her\u00f6r gegn okursamf\u00e9laginu, getur ekki afneita\u00f0 Evr\u00f3pu.<\/p>\n<h2>AL\u00deINGISKOSNINGAR 2007: HVERRA KOSTA ER V\u00d6L?<\/h2>\n<p>\u00dea\u00f0 er merkilegt, hversu sko\u00f0anak\u00f6nnunum fyrir n\u00e6stu kosningar vori\u00f0 2007 svipar saman til kosninga\u00farslitanna 1978. \u00de\u00e1 eins og n\u00fa h\u00f6f\u00f0u helmingaskiptaflokkarnir, Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0is- og Frams\u00f3knarflokkurinn, seti\u00f0 saman \u00ed r\u00edkisstj\u00f3rn \u2013 \u00fe\u00e1 a\u00f0 v\u00edsu a\u00f0eins \u00ed fj\u00f6gur \u00e1r, en n\u00fa \u00ed \u00ferj\u00fa kj\u00f6rt\u00edmabil, e\u00f0a t\u00f3lf \u00e1r. \u00de\u00e1 t\u00f6pu\u00f0u stj\u00f3rnaflokkarnir b\u00e1\u00f0ir miklu fylgi, en Frams\u00f3knarflokkurinn galt afhro\u00f0. \u00de\u00e1 f\u00e9kk Al\u00fe\u00fd\u00f0uflokkurinn svipa\u00f0 fylgi og Samfylkingin er l\u00edkleg til a\u00f0 f\u00e1 n\u00fa. N\u00fa l\u00edtur \u00fat fyrir, a\u00f0 Vinstri-gr\u00e6nir f\u00e1i \u00edvi\u00f0 meira fylgi en Al\u00fe\u00fd\u00f0ubandalagi\u00f0 f\u00e9kk \u00fe\u00e1. Fari svo, ver\u00f0ur \u00fea\u00f0 a\u00f0 teljast meiri h\u00e1ttar p\u00f3lit\u00edskt afrek \u00feeirra f\u00f3stbr\u00e6\u00f0ra, Steingr\u00edms og \u00d6gmundar, sem m\u00e6ta \u00fe\u00e1 sterkir til leiks \u00ed stj\u00f3rnarmyndunarvi\u00f0r\u00e6\u00f0um. Hvorn kostinn velja \u00feeir: Tveggja flokka stj\u00f3rn me\u00f0 Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isflokknum (\u00fej\u00f3\u00f0lega \u00edhaldsstj\u00f3rn), sem mun \u00ed st\u00f3rum dr\u00e1ttum vi\u00f0halda \u00f3breyttu \u00e1standi. E\u00f0a \u00feriggja flokka stj\u00f3rn me\u00f0 Samfylkingu og \u00feri\u00f0ja a\u00f0ila, n\u00e6\u00f0i hann m\u00e1li? Hver g\u00e6ti veri\u00f0 \u00feri\u00f0iji a\u00f0ilinn: Frams\u00f3kn, Frj\u00e1lslyndi flokkurinn e\u00f0a \u00cdslandshreyfing \u00d3mars og Margr\u00e9tar? Sagt er, a\u00f0 Steingr\u00edmur haldi b\u00e1\u00f0um kostum opnum, en a\u00f0 \u00d6gmundur fari me\u00f0 hi\u00f0 gamla bo\u00f0or\u00f0 \u00feeirra fe\u00f0ga, Hermanns J\u00f3nassonar og Steingr\u00edms Hermannssonar, um a\u00f0 allt s\u00e9 betra en \u00edhaldi\u00f0. Um \u00feetta ber a\u00f0 spyrja frambj\u00f3\u00f0endur Vinstri-gr\u00e6nna \u00ed \u00feaula \u00ed kosningabar\u00e1ttunni. Eiga kj\u00f3sendur ekki r\u00e9tt \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 vita sv\u00f6rin, \u00e1\u00f0ur en \u00feeir ganga a\u00f0 kj\u00f6rbor\u00f0inu?<\/p>\n<p>Ver\u00f0i kosninga\u00farslitin \u00e1 \u00feessa lei\u00f0, sta\u00f0festir \u00fea\u00f0, a\u00f0 tilraunin um sameiningu jafna\u00f0armanna hefur enn einu sinni mistekist. \u00dea\u00f0 v\u00e6ri \u00fe\u00e1 eins og ekkert hef\u00f0i gerst. \u00c1ri\u00f0 1978 fengu A-flokkarnir samtals 28 \u00feingmenn, vanta\u00f0i fj\u00f3ra \u00ed meirihluta. Ni\u00f0ursta\u00f0an um stj\u00f3rnarmyndun \u00fe\u00e1 (\u00e1ri\u00f0 1978) var\u00f0 s\u00fa, a\u00f0 me\u00f0 gagnkv\u00e6mri \u00f3vild \u00fatiloku\u00f0u A-flokkarnir stj\u00f3rnarforystu hvors annars. Endatafli\u00f0 leiddi \u00fev\u00ed til r\u00edkisstj\u00f3rnar undir forystu Frams\u00f3knarflokksins, \u00feess flokks, sem goldi\u00f0 haf\u00f0i mest afhro\u00f0 \u00ed kosningunum. \u00deetta var reyndar ein versta r\u00edkisstj\u00f3rn l\u00fd\u00f0veldiss\u00f6gunnar og er \u00fe\u00f3 af n\u00f3gu a\u00f0 taka til samanbur\u00f0ar. Getur \u00feessi saga endurteki\u00f0 sig? Ef \u00fea\u00f0 er satt, a\u00f0 allt s\u00e9 leyfilegt \u00ed \u00e1stum, f\u00f3tbolta og p\u00f3lit\u00edk, \u00fe\u00e1 leyfist manni ekki a\u00f0 \u00fatiloka \u00fea\u00f0.<\/p>\n<p>En \u00fea\u00f0 er a.m.k. Einn munur \u00e1 kosningunum 1978 og kosningunum \u00ed vor. \u00dea\u00f0 eru fleiri frambo\u00f0 n\u00fa en \u00fe\u00e1. \u00dea\u00f0 ver\u00f0ur a\u00f0 teljast l\u00edklegt, a\u00f0 stj\u00f3rnarflokkana vanti herslumun \u00ed a\u00f0 halda meirihluta s\u00ednum. \u00dea\u00f0 bendir l\u00edka allt til \u00feess, a\u00f0 \u00fea\u00f0 vanti talsvert upp \u00e1 til \u00feess a\u00f0 Vinstri-gr\u00e6n og Samfylkingin geti mynda\u00f0 stj\u00f3rn. \u00dea\u00f0 \u00fearf ekki a\u00f0 ey\u00f0a or\u00f0um a\u00f0 frambo\u00f0i aldra\u00f0ra. \u00dea\u00f0 er andvana f\u00e6tt. Frj\u00e1lslyndi flokkurinn er \u00e1 g\u00f3\u00f0ri lei\u00f0 me\u00f0 a\u00f0 d\u00e6ma sig \u00far leik \u2013 og hefur kannski \u00feegar gert \u00fea\u00f0 \u2013 me\u00f0 l\u00fd\u00f0skrumi gegn innflytjendum og me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 ala \u00e1 \u00f3tta um atvinnuleysi og kjarasker\u00f0ingu \u00ed samkeppninni um atvinnuna. \u00de\u00e1 stendur eftir hi\u00f0 p\u00f3lit\u00edska eignarhaldsf\u00e9lag Frams\u00f3knar, sem hefur maka\u00f0 kr\u00f3kinn \u00ed makindum valdsins s.l. T\u00f3lf \u00e1r. Og \u00cdslandshreyfing \u00d3mars og Margr\u00e9tar. Getur h\u00fan fengi\u00f0 n\u00e6gilega m\u00f6rg atkv\u00e6\u00f0i fr\u00e1 stj\u00f3rnarflokkunum b\u00e1\u00f0um, fr\u00e1 \u00feeim kj\u00f3sendum, sem vilja m\u00f3tm\u00e6la st\u00f3ri\u00f0justefnu stj\u00f3rnvalda og vanr\u00e6kslu velfer\u00f0ar\u00fej\u00f3nustunnr, til \u00feess a\u00f0 \u00cdslandshreyfingin geti r\u00e1\u00f0i\u00f0 \u00farslitum um myndun r\u00edkisstj\u00f3rnar vori\u00f0 2007? Eins og Hannibal ger\u00f0i me\u00f0 Samt\u00f6kum frj\u00e1lslyndra og vinstrimanna 1971?<\/p>\n<p>Burt s\u00e9\u00f0 fr\u00e1 f\u00f6stum li\u00f0um eins og venjulega \u00ed \u00edslenskri p\u00f3lit\u00edk, vir\u00f0ist \u00feetta vera lykilspurningin um stj\u00f3rnarmyndunarkosti a\u00f0 loknum kosningum 2007.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p><i>VI\u00d0 \u00d6LL: \u00cdslenskt velfer\u00f0arsamf\u00e9lag \u00e1 t\u00edmam\u00f3tum eftir Steingr\u00edm J. Sigf\u00fasson, al\u00fem. 224 bls., Salka 2006.<\/i><\/p>\n<p>\u201c\u00dea\u00f0 er bjargf\u00f6st sannf\u00e6ring m\u00edn, a\u00f0 sam\u00e1byrgt velfer\u00f0arsamf\u00e9lag \u00ed anda \u00feess besta, sem vi\u00f0 \u00feekkjum a\u00f0 norr\u00e6nni fyrirmynd, s\u00e9 \u00fer\u00f3a\u00f0asta samf\u00e9lagsskipan, sem enn hefur liti\u00f0 dagsins lj\u00f3s \u00e1 j\u00f6r\u00f0inni&#8230; Hvergi \u00ed heiminum er betra a\u00f0 b\u00faa, hvergi er betra a\u00f0 ala upp b\u00f6rn, hvergi er betra a\u00f0 lifa l\u00edfinu og hvergi er betra a\u00f0 ver\u00f0a gamall heldur en \u00ed norr\u00e6nu velfer\u00f0arsamf\u00e9l\u00f6gunum.\u201d<br \/>\n(Steingr\u00edmur J. Sigf\u00fasson: Vi\u00f0 \u00f6ll, bls. 200)<(i><\/p>\n<p>Ef ma\u00f0ur vissi ekki, a\u00f0 ofangreind tilvitnun er \u00far stefnuskr\u00e1rriti formanns Vinstri-gr\u00e6nna, g\u00e6ti ma\u00f0ur haldi\u00f0, a\u00f0 forma\u00f0ur Al\u00fe\u00fd\u00f0uflokksins for\u00f0um daga v\u00e6ri a\u00f0 tala. E\u00f0a einhver innm\u00fara\u00f0ur og innv\u00edg\u00f0ur e\u00f0alkrati af Nor\u00f0url\u00f6ndum, sem hlj\u00f3ma\u00f0i svona \u00ed \u00edslenskri \u00fe\u00fd\u00f0ingu. Alla vega er \u00feetta s\u00f3s\u00edaldem\u00f3krat\u00edskt manifesto \u2013 l\u00edfssko\u00f0un jafna\u00f0armanns &#8211; \u00ed hnotskurn. Samt vill Steingr\u00edmur alls ekki gangast vi\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 vera krati. Hann vegsamar \u00fe\u00e1 samf\u00e9lagsger\u00f0, sem er skilgeti\u00f0 afkv\u00e6mi s\u00f3s\u00edaldem\u00f3krat\u00edskrar hugmyndafr\u00e6\u00f0i og hundra\u00f0 \u00e1ra bar\u00e1ttu jafna\u00f0armannaflokka og verkal\u00fd\u00f0shreyfinga \u00e1 Nor\u00f0url\u00f6ndum. En samt vill hann ekki vera vi\u00f0 \u00fe\u00e1 kenndur. <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1,9],"tags":[],"class_list":["post-1115","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-allar_greinar","category-greinar_og_vidtol"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1115","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1115"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1115\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2937,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1115\/revisions\/2937"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1115"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1115"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1115"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}