{"id":1131,"date":"2008-08-07T00:00:00","date_gmt":"2008-08-07T00:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.jbh.is\/?p=1131"},"modified":"2020-09-22T14:13:17","modified_gmt":"2020-09-22T14:13:17","slug":"i-minningu-brynju","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jbh.is\/?p=1131","title":{"rendered":"\u00cd MINNINGU BRYNJU"},"content":{"rendered":"<p>En hann haf\u00f0i ekki veri\u00f0 \u201cdissident\u201d \u00e1ratugum saman fyrir ekki neitt. Hann var leiksk\u00e1ld, gagnr\u00fdnandi og and\u00f3fsma\u00f0ur gegn p\u00f3lit\u00edskum alzheimer sov\u00e9sku leppanna sem r\u00edktu \u00e1 b\u00f6kkum Mold\u00e1r \u00ed skj\u00f3li Rau\u00f0a hersins. Hann haf\u00f0i veri\u00f0 tekinn \u00far umfer\u00f0 og s\u00fdningar \u00e1 verkum hans voru banna\u00f0ar. Sj\u00e1flur haf\u00f0i hann s\u00e9\u00f0 f\u00e6st af verkum s\u00ednum \u00e1 svi\u00f0i. \u00dea\u00f0 rifja\u00f0ist upp fyrir honum a\u00f0 \u00edslenskur leikstj\u00f3ri haf\u00f0i beitt s\u00e9r fyrir \u00fe\u00fd\u00f0ingu \u00e1 verkum hans og uppf\u00e6rslu \u00e1 \u00feeim \u00ed \u00edslenska \u00dej\u00f3\u00f0leikh\u00fasinu. \u00deessi leikstj\u00f3ri var Brynja Ben. \u00cd vi\u00f0urkenningarskyni \u2013 e\u00f0a var \u00fea\u00f0 bara fyrir forvitnisakir &#8211; ger\u00f0i Havel lykkju \u00e1 lei\u00f0 s\u00edna \u00e1 lei\u00f0nni til Washington. Hann f\u00f3r fyrst til Reykjav\u00edkur. \u00dear f\u00e9kk hann a\u00f0 sj\u00e1 \u00ed fyrsta sinn uppf\u00e6rslu \u00e1 \u201cUppbyggingunni\u201d, tv\u00edr\u00e6\u00f0ri \u00e1deilu \u00e1 hugsj\u00f3n sem sn\u00fdst upp \u00ed andhverfu s\u00edna; draumi sem endar \u00ed martr\u00f6\u00f0. \u00deetta verk haf\u00f0i \u00fe\u00e1 veri\u00f0 banna\u00f0 \u00ed r\u00fama tvo \u00e1ratugi \u00ed heimalandinu. A\u00f0 mati undirrita\u00f0s er \u00feessi p\u00f3lit\u00edska \u00e1deila besta svi\u00f0sverk h\u00f6fundarins. Au\u00f0vita\u00f0 gat hann ekki sta\u00f0ist freistinguna a\u00f0 sj\u00e1 uppf\u00e6rslu Brynju \u00ed eigin pers\u00f3nu. Flutningur verksins \u00e1 \u00edslensku virtist ekki hamla skilningi sk\u00e1ldsins \u00e1 eigin h\u00f6fundarverki.<\/p>\n\n\n<!--more Lesa meira-->\n\n\n<p>\u00deetta var eftirminnileg stund fyrir okkur \u00f6ll sem upplif\u00f0um hana. \u00dearna sat and\u00f3fsma\u00f0urinn, sem valdi\u00f0 haf\u00f0i sent \u00ed svartholi\u00f0. N\u00fa var hann or\u00f0inn fulltr\u00fai valdsins og horf\u00f0i sem sl\u00edkur \u00e1 h\u00f6fundarverk and\u00f3fsmannsins. And\u00f3fsma\u00f0urinn sem var or\u00f0inn a\u00f0 forseta haf\u00f0i me\u00f0 \u00ed f\u00f6r heila hersingu af attan\u00edossum valdsins: R\u00e1\u00f0herrar, erlendir sendiherrar, l\u00edfver\u00f0ir og a\u00f0rir \u00e1hangendur. Havel \u00e1 a\u00f0ra h\u00f6nd sat \u00edslenski leisktj\u00f3rinn sem haf\u00f0i f\u00e6rt upp h\u00f6fundarverk hans samkv\u00e6mt sinni eigin l\u00edfsreynslu og skilningi. Hinum megin sat bandar\u00edski sendiherrann vi\u00f0 hir\u00f0 forsetans \u00ed Prag, Shirley Temple; barnastjarna \u00far Hollywood og beib\u00edg\u00f6rl hins amer\u00edska draums, sem haf\u00f0i keypt sendiherraemb\u00e6tti\u00f0 s\u00e9r til af\u00fereyingar. \u00c9g velti \u00fev\u00ed fyrir m\u00e9r \u00fear sem \u00e9g sat fyrir aftan \u00feau \u00e1 n\u00e6sta bekk hvort leiksk\u00e1ldi\u00f0 kynni a\u00f0 meta tv\u00edr\u00e6\u00f0nina e\u00f0a hvort forsetinn, fulltr\u00fai valdsins, \u00fe\u00e6ttist hvorki sj\u00e1 n\u00e9 heyra.<\/p>\n<p>\u00deessi eftirminnilega upp\u00e1koma \u00ed \u00dej\u00f3\u00f0leikh\u00fasinu l\u00fdsir vel karakter Brynju Ben. H\u00fan var d\u00e1g\u00f3\u00f0 leikkona en miklu betri leikstj\u00f3ri. Sem leikstj\u00f3ri naut h\u00fan \u00feess a\u00f0 h\u00fan var v\u00ed\u00f0lesin og hugmyndar\u00edk en um lei\u00f0 f\u00e6ddur stj\u00f3rnandi. \u00deessir eiginleikar hennar n\u00e1\u00f0u yfirh\u00f6ndinni oftar en einu sinni \u00e1 leikh\u00fasferli hennar. D\u00e6mi um \u00feetta var Inuk. \u00c9g veit ekkert hvernig \u00fea\u00f0 var\u00f0 til. Hitt \u00feykist \u00e9g vita a\u00f0 margir g\u00f3\u00f0ir menn l\u00f6g\u00f0u \u00fear h\u00f6nd a\u00f0 verki, \u00feeirra \u00e1 me\u00f0al Sveinn Einarsson, leikh\u00fasstj\u00f3ri og Haraldur \u00d3lafsson, mannfr\u00e6\u00f0ingur. Drifkrafturinn a\u00f0 \u00e6vint\u00fdrinu og leikstj\u00f3ri s\u00fdningarinnar var Brynja Ben. Me\u00f0 \u00feetta verk f\u00f3r h\u00fan sigurf\u00f6r v\u00edtt og breitt um heiminn.<\/p>\n<p>L\u00f6ngu seinna, eftir a\u00f0 Stef\u00e1n Baldursson, \u00fe\u00e1verandi \u00dej\u00f3\u00f0leikh\u00fasstj\u00f3ri, haf\u00f0i forheimska\u00f0 sig \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 reka Brynju \u00ed bl\u00f3ma l\u00edfs og \u00e1 h\u00e1tindi skapandi ferils fr\u00e1 \u00dej\u00f3\u00f0leikh\u00fasinu, var Brynja svo sem ekki lengi a\u00f0 erfa \u00f3ver\u00f0skulda\u00f0a l\u00edtilsvir\u00f0ingu. H\u00fan lag\u00f0i \u00fat \u00ed anna\u00f0 \u00e6vint\u00fdri. \u00dea\u00f0 heitir \u201cFer\u00f0ir Gu\u00f0r\u00ed\u00f0ar\u201d.<\/p>\n<p>\u00c1ri\u00f0 2000 efndu r\u00edkisstj\u00f3rnir Nor\u00f0urlanda til samstarfs vi\u00f0 Smithsonian safni\u00f0 \u00ed Washington D.C. um a\u00f0 minnast \u00fe\u00fasund \u00e1ra afm\u00e6lis landafunda norr\u00e6nna manna \u00ed Amer\u00edku. \u00dea\u00f0 var miki\u00f0 \u00ed \u00feetta lagt. Opinberir a\u00f0ilar \u00e1 Nor\u00f0url\u00f6ndum styrktu s\u00fdningu \u00e1 vegum Smithsonian safnsins sem h\u00e9t: Vikings \u2013 the North Atlantic Saga. \u00deessi s\u00fdning f\u00f3r v\u00edtt og breitt um helstu borgir Nor\u00f0ur-Amer\u00edku n\u00e6stu \u00e1rin. \u00deessu til vi\u00f0b\u00f3tar var bo\u00f0i\u00f0 upp \u00e1 opinbera styrki til a\u00f0 framlei\u00f0a kvikmyndir e\u00f0a standa fyrir menningarvi\u00f0bur\u00f0um v\u00edtt og breitt um borgir Bandar\u00edkjanna og Kanada. Sj\u00e1lft st\u00f3\u00f0 \u00edslenska r\u00edki\u00f0 fyrir meira en tv\u00f6 hundru\u00f0 menningarvi\u00f0bur\u00f0um \u00ed a\u00f0 minnsta kosti sj\u00f6t\u00edu borgum \u00ed Bandar\u00edkjunum og Kanada. Vandinn vi\u00f0 \u00feetta var s\u00e1 a\u00f0 bo\u00f0skapurinn var \u00e1 tvist og bast \u00fev\u00ed a\u00f0 menningaryfirv\u00f6ld Nor\u00f0urlanda\u00fej\u00f3\u00f0a voru engan veginn \u00e1 einu m\u00e1li um hin meintu s\u00f6gulega afrek hinna norr\u00e6nu manna \u00ed n\u00fdja heiminum. Var Leifur ma\u00f0ur \u00edslenskur e\u00f0a bara norskur \u00fatlagi? Hver var hlutur Dana og Sv\u00eda \u2013 e\u00f0a Finna \u2013 \u00ed \u00feessari s\u00f6gu? Menn h\u00f6f\u00f0u greinilega ekki unni\u00f0 heimavinnuna s\u00edna.<\/p>\n<p>Brynja Ben leysti m\u00e1li\u00f0. H\u00fan samdi leikriti\u00f0 \u201cFer\u00f0ir Gu\u00f0r\u00ed\u00f0ar\u201d, sem er einleiks\u00fe\u00e1ttur um v\u00ed\u00f0f\u00f6rulustu konu heims \u00e1 mi\u00f0\u00f6ldum, Gu\u00f0r\u00ed\u00f0i \u00deorbjarnard\u00f3ttur. Gu\u00f0r\u00ed\u00f0ur \u00e1tti \u00e6ttir a\u00f0 rekja til Noregs en var keltnesk \u00ed m\u00f3\u00f0ur\u00e6tt og f\u00e6dd \u00e1 \u00cdslandi. H\u00fan var \u00fe\u00e1tttakandi \u00ed \u00edslenska landn\u00e1minu \u00e1 Gr\u00e6nlandi. Tv\u00edvegis f\u00f3r h\u00fan \u00ed ranns\u00f3knarlei\u00f0angra til meginlands Nor\u00f0ur-Amer\u00edku, fyrst me\u00f0 br\u00f3\u00f0ur Leifs og s\u00ed\u00f0ar me\u00f0 eiginmanni s\u00ednum, \u00deorfinni Karlsefni. Snorri \u00deorfinnsson, sonur \u00feeirra Gu\u00f0r\u00ed\u00f0ar og Karlsefnis er fyrsti Evr\u00f3puma\u00f0urinn sem f\u00e6ddur er \u00e1 meginlandi Amer\u00edku, h\u00e1lfu \u00e1r\u00fe\u00fasundi \u00e1\u00f0ur en a\u00f0ra Evr\u00f3pumenn, Sp\u00e1nverja, \u00cdtali og Breta rak \u00e1 \u00fe\u00e6r fj\u00f6rur.<\/p>\n<p>Brynja samdi leikriti\u00f0 og leikst\u00fdr\u00f0i \u00fev\u00ed. H\u00fan haf\u00f0i upp \u00e1 og leikst\u00fdr\u00f0i leikkonum sem g\u00e1tu flutt verki\u00f0 \u00e1 \u00edslensku, ensku, Nor\u00f0urlandam\u00e1lum. fr\u00f6nsku og sp\u00e6nsku. \u00deetta var Inuk \u00ed \u00f6\u00f0ru veldi og f\u00f3r sigurf\u00f6r um n\u00fdja heiminn, Nor\u00f0url\u00f6nd og v\u00ed\u00f0ar um ver\u00f6ldina.<\/p>\n<p>\u00deetta s\u00fdndi enn einu sinni a\u00f0 Brynju var ekki fysja\u00f0 saman. \u00de\u00f3tt r\u00edki\u00f0 r\u00e6ki hana \u00far \u00fej\u00f3nustu sinni, \u00feurfti \u00fea\u00f0 a\u00f0 leita \u00e1 hennar n\u00e1\u00f0ir \u00feegar miki\u00f0 l\u00e1 vi\u00f0 \u00e1 landafunda\u00e1rinu. Og h\u00fan var ekki a\u00f0 erfa sm\u00e1muni, h\u00fan Brynja.<\/p>\n<p>\u00c9g er h\u00e9r a\u00f0 l\u00fdsa miklum karakter, pers\u00f3nu sem var fyllilega jafnoki hinna bestu og l\u00e9t sig ekki muna um a\u00f0 l\u00e1ta a\u00f0 s\u00e9r kve\u00f0a, svo a\u00f0 eftir v\u00e6ri teki\u00f0 b\u00e6\u00f0i heima og erlendis. Sj\u00e1lfur fylgdist \u00e9g me\u00f0 \u00feessu \u00f6llu bara \u00far fjarl\u00e6g\u00f0. En allt fr\u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00e9g naut \u00feeirra forr\u00e9ttinda a\u00f0 f\u00e1 a\u00f0 vera bekkjarbr\u00f3\u00f0ir Brynju \u00ed Skeggjabekk \u00ed Laugarnessk\u00f3lanum upp \u00far mi\u00f0ri seinustu \u00f6ld vissi \u00e9g a\u00f0 eitthva\u00f0 miki\u00f0 st\u00f3\u00f0 til. Og arfleif\u00f0in bl\u00edvur. Me\u00f0 h\u00f6fundarverki s\u00ednu og \u00f3vi\u00f0jafnanlegum stj\u00f6rnuleik \u00ed Mr. Skallagr\u00edmsson hefur sonur Brynju og Erlings, Benedikt, s\u00fdnt, a\u00f0 \u00fear er ekki tjalda\u00f0 til einnar n\u00e6tur.<br>\nVi\u00f0 Brynd\u00eds kve\u00f0jum Brynju sk\u00f3lasystur okkar me\u00f0 \u00e1st, s\u00f6knu\u00f0i og dj\u00fapri vir\u00f0ingu.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00deegar Flauelsbyltingin haf\u00f0i fleytt Vachlav Havel upp \u00ed forsetaemb\u00e6tti \u00fe\u00e1verandi T\u00e9kk\u00f3sl\u00f3vak\u00edu, \u00feurfti hann a\u00f0 festa hi\u00f0 n\u00fdfrj\u00e1lsa l\u00fd\u00f0veldi \u00ed sessi me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 heims\u00e6kja heiminn. Leikregur valdsins kv\u00e1\u00f0u \u00e1 um a\u00f0 fyrsti \u00e1fangasta\u00f0ur hins n\u00fdkj\u00f6rna forseta skyldi vera Washington D. C. &#8211; sv\u00f6rt borg \u00e1 b\u00f6kkum Potomac \u00e1rinnar \u00ed Virgin\u00edu. \u00dear st\u00f3\u00f0 skrifa\u00f0 a\u00f0 h\u00f6fu\u00f0borg heimsins r\u00edkti milli Hv\u00edta h\u00fassins og Capitol Hill. Havel hl\u00fdddi leikreglunum og f\u00f3r \u00feanga\u00f0 sem fyrir var m\u00e6lt a\u00f0 hann skyldi fara. <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1,5],"tags":[],"class_list":["post-1131","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-allar_greinar","category-minningagreinar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1131","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1131"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1131\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2913,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1131\/revisions\/2913"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1131"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1131"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1131"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}