{"id":1280,"date":"2011-05-16T00:00:00","date_gmt":"2011-05-16T00:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.jbh.is\/?p=1280"},"modified":"2020-09-22T12:40:32","modified_gmt":"2020-09-22T12:40:32","slug":"jbh-svarar-styrmi-gunnarssyni","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jbh.is\/?p=1280","title":{"rendered":"JBH svarar Styrmi Gunnarssyni"},"content":{"rendered":"<p>\u00c9g r\u00e6ddi \u00ed alv\u00f6ru vi\u00f0 al\u00fej\u00f3\u00f0legan h\u00f3p st\u00fadenta \u00ed \u00de\u00fdskalandi um \u00fea\u00f0, hvernig \u201ccas\u00edn\u00f3\u201d \u2013 kap\u00edtalisminn bandar\u00edski hef\u00f0i \u00e1 sk\u00f6mmum t\u00edma auki\u00f0 \u00f3j\u00f6fnu\u00f0 og misr\u00e9tti \u00ed heiminum, og uppskar \u00ed framhaldinu m\u00e1lefnalega umr\u00e6\u00f0u um, hvort unnt v\u00e6ri a\u00f0 beita l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0islegum a\u00f0fer\u00f0um, \u00ed krafti r\u00edkisvalds \u00fej\u00f3\u00f0r\u00edkja, til \u00feess a\u00f0 beisla skepnuna (kap\u00edtalismann) og stu\u00f0la a\u00f0 meiri j\u00f6fnu\u00f0i a\u00f0 d\u00e6mi Nor\u00f0urlandab\u00faa. \u00dear kom engum til hugar a\u00f0 halda \u00fev\u00ed fram, a\u00f0 Evr\u00f3pusambandi\u00f0 v\u00e6ri h\u00f6fu\u00f0v\u00edgi heimskap\u00edtalismans. Er \u00fea\u00f0 ekki bara uppfinning \u00fe\u00edn og sko\u00f0anabr\u00e6\u00f0ra \u00feinna \u00ed \u00fej\u00f3\u00f0ernissinnaarmi  Vintri-gr\u00e6nna?<\/p>\n\n\n<!--more Lesa meira-->\n\n\n<p>\u00cd athugasemdum \u00fe\u00ednum vi\u00f0 r\u00e6\u00f0una segir \u00fe\u00fa okkur jafna\u00f0armenn hafa \u201clagt grundv\u00f6ll a\u00f0 valdat\u00f6ku peninganna \u00e1 \u00cdslandi\u201d. \u00deetta eigum vi\u00f0 a\u00f0 hafa gert, vegna \u00feess a\u00f0 vi\u00f0 sam\u00feykktum framsal vei\u00f0iheimilda innan kv\u00f3takerfisins \u2013 me\u00f0 skilyr\u00f0um \u2013 \u00e1ri\u00f0 1990.<\/p>\n<p>\u00deetta br\u00e1\u00f0um 30 \u00e1ra str\u00ed\u00f0 um kv\u00f3tann hefur alla t\u00ed\u00f0 sn\u00faist um eignarhald \u00e1 au\u00f0lindinni. Sta\u00f0reyndirnar um afst\u00f6\u00f0u okkar jafna\u00f0armanna til \u00feess m\u00e1ls eru \u00feessar: \u00dea\u00f0 vorum vi\u00f0, sem kn\u00fa\u00f0um \u00fea\u00f0 fram, a\u00f0 au\u00f0lindin var l\u00fdst \u00fej\u00f3\u00f0areign a\u00f0 l\u00f6gum. \u00deegar \u00fe\u00e1verandi sj\u00e1var\u00fatvegsr\u00e1\u00f0herra, Halld\u00f3r \u00c1sgr\u00edmsson, a\u00f0 undirlagi L\u00cd\u00da, beitti s\u00e9r fyrir \u00fev\u00ed, a\u00f0 l\u00f6gfesta framsal vei\u00f0iheimilda (\u00ed nafni hagkv\u00e6mni og ar\u00f0semi), settum vi\u00f0 skilyr\u00f0i fyrir stu\u00f0ningi okkar vi\u00f0 \u00fea\u00f0. Skilyr\u00f0i\u00f0 var, a\u00f0 t\u00edmabundinn n\u00fdtingarr\u00e9ttur mynda\u00f0i hvorki l\u00f6gvarinn eignarr\u00e9tt n\u00e9 b\u00f3taskyldu \u00e1 r\u00edki\u00f0 \u2013 ef \u00fathlutun vei\u00f0iheimilda yr\u00f0i breytt s\u00ed\u00f0ar. Af hverju ger\u00f0um vi\u00f0 \u00feetta? Vi\u00f0 vissum sem var, a\u00f0 vi\u00f0 vorum \u00fe\u00e1 \u00ed vonlausum minnihluta \u00e1 Al\u00feingi me\u00f0 \u00fe\u00e1 stefnu okkar a\u00f0 heimta au\u00f0lindagjald fyrir n\u00fdtingarr\u00e9ttinn, hvort heldur v\u00e6ri me\u00f0 uppbo\u00f0i vei\u00f0iheimilda (myndun marka\u00f0sver\u00f0s), sem vi\u00f0 t\u00f6ldum  \u00e6skilegast, n\u00e9 heldur me\u00f0 stj\u00f3rnvalds\u00e1kv\u00f6r\u00f0un um au\u00f0lindagjald.<\/p>\n<p>Ef vi\u00f0, jafna\u00f0armenn, hef\u00f0um ekki gert \u00feetta hvort tveggja, l\u00f6gfest \u00fej\u00f3\u00f0areign \u00e1 au\u00f0lindinni og l\u00f6gfest \u00fea\u00f0 var\u00fa\u00f0ar\u00e1kv\u00e6\u00f0i, a\u00f0 s\u00ed\u00f0ar m\u00e6tti innkalla vei\u00f0iheimildir \u00e1n b\u00f3taskyldu, v\u00e6ri \u00feetta m\u00e1l tapa\u00f0 fyrir l\u00f6ngu. Krafa okkar um au\u00f0lindagjald var sett \u00ed nefnd (\u201ctv\u00edh\u00f6f\u00f0anenfdin\u201d). \u00dat \u00far \u00fev\u00ed kom, seint og um s\u00ed\u00f0ir, svokalla\u00f0 \u201c\u00fer\u00f3unargjald\u201d. Upph\u00e6\u00f0in var til m\u00e1lamynda, en sta\u00f0festi \u00fe\u00f3 prinsipi\u00f0. \u00deessi leikur var svo endurtekinn s\u00ed\u00f0ar \u00ed svokalla\u00f0ri au\u00f0lindanefnd ykkar Nordals. \u00de\u00fa sast sj\u00e1lfur \u00ed \u00feeirri nefnd og hverju f\u00e9kkstu \u00e1orka\u00f0 \u00ed str\u00ed\u00f0i vi\u00f0 \u00feinn eigin flokk? Au\u00f0lindagjald a\u00f0 nafninu til, sem er eins og kr\u00e6kiber \u00ed helv\u00edti mi\u00f0a\u00f0 vi\u00f0 au\u00f0lindarentu upp \u00e1 45 milljar\u00f0a, a\u00f0 mati J\u00f3ns Steinssonar, hagfr\u00e6\u00f0ings.<\/p>\n<p>\u00deetta eru sta\u00f0reyndir m\u00e1lsins. Vi\u00f0 n\u00e1\u00f0um a\u00f0 l\u00f6gfesta \u00fej\u00f3\u00f0areignina. Okkur hefur hins vegar ekki tekist a\u00f0 kn\u00fdja fram gjaldt\u00f6ku fyrir n\u00fdtingarr\u00e9ttinn, enn sem komi\u00f0 er (og spurning, hvort n\u00faverandi stj\u00f3rnarflokkar \u00e6tli a\u00f0 standa vi\u00f0 gefin fyrirheit \u00ed \u00fev\u00ed efni e\u00f0a ekki). Hverjir hafa sta\u00f0i\u00f0 \u00e1 m\u00f3ti gjaldt\u00f6ku fyrir n\u00fdtingar\u00e9ttinn?  Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0is- og Frams\u00f3knarflokkurinn. Auk \u00feess sem Vinstri-gr\u00e6n, (eins og A\u00fe\u00fd\u00f0ubandalagi\u00f0 \u00e1 undan \u00feeim) l\u00f6ptu upp \u00feann \u00e1r\u00f3\u00f0ur \u00fatger\u00f0armanna, a\u00f0 au\u00f0lindagjald v\u00e6ri \u201cskattur \u00e1 landsbygg\u00f0ina\u201d. Framsal vei\u00f0iheimilda \u00ed einhverjum m\u00e6li og samkv\u00e6mt settum reglum er nau\u00f0synlegt innan aflamarkskerfis, ef \u00fea\u00f0 \u00e1 a\u00f0 skila l\u00e6gri tilkostna\u00f0i og meiri ar\u00f0semi vi\u00f0 vei\u00f0arnar. Kjarni m\u00e1lsins er s\u00e1, a\u00f0 \u00feeir sem f\u00e1 n\u00fdtingarr\u00e9ttinn, ver\u00f0i a\u00f0 borga fyrir hann sanngjarnt ver\u00f0 til eigandans \u2013 \u00fej\u00f3\u00f0arinnar. Hagkv\u00e6mast og r\u00e9ttl\u00e1tast v\u00e6ri a\u00f0 l\u00e1ta marka\u00f0inn mynda \u00fea\u00f0 ver\u00f0, fremur en stj\u00f3rnm\u00e1lamenn, sem hafa margs\u00fdnt, a\u00f0 \u00feeim er ekki treystandi til \u00feess, vegna \u00feess hve hallir \u00feeir eru undir s\u00e9rhagsmuni, flestir hverjir.<\/p>\n<p>\u00der\u00e1tt fyrir \u00feessar sta\u00f0reyndir, leyfir \u00fe\u00fa \u00fe\u00e9r a\u00f0 saka okkur jafna\u00f0armenn um a\u00f0 hafa lagt \u201cgrundv\u00f6ll a\u00f0 valdat\u00f6ku peninganna \u00e1 \u00cdslandi\u201d. Hv\u00edl\u00edk \u00f3sv\u00edfni. \u00de\u00fa fullyr\u00f0ir m.\u00f6.o., a\u00f0 minnihlutinn, sem bar\u00f0ist fyrir au\u00f0lindagjaldi, beri \u00e1byrg\u00f0 \u00e1 \u00feeirri \u00e1kv\u00f6r\u00f0un meirihlutans, a\u00f0 koma \u00ed veg fyrir \u00fea\u00f0. Vi\u00f0, jafna\u00f0armenn eigum m.\u00f6.o. a\u00f0 bera \u00e1byrg\u00f0 \u00e1 stefnu Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0is- og Frams\u00f3knarflokksins \u00ed t\u00f3lf \u00e1ra r\u00edkisstj\u00f3rnarsamstarfi a\u00f0 koma \u00ed veg fyrir gjaldt\u00f6ku af au\u00f0lindinni. \u00dear me\u00f0 erum vi\u00f0 v\u00e6ntanlega l\u00edka ger\u00f0ir \u00e1byrgir fyrir \u00feeirri framkv\u00e6md kerfisins, undir stj\u00f3rn Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0is- og Frams\u00f3knarflokks a\u00f0 heimila de facto ve\u00f0setningu vei\u00f0iheimildanna og a\u00f0ra me\u00f0h\u00f6ndlun \u00feeirra, eins og um hreina einkaeign v\u00e6ri a\u00f0 r\u00e6\u00f0a.<\/p>\n<p>\u00c9g fr\u00e1bi\u00f0 m\u00e9r a\u00f0 hlusta \u00e1 svona \u00e1r\u00f3\u00f0ursbull. S\u00edst af \u00f6llu er \u00fe\u00e9r s\u00e6mandi a\u00f0 fara me\u00f0 svona fleipur. \u00dei\u00f0 Matth\u00edas eigi\u00f0 hei\u00f0ur skilinn sem ritstj\u00f3rar Mbl. fyrir a\u00f0 hafa barist gegn gjafakv\u00f3takerfinu og fyrir gjaldt\u00f6ku fyrir n\u00fdtingarr\u00e9ttinn. \u00cd \u00fev\u00ed m\u00e1li \u00e1ttum vi\u00f0 samlei\u00f0, jafna\u00f0armenn \u00e1 \u00feingi og ritstj\u00f3rar Morgunbla\u00f0sins. Hver var okkar sameiginlegi andst\u00e6\u00f0ingur? Fyrst og fremst Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isflokkurinn \u2013 og samstarfsflokkur hans, Frams\u00f3knarflokkurinn. Er \u00fea\u00f0 ykkar s\u00f6k, a\u00f0 \u00fei\u00f0 h\u00f6f\u00f0u\u00f0 l\u00edtil sem engin \u00e1hrif \u00e1 forystu ykkar eigin flokks?  \u00c1 a\u00f0 gera ykkur \u00e1byrga fyrir \u00feeirri stefnu Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isflokksins, sem \u00fei\u00f0 sem ritstj\u00f3rar, voru\u00f0 andv\u00edgir?  \u00dea\u00f0 v\u00e6ri ekki einasta \u00f3r\u00f6kr\u00e9tt, heldur \u00ed h\u00e6sta m\u00e1ta \u00f3sanngjarnt.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 vita allir sem vilja vita, a\u00f0 L\u00cd\u00da, samt\u00f6k \u00fatger\u00f0armanna, hafa r\u00e1\u00f0i\u00f0 \u00fev\u00ed, sem \u00feau hafa vilja\u00f0 r\u00e1\u00f0a um stefnu Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0is- og Frams\u00f3knarflokksins \u00ed sj\u00e1var\u00fatvegsm\u00e1lum, og framkv\u00e6md hennar. \u00deeir st\u00f3r\u00fatger\u00f0armenn, sem n\u00e1\u00f0 hafa a\u00f0 s\u00f6lsa undir sig de facto eignarr\u00e9tti \u00e1 au\u00f0lindinni (\u00ed tr\u00e1ssi vi\u00f0 l\u00f6g, a\u00f0 m\u00ednu mati) hafa gert \u00fea\u00f0 \u00ed skj\u00f3li \u00feessara flokka. \u00deessir s\u00f6mu \u00fatger\u00f0armenn hafa moka\u00f0 peningum \u00ed \u00feessa flokka fyrir kosningar. \u00deeir hafa beitt atvinnurekendavaldi s\u00ednu purkunarlaust \u00ed helstu bygg\u00f0arl\u00f6gum \u00e1 landsbygg\u00f0inni \u2013 eins og t.d. \u00ed Vestmannaeyjum og \u00e1 Akureyri \u2013 \u00ed \u00fe\u00e1gu \u00feessara flokka, og til a\u00f0 hr\u00e6\u00f0a starfsf\u00f3lk sitt \u00e1 sj\u00f3 og landi fr\u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 sty\u00f0ja jafna\u00f0armenn. \u00dea\u00f0 segir allt sem segja \u00fearf um afst\u00f6\u00f0u \u00feeirra. \u00deeir vita, hverja er helst a\u00f0 \u00f3ttast, nefnilega \u00fe\u00e1, sem vilja fylgja fram \u00fej\u00f3\u00f0areign \u00e1 au\u00f0lindinni me\u00f0 gjaldt\u00f6ku fyrir n\u00fdtingarr\u00e9ttinn.<\/p>\n<p>Hverjum \u00ed hag? \u2013 spur\u00f0u R\u00f3mverjar for\u00f0um, \u00feegar \u00feeir vildu rekja sl\u00f3\u00f0 m\u00e1la og komast til botns \u00ed \u00fev\u00ed, hverjir hef\u00f0u hagsmuna a\u00f0 g\u00e6ta af einhverju m\u00e1li. Milljar\u00f0am\u00e6ringarnir, sem hafa veri\u00f0 a\u00f0 braska me\u00f0 gjafakv\u00f3tana s\u00edna \u00e1 undanf\u00f6rnum \u00e1rum, vita \u00fea\u00f0 sj\u00e1lfir manna best, hverjum \u00feeir eiga a\u00f0 \u00feakka sinn skj\u00f3tfengna au\u00f0. \u00deeir vita \u00fea\u00f0 manna best, hva\u00f0a stj\u00f3rnm\u00e1lamenn \u00e1 a\u00f0 kaupa og hva\u00f0a stj\u00f3rnm\u00e1laflokka \u00e1 a\u00f0 styrkja til \u00feess a\u00f0 tryggja, a\u00f0 forr\u00e9ttindin ver\u00f0i ekki af \u00feeim tekin. \u00dea\u00f0 segir allt, sem segja \u00fearf um \u00feetta m\u00e1l. Er til of mikils m\u00e6lst, \u00ed lj\u00f3si \u00feessara sta\u00f0reynda allra saman, a\u00f0 \u00fe\u00fa h\u00e6ttir \u00feessum \u00f3hr\u00f3\u00f0ri um okkur jafna\u00f0armenn. Hann er \u00fe\u00e9r ekki sambo\u00f0inn.<br>\nMe\u00f0 bestu kve\u00f0jum,<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00d3likt h\u00f6fumst vi\u00f0 a\u00f0. \u00de\u00fa flytur g\u00f6bbelskar \u00e1r\u00f3\u00f0ursr\u00e6\u00f0ur yfir Heimdellingum og \u00f3\u00f0insh\u00f6num, \u00fear sem \u00fe\u00fa lofsyngur Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isflokkinn sem helsta bar\u00e1ttut\u00e6ki k\u00faga\u00f0s f\u00f3lks gegn heimsau\u00f0valdinu. Og f\u00e6r\u00f0 \u201cstanding ovation\u201d fyrir viki\u00f0. \u00deetta er svo \u00f3sv\u00edfi\u00f0 og veruleikafirrt, a\u00f0 manni bl\u00f6skrar. Sendi \u00e9g \u00fe\u00e9r ekki grein m\u00edna, sem Jakob \u00ed \u00dej\u00f3\u00f0m\u00e1lum neita\u00f0i a\u00f0 birta um arfleif\u00f0 Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isflokksins \u00e1 l\u00fd\u00f0veldist\u00edmanum? Lestu hana aftur.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1,9],"tags":[],"class_list":["post-1280","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-allar_greinar","category-greinar_og_vidtol"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1280","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1280"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1280\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2763,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1280\/revisions\/2763"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1280"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1280"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1280"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}