{"id":1419,"date":"2014-10-05T00:00:00","date_gmt":"2014-10-05T00:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.jbh.is\/?p=1419"},"modified":"2020-09-22T11:56:26","modified_gmt":"2020-09-22T11:56:26","slug":"theim-var-eg-verst-er-eg-unni-mest-eda-thannig","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jbh.is\/?p=1419","title":{"rendered":"\u00deEIM VAR \u00c9G VERST, ER \u00c9G UNNI MEST &#8211; E\u00d0A \u00deANNIG"},"content":{"rendered":"<p>\u201eFrelsi, jafnr\u00e9tti, br\u00e6\u00f0ralag\u201c \u2013 \u00feetta var kj\u00f6ror\u00f0 fr\u00f6nsku byltingarinnar. \u00deetta er l\u00edka kj\u00f6ror\u00f0 okkar kratanna. Vi\u00f0 settum frelsi\u00f0 fyrst. En af \u00fev\u00ed a\u00f0 vi\u00f0 vitum, a\u00f0 f\u00e1t\u00e6kur ma\u00f0ur er \u00f3frj\u00e1ls, gleymdum vi\u00f0 ekki \u00fev\u00ed, a\u00f0 \u00fea\u00f0 \u00fearf jafnr\u00e9tti og br\u00e6\u00f0ralag til a\u00f0 gera frelsi einstaklingsins a\u00f0 veruleika  fyrir fj\u00f6ldann. \u00dea\u00f0 hefur vafist fyrir m\u00f6rgum a\u00f0 skilja \u00feetta. Pl\u00fat\u00f3kratarnir (\u00feeir sem eiga j\u00f6r\u00f0ina me\u00f0 g\u00f6gnum hennar og g\u00e6\u00f0um) hafa reynt a\u00f0 taka einkaleyfi \u00e1 frelsinu. \u00cd reynd er \u00fea\u00f0 bara frelsi til a\u00f0 gr\u00e6\u00f0a. \u00d3heft frelsi \u00feeirra til a\u00f0 gr\u00e6\u00f0a endar einatt \u00ed \u00f3frelsi okkar hinna.  P\u00f3lit\u00edk okkar jafna\u00f0armanna sn\u00fdst eiginlega um f\u00e1tt anna\u00f0 en a\u00f0 hindra, a\u00f0 \u00feeim takist \u00fea\u00f0.<\/p>\n\n\n<!--more Lesa meira-->\n\n\n<p>Sumir halda, a\u00f0 t\u00edmi jafna\u00f0arstefnunnar s\u00e9 li\u00f0inn \u00ed hinum r\u00edka parti heimsins. Velfer\u00f0arr\u00edki\u00f0 hafi frelsa\u00f0 f\u00f3lk fr\u00e1 f\u00e1t\u00e6kt. \u00deess vegna s\u00e9 ekki lengur \u00fe\u00f6rf fyrir p\u00f3lit\u00edk \u00ed anda jafna\u00f0arstefnu og me\u00f0 samst\u00f6\u00f0u verkal\u00fd\u00f0shreyfingar. Norr\u00e6na velfer\u00f0arsamf\u00e9lagi\u00f0 hefur reynst vera \u201eland t\u00e6kif\u00e6ranna\u201c. \u00d3keypis a\u00f0gangur a\u00f0 menntun lyftir b\u00f6rnum hinna f\u00e1t\u00e6ku upp \u00ed millist\u00e9tt. Er \u00fe\u00e1 ekki freistandi a\u00f0 sn\u00faa baki vi\u00f0 fort\u00ed\u00f0inni \u2013 gleyma henni \u2013 og ganga \u00ed li\u00f0 me\u00f0 hinum?  Skv. sko\u00f0anak\u00f6nnunum er einmitt \u00feetta tilvistarvandi jafna\u00f0armannaflokkanna \u00e1 Nor\u00f0url\u00f6ndum um \u00feessar mundir.  Allavega segir  Svand\u00eds N\u00edna hispurslaust, a\u00f0 henni s\u00e9 \u201e\u00ed n\u00f6p vi\u00f0 velfer\u00f0arkerfi\u00f0\u201c. H\u00fan upplifir velfer\u00f0arkerfi\u00f0 \u00e1 \u00cdslandi me\u00f0 v\u00edsan til fj\u00f6lskyldus\u00f6gu sinnar, sem kuldalegt b\u00e1kn, sem s\u00e9 \u00feungt haldi\u00f0 af mannfyrirlitningu. H\u00fan segist enga tr\u00fa hafa \u00e1 \u00fev\u00ed, a\u00f0 unnt s\u00e9 a\u00f0 stu\u00f0la a\u00f0 j\u00f6fnu\u00f0i me\u00f0 peningatilf\u00e6rslum. Samt segist h\u00fan f\u00e1 hvort tveggja, barnab\u00e6tur og vaxtab\u00e6tur. Vill h\u00fan \u00fe\u00e1 skila \u00feeim?<\/p>\n<p>\u00c9g held \u00e9g skilji, hva\u00f0 h\u00fan \u00e1 vi\u00f0, \u00feegar h\u00fan segir, a\u00f0 peningar geti ekki hindra\u00f0 mismunun gagnvart b\u00f6rnum, nema \u00feeir s\u00e9u framreiddir \u201e\u00e1n ford\u00f3ma og skilyr\u00f0a\u201c. Erum vi\u00f0 ekki \u00fearna a\u00f0 n\u00e1lgast kjarna m\u00e1lsins?  Vi\u00f0 viljum ekki \u00feiggja \u00f6lmusur. Spurningin er, hvort vi\u00f0 eigum einhvern r\u00e9tt sem manneskjur. \u00dea\u00f0 er kalla\u00f0 mannr\u00e9ttindi. En r\u00e9ttindum fylgja l\u00edka skyldur. Ef vi\u00f0 erum har\u00f0dugleg og leggjum okkur fram um a\u00f0 sj\u00e1 fyrir sj\u00e1lfum okkur og okkar, borgum okkar <i>skatta og skyldur til samf\u00e9lagsins<\/i>, \u00fe\u00e1 vaknar spurningin:  Hefur samf\u00e9lagi\u00f0 nokkrar skyldur gagnvart okkur?  S\u00e9rstaklega, ef vi\u00f0 ver\u00f0um fyrir \u00e1f\u00f6llum, sem ekki eru af okkar v\u00f6ldum, eins og t.d. slysum, heilsubresti, atvinnumissi,  o.s. frv.?<\/p>\n<p>\u201eErum vi\u00f0 ekki \u00f6ll \u00e1 b\u00f3tum? \u201e spyr Svand\u00eds N\u00edna. Ef grannt er sko\u00f0a\u00f0, \u00fe\u00e1 er svari\u00f0 j\u00e1. \u00c1 \u00e6viskei\u00f0i mannsins skiptast \u00e1 skin og sk\u00farir. Vi\u00f0 f\u00e6\u00f0umst \u00f3m\u00e1lga b\u00f6rn, \u00f3sj\u00e1lfbjarga fram eftir aldri, og sk\u00f3lavistin lengist og lengist. Starfs\u00e6vin er tilt\u00f6lulega stutt (35-40 \u00e1r), og \u00e6vil\u00edkurnar lengjast hj\u00e1 okkur \u00ed hinum r\u00edku samf\u00e9l\u00f6gum. B\u00f6rn og unglingar eru \u00f3sj\u00e1lfbjarga. \u00dea\u00f0 \u00fearf a\u00f0 sj\u00e1 \u00feeim farbor\u00f0a. \u00deegar gamalt f\u00f3lk h\u00e6ttir \u00e1 vinnumarka\u00f0i, vaknar spurningin, hvernig \u00fea\u00f0 eigi a\u00f0 sj\u00e1 s\u00e9r farbor\u00f0a. Og heilsubresturinn gerir ekki bo\u00f0 \u00e1 undan s\u00e9r. Oft ver\u00f0ur \u00fea\u00f0 hlutskipti f\u00f3lks \u00ed bl\u00f3ma l\u00edfs. Atvinnuleysi er \u00fatbreitt b\u00f6l \u00ed vestr\u00e6num samf\u00e9l\u00f6gum. \u00de\u00fa getur or\u00f0i\u00f0 fyrir \u00fev\u00ed eins og hverju \u00f6\u00f0ru umfer\u00f0arslysi.<\/p>\n<p>Og \u00fe\u00e1  vaknar enn ein spurning: Er ekki einstaklingsfrelsi\u00f0 bara best?  \u00c1 \u00e9g a\u00f0 g\u00e6ta br\u00f3\u00f0ur m\u00edns? Fyrir mitt leyti er \u00e9g samm\u00e1la f\u00f6\u00f0ur Svand\u00edsar N\u00ednu, \u00feegar h\u00fan vitnar til or\u00f0a hans \u00e1 \u00fe\u00e1 lei\u00f0, a\u00f0 Gu\u00f0 hj\u00e1lpi ekki \u00feeim, sem hj\u00e1lpa s\u00e9r sj\u00e1lfir; heldur hj\u00e1lpi hann \u00feeim samf\u00e9l\u00f6gum, sem hj\u00e1lpa me\u00f0limum s\u00ednum, ef \u00feeim skrikar f\u00f3tur og \u00feurfa \u00e1 hj\u00e1lp a\u00f0 halda. \u00deess vegna er \u00e9g jafna\u00f0arma\u00f0ur.<\/p>\n<p>\u00deessa dagana er Gu\u00f0j\u00f3n Fri\u00f0riksson, sagnfr\u00e6\u00f0ingur, a\u00f0 skrifa s\u00f6gu Al\u00fe\u00fd\u00f0uflokksins \u00ed tilefni af hundra\u00f0 \u00e1ra afm\u00e6li Al\u00fe\u00fd\u00f0uflokks og Al\u00fe\u00fd\u00f0usambands, 13. mars, \u00e1ri\u00f0 2016. \u00deessi saga geymir m\u00f6rg sv\u00f6r vi\u00f0 spurningum Svand\u00edsar N\u00ednu.  S\u00fa var t\u00ed\u00f0, a\u00f0 f\u00e1t\u00e6kt f\u00f3lk  var r\u00e9ttlaust, \u00ed besta falli a\u00f0 fleygt var \u00ed \u00fea\u00f0 \u00f6lmusum. Muna\u00f0arleysingjar og \u00f3sj\u00e1lfbjarga gamalmenni voru bo\u00f0in upp \u2013 e\u00f0a \u00f6llu heldur ni\u00f0ur; \u00feeim var hola\u00f0 ni\u00f0ur \u00e1 b\u00e6i, \u00fear sem l\u00e6gst var bo\u00f0i\u00f0.  A\u00f0 sj\u00e1lfs\u00f6g\u00f0u \u00fe\u00f3tti ekki vi\u00f0 h\u00e6fi, a\u00f0 sl\u00edkt hyski nyti kosingar\u00e9ttar. Lesi\u00f0 \u00fei\u00f0 F\u00e1t\u00e6kt f\u00f3lk eftir Tryggva Emilsson. \u00deetta er svo stutt s\u00ed\u00f0an. \u00c9g man, a\u00f0 sext\u00e1n \u00e1ra unglingur vann \u00e9g me\u00f0 Tryggva vi\u00f0 skur\u00f0gr\u00f6ft hj\u00e1 Rafveitu Reykjav\u00edkur. L\u00edti\u00f0 vissi \u00e9g \u00fe\u00e1, hv\u00edl\u00edka \u00e6vi hann \u00e1tti a\u00f0 baki.<\/p>\n<p>Al\u00fe\u00fd\u00f0uflokkurinn og verkal\u00fd\u00f0shreyfingin breyttu \u00feessu sm\u00e1m saman, skref fyrir skref. \u00cd sta\u00f0inn fyrir endalausan \u00fer\u00e6ld\u00f3m var hv\u00edldart\u00edminn l\u00f6gbundinn \u00e1 togurunum. Vinnul\u00fd\u00f0urinn f\u00e9kk vi\u00f0urkenndan r\u00e9tt til a\u00f0 semja um kaup og kj\u00f6r. \u00dea\u00f0 voru bygg\u00f0ir verkamannab\u00fasta\u00f0ir til \u00feess a\u00f0 h\u00fdsa f\u00e1t\u00e6klinga,sem \u00e1\u00f0ur h\u00edr\u00f0ust \u00ed saggakj\u00f6llurum e\u00f0a \u00e1 hanabj\u00e1lkum efnamanna. \u00c1ri\u00f0 1936 ur\u00f0u \u00fe\u00e1ttaskil. \u00de\u00e1 voru sett heildst\u00e6\u00f0 l\u00f6g um almannatryggingar. Allir skyldu framvegis eiga r\u00e9tt \u00e1 framf\u00e6rslueyri \u00ed ellinni, nj\u00f3ta slysa- og sj\u00fakratrygginga, og skv. upphaflegu frumvarpi, atvinnuleysistrygginga \u00e1 kreppu\u00e1rum. \u00cdhaldi\u00f0 hama\u00f0ist gegn \u00feessari mannr\u00e9ttindal\u00f6ggj\u00f6f \u00e1 \u00feingi og t\u00f3kst, \u00e1samt Frams\u00f3kn, a\u00f0 drepa atvinnuleysistryggingar. \u00dea\u00f0 \u00e1tti sko ekki a\u00f0 ver\u00f0launa letina \u00ed Grimsbyl\u00fd\u00f0num. Verkal\u00fd\u00f0shreyfingin \u00feurfti a\u00f0 beita verkf\u00f6llum til a\u00f0 kn\u00fdja fram atvinnuleysistryggingar m\u00f6rgum \u00e1ratugum s\u00ed\u00f0ar. Verkal\u00fd\u00f0shreyfingin \u2013 ekki l\u00f6ggjafinn \u2013 beitti s\u00e9r fyrir og kom \u00e1 l\u00edfeyrissj\u00f3\u00f0akerfinu, eins og vi\u00f0 \u00feekkjum \u00fea\u00f0 \u00ed dag.  \u00c1n \u00feess byggi gamalt f\u00f3lk \u00e1 \u00cdslandi enn \u00ed dag vi\u00f0 sult og seyru. Samt er \u00f3tr\u00falega m\u00f6rgum \u00ed n\u00f6p vi\u00f0 l\u00edfeyrissj\u00f3\u00f0ina. Hvers vegna?<\/p>\n<p>Al\u00fe\u00fd\u00f0uflokkurinn f\u00e9kk aldrei fj\u00f6ldafylgi \u00e1 \u00cdslandi l\u00edkt og annars sta\u00f0ar \u00e1 Nor\u00f0url\u00f6ndum. \u00deess vegna t\u00f3kst ekki a\u00f0 byggja upp h\u00e9r \u00e1 landi velfer\u00f0arsamf\u00e9lag \u00e1 s\u00f6mu forsendum og norr\u00e6na m\u00f3deli\u00f0 hv\u00edlir \u00e1. Hva\u00f0 \u00e1 \u00e9g vi\u00f0? Samkv\u00e6mt norr\u00e6na m\u00f3delinu er \u00f6llum \u00f6lmusugj\u00f6fum hafna\u00f0.  R\u00e9ttindi samborgaranna eru skilgreind sem mannr\u00e9ttindi.  Allir eru jafnir fyrir l\u00f6gum og nj\u00f3ta s\u00f6mu r\u00e9ttinda. Og eins og Svand\u00eds N\u00edna segir svo skemmtilega: allir eru \u00e1 einhverju t\u00edmabili \u00e6vi sinnar \u00fdmist gefendur e\u00f0a \u00feiggjendur \u00ed \u00feessu samf\u00e9lagi. Wallenbergarnir eiga 40% af Sv\u00ed\u00fej\u00f3\u00f0. \u00deeir f\u00e1 l\u00edka barnab\u00e6tur. \u00c1unnin r\u00e9ttindi \u00fe\u00edn eftir langa starfs\u00e6vi til grei\u00f0slna \u00far l\u00edfeyrissj\u00f3\u00f0i sker\u00f0a ekki grunnl\u00edfeyri \u00feinn fr\u00e1 r\u00edkinu.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er reginmunur \u00e1 \u00feessu e\u00f0a \u00edslenska f\u00faskinu. Upphaflega \u00e1tti \u00feetta a\u00f0 vera samf\u00e9lagss\u00e1ttm\u00e1li, \u00fear sem r\u00e9ttindi og skyldur eru skilgreindar og ekki h\u00e1\u00f0ar skyndibreytingum.  En \u00ed \u00fej\u00f3\u00f0f\u00e9lagi, \u00fear sem gengi gjaldmi\u00f0ilsins hefur veri\u00f0 fellt samkv\u00e6mt p\u00f6ntun fr\u00e1 \u00fatger\u00f0arm\u00f6nnum ca. 40 sinnum \u00e1 l\u00fd\u00f0veldist\u00edmanum, stenst ekkert stundinni  lengur. \u00deess vegna stendur Tryggingastofnun r\u00edkisins \u2013  sj\u00e1lfur hornsteinn velfer\u00f0arr\u00edkisins \u2013  \u00ed \u00fev\u00ed fr\u00e1 degi til dags a\u00f0 elta uppi b\u00f3ta\u00feega samkv\u00e6mt endalausum sker\u00f0ingar\u00e1kv\u00e6\u00f0um til \u00feess a\u00f0 l\u00e1ta \u00fe\u00e1 borga til baka \u00fea\u00f0 sem \u00feeir fengu \u00ed fyrra. \u00dea\u00f0 er einfaldlega satt, sem Svand\u00eds N\u00edna segir, a\u00f0 fj\u00f6ldi f\u00f3lks upplifir Tryggingastofnun r\u00edkisins eins og hverja a\u00f0ra rukkarasjoppu l\u00f6gmanna, Modus e\u00f0a Logos. \u00dev\u00edl\u00edkt kl\u00fa\u00f0ur.  Stofnun, sem var hugsu\u00f0 sem haldreipi f\u00f3lks \u00ed l\u00edfsbar\u00e1ttunni, n\u00fdtur or\u00f0i\u00f0 svipa\u00f0s trausts og p\u00f3lit\u00edkusarnir, sem hafa kl\u00fa\u00f0ra\u00f0 l\u00f6ggj\u00f6finni.<\/p>\n<p>Hvers vegna er \u00feetta svona? Geta \u00cdslendingar aldrei hugsa\u00f0 neina hugsun til enda? Er \u00feetta menntunarskortur? Er verkfr\u00e6\u00f0ilegri hugsun \u00e1b\u00f3tavant?  Var\u00f0ar \u00feetta ekki vi\u00f0 Rann\u00eds, \u00fear sem Svand\u00eds N\u00edna starfar? \u00deurfa \u00cdslendingar alltaf a\u00f0 b\u00faa vi\u00f0 skammt\u00edmareddingar, upphlaup og kl\u00fa\u00f0ur?  E\u00f0a er \u00fea\u00f0 efnahags\u00f3stj\u00f3rnin, sem lei\u00f0ir allt hitt af s\u00e9r \u2013 nefnilega a\u00f0 vel meint \u00farr\u00e6\u00f0i endar \u00ed kl\u00fa\u00f0ri \u00ed framkv\u00e6md? \u00deetta er ekki svona annars sta\u00f0ar \u00e1 Nor\u00f0url\u00f6ndum.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er margsta\u00f0fest af s\u00edendurteknum sko\u00f0anak\u00f6nnunum, a\u00f0  hi\u00f0 s\u00f3s\u00edaldem\u00f3krat\u00edska velfer\u00f0arsamf\u00e9lag Nor\u00f0urlanda n\u00fdtur yfirgn\u00e6fandi stu\u00f0nings almennings. Jafnvel \u00fe\u00f3tt h\u00e6gri \u00f6flin komist til valda skamma hr\u00ed\u00f0 af og til, dirfast \u00feau ekki a\u00f0 hr\u00f3fla vi\u00f0 undirst\u00f6\u00f0um kerfisins. En ef Svand\u00eds N\u00edna hefur r\u00e9tt fyrir s\u00e9r um \u00fea\u00f0, a\u00f0 \u00feeir sem \u00feurfa \u00e1 \u00fej\u00f3nustu TR og Vinnum\u00e1lastofnunar a\u00f0 halda, upplifi vi\u00f0m\u00f3ti\u00f0 sem mannfyrirlitningu \u2013 \u00fe\u00e1 er \u00fea\u00f0 grafalvarlegt m\u00e1l. \u00dea\u00f0 eru alvarlegustu skilabo\u00f0in, sem \u00e9g hef heyrt lengi, til forystu Samfylkingarinnar (sem \u00e1 a\u00f0 heita arftaki Al\u00fe\u00fd\u00f0uflokksins) um, a\u00f0 \u00fea\u00f0 eru ger\u00f0ar kr\u00f6fur til jafna\u00f0armannaflokka um a\u00f0 s\u00fdna tr\u00fana\u00f0 sinn \u00ed verki. \u00dea\u00f0 er ekki n\u00f3g a\u00f0 flagga me\u00f0 feminisma, gay pride og druslug\u00f6ngum. \u00dea\u00f0 \u00fearf a\u00f0 kunna skil \u00e1 hagstj\u00f3rn og a\u00f0 taka bo\u00f0skap jafna\u00f0arstefnunnar um mannr\u00e9ttindi alvarlega \u00ed framkv\u00e6md.<\/p>\n<p>Fj\u00f6lskylda m\u00edn bj\u00f3 um fimm \u00e1ra skei\u00f0 \u00ed Bandar\u00edkjum Nor\u00f0ur Amer\u00edku. \u00dear \u00ed landi standa flestir \u00ed \u00feeirri tr\u00fa, eins og Svand\u00eds N\u00edna, a\u00f0 \u201eeinstaklingsfrelsi s\u00e9 \u00fea\u00f0 fallegasta sem til er\u201c. Um \u00fea\u00f0 snerist amer\u00edski draumurinn. \u00dea\u00f0 \u00fearf ekki a\u00f0 skyggnast dj\u00fapt undir yfirbor\u00f0i\u00f0, s\u00fdndarveruleikann, til \u00feess a\u00f0 komast a\u00f0 raun um, a\u00f0 draumurinn hefur sn\u00faist upp \u00ed martr\u00f6\u00f0. Einstaklingsfrelsi hinna ofurr\u00edku (1%), sem eiga Amer\u00edku, er \u00fev\u00ed sem n\u00e6st h\u00f6mlulaust. \u00c1 s\u00ed\u00f0astli\u00f0num \u00e1ratug frj\u00e1lshyggjunnar hefur \u00fej\u00f3\u00f0arau\u00f0urinn safnast \u00e1 f\u00e1rra hendur. Raunlaun vinnandi f\u00f3lks hafa sta\u00f0i\u00f0 \u00ed sta\u00f0 e\u00f0a r\u00fdrna\u00f0 a\u00f0 kaupm\u00e6tti. R\u00e9ttlaus undirst\u00e9tt f\u00e1t\u00e6klinga er komin til a\u00f0 vera.<\/p>\n<p>Svand\u00eds N\u00edna spyr, hvort marka\u00f0urinn geti leyst m\u00e1lin betur en r\u00edkisforsj\u00e1in. H\u00fan \u00e6tti a\u00f0 kynna s\u00e9r Amer\u00edku. T\u00f6kum d\u00e6mi af heilbrig\u00f0is\u00fej\u00f3nustunni. H\u00fan er einkav\u00e6dd. Einkav\u00e6dd sj\u00fakrah\u00fas \u00feurfa a\u00f0 skila eigendum s\u00ednum r\u00e9ttm\u00e6tum hagna\u00f0i. \u00deetta er d\u00fdrasta heilbrig\u00f0is\u00fej\u00f3nusta \u00ed heimi. Um 50 millj\u00f3nir Amer\u00edkana eru utan vi\u00f0 \u00feetta kerfi. \u00c1m\u00f3ta fj\u00f6ldi b\u00fdr vi\u00f0 tryggingar, sem halda ekki, \u00feegar \u00e1 reynir. Sj\u00fakratryggingar laun\u00feega eru tengdar atvinnunni. \u00deegar fyrirt\u00e6ki fer \u00e1 hausinn, fer sj\u00fakratryggingin. Ef \u00fe\u00fa ver\u00f0ur fyrir slysi e\u00f0a alvarlegum heilsubresti, endar \u00fea\u00f0 gjarnan me\u00f0 gjald\u00feroti. \u00c9g veit um fj\u00f6lskyldur, sem ur\u00f0u a\u00f0 \u00fatigangsf\u00f3lki eftir sl\u00edk \u00e1f\u00f6ll. Svand\u00eds N\u00edna sag\u00f0i okkur einl\u00e6glega fr\u00e1 heilsu\u00e1f\u00f6llum foreldra sinna. Pabbi Svand\u00edsar N\u00ednu elska\u00f0i einkaframtaki\u00f0 og \u00cdsland. Og taldi \u00feau \u00fer\u00e1tt fyrir allt h\u00f3lpin a\u00f0 vera \u00cdslendingar. Alla vega veit \u00e9g, a\u00f0 \u00feau voru betur sett h\u00e9r, \u00fer\u00e1tt fyrir allt, en \u00ed landi einkaframtaksins, Amer\u00edku.<\/p>\n<p>Samt segist Svand\u00edsi N\u00ednu vera \u00ed n\u00f6p vi\u00f0 velfer\u00f0arkerfi\u00f0. Vonandi ekki vegna \u00feess a\u00f0 h\u00fan tr\u00fai \u00fev\u00ed, a\u00f0 einst\u00e6\u00f0ar m\u00e6\u00f0ur, sem \u00fer\u00edfa sk\u00edtinn undan f\u00f3tum okkar hinna til \u00feess a\u00f0 koma d\u00e6trum s\u00ednum til mennta, s\u00e9u \u201evelfer\u00f0ardrottningar \u00e1 framf\u00e6ri skattgrei\u00f0enda\u201c. Tilvitnunin er tekin \u00far r\u00e6\u00f0um Ronalds Reagan, annars flokks leikara \u00ed \u00feri\u00f0ja flokks kvikmyndum,  sem var kosinn forseti Bandar\u00edkjanna \u00fat \u00e1 a\u00f0 vera \u201e\u00ed n\u00f6p vi\u00f0 velfer\u00f0arr\u00edki\u00f0\u201c. Vonandi ekki heldur vegna \u00feess a\u00f0 h\u00fan haldi, a\u00f0 f\u00e9lagsleg samhj\u00e1lp geri alla a\u00f0 letihaugum og dekurdr\u00f3sum.<\/p>\n<p>Kannski \u00fearf \u00e9g ekki a\u00f0 spyrja svona. \u00c9g s\u00e9 \u00e1 grein Svand\u00edsar N\u00ednu, a\u00f0 h\u00fan veit betur. \u00c9g \u00fearf ekki a\u00f0 taka \u00fea\u00f0 fram, a\u00f0 atvinnu\u00fe\u00e1tttaka \u2013 og s\u00e9r \u00ed lagi atvinnu\u00fe\u00e1tttaka kvenna \u2013 er hvergi meiri en \u00ed hinu norr\u00e6na velfer\u00f0arsamf\u00e9lagi. \u00dear a\u00f0 auki veit Svand\u00eds N\u00edna , eins og h\u00fan segir sj\u00e1lf, a\u00f0 vi\u00f0 erum \u00f6ll \u00e1 b\u00f3tum. Ekki bara \u00f3m\u00e1lga b\u00f6rn, \u00f3sj\u00e1lfr\u00e1\u00f0a unglingar, sk\u00f3laf\u00f3lk, hinir aldurhnignu, \u00feeir sem hafa f\u00e6\u00f0st \u00f6rkumla e\u00f0a or\u00f0i\u00f0 fyrir slysum. Hva\u00f0 me\u00f0 velfer\u00f0arkerfi fyrirt\u00e6kjanna?  Vi\u00f0 elskum \u00cdsland svo miki\u00f0, a\u00f0 vi\u00f0 sj\u00e1um ekki eftir \u00fev\u00ed a\u00f0 borga \u00ferj\u00e1 fj\u00f3r\u00f0u af tekjum b\u00e6nda me\u00f0 sk\u00f6ttum. Ofan \u00e1 okurver\u00f0 einokunarinnar. \u00dathlutun r\u00edkisins \u00e1 einkaleyfi til a\u00f0 n\u00fdta sj\u00e1varau\u00f0lindina skilar \u00f6rf\u00e1um forr\u00e9ttindaa\u00f0ilum tugum milljar\u00f0a \u00e1 \u00e1ri. \u00cd samanbur\u00f0i vi\u00f0 \u00feetta eru barnab\u00e6tur, vaxtab\u00e6tur og h\u00fasaleigub\u00e6tur hreinir sm\u00e1aurar.<\/p>\n<p>Eftir stendur spurningin:  Hvers vegna er svo komi\u00f0 \u00e1 \u00cdslandi, a\u00f0 \u00feeim, sem \u00e6ttu a\u00f0 standa v\u00f6r\u00f0 um velfer\u00f0arsamf\u00e9lagi\u00f0, er or\u00f0i\u00f0 \u00ed n\u00f6p vi\u00f0 \u00fea\u00f0?<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aldrei var\u00f0 h\u00fan s\u00f3s\u00edalisti, h\u00fan Svand\u00eds N\u00edna, ekki einu sinni menntask\u00f3lar\u00f3tt\u00e6klingur. <a href=\"http:\/\/herdubreid.is\/af-hverju-eg-vard-aldrei-sosialisti\/\" target=\"top\" rel=\"noopener noreferrer\">Hugvekja hennar \u00ed Her\u00f0ubrei\u00f0<\/a> n\u00fa um helgina snart satt a\u00f0 segja streng \u00ed m\u00ednu gamla, s\u00f3s\u00edaldem\u00f3krat\u00edska hjarta. Hvers vegna? Svand\u00eds N\u00edna segist vera efasemdarmanneskja. \u00c9g l\u00edka. H\u00fan er or\u00f0in n\u00f3gu l\u00edfsreynd til a\u00f0 v\u00edsa \u00e1 bug St\u00f3ra sannleik. H\u00fan segir, a\u00f0 \u201emannf\u00e9lagi\u00f0 r\u00famist (ekki) \u00ed einni kenningu\u201c. Samm\u00e1la.  Svo segir h\u00fan r\u00e9tt si svona: \u201eEinstaklingsfrelsi er \u00fea\u00f0 fallegasta sem til er\u201c. \u00dea\u00f0 er heilmiki\u00f0 til \u00ed \u00fev\u00ed. Spurningin er bara, hva\u00f0 h\u00fan meinar \u00ed alv\u00f6ru?Aldrei var\u00f0 h\u00fan s\u00f3s\u00edalisti, h\u00fan Svand\u00eds N\u00edna, ekki einu sinni menntask\u00f3lar\u00f3tt\u00e6klingur. <a href=\"http:\/\/herdubreid.is\/af-hverju-eg-vard-aldrei-sosialisti\/\" target=\"top\" rel=\"noopener noreferrer\">Hugvekja hennar \u00ed Her\u00f0ubrei\u00f0<\/a> n\u00fa um helgina snart satt a\u00f0 segja streng \u00ed m\u00ednu gamla, s\u00f3s\u00edaldem\u00f3krat\u00edska hjarta. Hvers vegna? Svand\u00eds N\u00edna segist vera efasemdarmanneskja. \u00c9g l\u00edka. H\u00fan er or\u00f0in n\u00f3gu l\u00edfsreynd til a\u00f0 v\u00edsa \u00e1 bug St\u00f3ra sannleik. H\u00fan segir, a\u00f0 \u201emannf\u00e9lagi\u00f0 r\u00famist (ekki) \u00ed einni kenningu\u201c. Samm\u00e1la.  Svo segir h\u00fan r\u00e9tt si svona: \u201eEinstaklingsfrelsi er \u00fea\u00f0 fallegasta sem til er\u201c. \u00dea\u00f0 er heilmiki\u00f0 til \u00ed \u00fev\u00ed. Spurningin er bara, hva\u00f0 h\u00fan meinar \u00ed alv\u00f6ru?<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1,9],"tags":[],"class_list":["post-1419","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-allar_greinar","category-greinar_og_vidtol"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1419","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1419"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1419\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2713,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1419\/revisions\/2713"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1419"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1419"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1419"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}