{"id":1437,"date":"2010-01-27T00:00:00","date_gmt":"2010-01-27T00:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.jbh.is\/?p=1437"},"modified":"2020-09-22T12:51:03","modified_gmt":"2020-09-22T12:51:03","slug":"andsvor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jbh.is\/?p=1437","title":{"rendered":"ANDSV\u00d6R"},"content":{"rendered":"<p>2.<br>\nL\u00dd\u00d0R\u00c6\u00d0I. Evr\u00f3pusambandi\u00f0 er samt\u00f6k l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0isr\u00edkja. Me\u00f0al a\u00f0ildar\u00edkja eru sum \u00ferosku\u00f0ustu l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0isr\u00edki \u00ed heimi, eins og t.d. Nor\u00f0urlanda\u00fej\u00f3\u00f0ir. Vi\u00f0 eigum a\u00f0 skipa okkur \u00ed sveit me\u00f0 \u00feeim, \u00ed sv\u00e6\u00f0isbundnu samstarfi Nor\u00f0urlanda- og Eystrasalts\u00fej\u00f3\u00f0a, innan ESB. Evr\u00f3\u00f0usambandi\u00f0 hefur stu\u00f0la\u00f0 a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 leysa fleiri \u00fej\u00f3\u00f0ir undan oki einr\u00e6\u00f0is (Sp\u00e1nn, Port\u00fagal, Grikkland, Mi\u00f0-og Austur-Evr\u00f3pa og \u00fej\u00f3\u00f0irnar \u00e1 Balkanskaga) en nokkur \u00f6nnur fj\u00f6l\u00fej\u00f3\u00f0asamt\u00f6k. A\u00f0ildar\u00fej\u00f3\u00f0irnar velja s\u00e9r r\u00edkisstj\u00f3rnir, sem fara me\u00f0 \u00e6\u00f0sta vald innan ESB \u00ed r\u00e1\u00f0herrar\u00e1\u00f0inu og deila l\u00f6ggjafarvaldinu me\u00f0 Evr\u00f3pu\u00feinginu, sem er kosi\u00f0 beint af a\u00f0ildar\u00fej\u00f3\u00f0um. Dr\u00e6m kosninga\u00fe\u00e1tttaka er \u00e1 \u00e1byrg\u00f0 kj\u00f3senda sj\u00e1lfra. Kj\u00f3sendur geta sj\u00e1lfir r\u00e1\u00f0i\u00f0 b\u00f3t \u00e1 \u00fev\u00ed.<\/p>\n\n\n<!--more Lesa meira-->\n\n\n<p>3.<br>\n\u00c1HRIF SM\u00c1\u00deJ\u00d3\u00d0A: St\u00f3r\u00fej\u00f3\u00f0ir geta beitt valdi (p\u00f3lit\u00edsku, efnahagslegu, herna\u00f0arlegu) til a\u00f0 f\u00e1 sitt fram. \u00dea\u00f0 geta sm\u00e1\u00fej\u00f3\u00f0ir ekki. \u00de\u00e6r \u00feurfa a\u00f0 rei\u00f0a sig \u00e1 l\u00f6g og r\u00e9tt og samninga um lausn deilum\u00e1la til a\u00f0 g\u00e6ta hagsmuna sinna. ESB er fj\u00f6l\u00fej\u00f3\u00f0asamt\u00f6k, sem hafna valdbeitingu s\u00edn \u00ed milli og skuldbinda sig til a\u00f0 leysa \u00e1greiningsm\u00e1l me\u00f0 samningum. Mikill meirihluti a\u00f0ildar\u00fej\u00f3\u00f0a eru sm\u00e1\u00fej\u00f3\u00f0ir, sem eiga \u00fea\u00f0 sameiginlegt a\u00f0 telja \u00e1hrif s\u00edn meiri innan ESB en \u00ed einangrun utan dyra. A\u00f0ildar\u00fej\u00f3\u00f0ir geta beitt \u00e1hrifum s\u00ednum me\u00f0 bandalags\u00fej\u00f3\u00f0um innan ESB gegn utana\u00f0komandi. Icesave er d\u00e6mi um \u00fea\u00f0 \u00cdsland hef\u00f0i haft sterkari v\u00edgst\u00f6\u00f0u til a\u00f0 leysa \u00fea\u00f0 m\u00e1l, innan ESB en utan. Raunveruleg \u00e1hrif m\u00e6last ekki \u00ed atkv\u00e6\u00f0afj\u00f6lda \u00ed valdastofnunum, \u00fear sem aldrei er l\u00e1ti\u00f0 reyna \u00e1 afl atkv\u00e6\u00f0a gegn \u00fej\u00f3\u00f0arhagsmunum a\u00f0ildarr\u00edkis. \u00c1hrifin r\u00e1\u00f0ast af m\u00e1lsta\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0a og m\u00e1lflutningsgetu vi\u00f0 samningabor\u00f0i\u00f0.<\/p>\n<p>4.<br>\nMI\u00d0ST\u00ddRING\/VALDDREIFING: Innan ESB takast \u00e1 andst\u00e6\u00f0 sj\u00f3narmi\u00f0 mi\u00f0st\u00fdringar (e. federalismi) og valddreifingar (til a\u00f0ildar\u00fej\u00f3\u00f0a). Sem a\u00f0ilar a\u00f0 sm\u00e1\u00fej\u00f3\u00f0akl\u00fabbi Nor\u00f0urlanda- og Eystrasalts\u00fej\u00f3\u00f0a munu \u00cdslendingar fylla s\u00ed\u00f0arnefnda flokkinn. Yfir\u00fej\u00f3\u00f0legu valdi innan ESB eru settar \u00e1kve\u00f0nar skor\u00f0ur, \u00ed samanbur\u00f0i vi\u00f0 vald \u00fej\u00f3\u00f0r\u00edkjanna. \u00dea\u00f0 m\u00e1 r\u00e1\u00f0a af \u00feeirri sta\u00f0reynd, a\u00f0 sameiginleg fj\u00e1rl\u00f6g ESB nema a\u00f0 h\u00e1marki 1.24% af VLF a\u00f0ildarr\u00edkja. \u00c1 \u00cdslandi eftir hrun tekur opinberi geirinn til s\u00edn meira en 50% af VLF.<\/p>\n<p>5.<br>\nHERSKYLDA? A\u00f0ildarr\u00edkin halda sj\u00e1lf uppi landv\u00f6rnum. \u00dev\u00ed til vi\u00f0b\u00f3tar er vi\u00f0brag\u00f0ali\u00f0 til fri\u00f0arg\u00e6slu (RRF) , sem byggir \u00e1 sj\u00e1lfviljugu samstarfi. Sum a\u00f0ildarr\u00edki eru hlutlaus (t.d. \u00cdrland) , e\u00f0a standa utan bandalaga (t.d.Sv\u00ed\u00fej\u00f3\u00f0 og Finnland), og geta \u00fev\u00ed ekki skv. eigin stj\u00f3rnskipan teki\u00f0 \u00fe\u00e1tt \u00ed herna\u00f0i utan eigin landam\u00e6ra. \u00dea\u00f0 gat \u00cdsland hins vegar, me\u00f0 str\u00ed\u00f0i gegn \u00cdrak, skv. \u00e1kv\u00f6r\u00f0un tveggja einstaklinga. \u00dea\u00f0 er \u00e1 valdi a\u00f0ildarr\u00edkjanna sj\u00e1lfra, hvernig \u00feau haga landv\u00f6rnum. Sum eru \u00ed herna\u00f0arbandalagi (NATO) \u2013 \u00f6nnur ekki.<\/p>\n<p>6.<br>\n\u00deJ\u00d3\u00d0AREIGN \u00c1 AU\u00d0LINDUM: Me\u00f0 ve\u00f0setningu vei\u00f0iheimilda \u2013 eins og um einkaeign v\u00e6ri a\u00f0 r\u00e6\u00f0a \u2013 fyrir erlendum l\u00e1num, hafa n\u00faverandi kv\u00f3tahafar s\u00f6kkt sj\u00e1var\u00fatveginum \u00ed skuldir. \u00deeir hafa um lei\u00f0 komi\u00f0 vei\u00f0iheimildum \u00ed \u00edslenskri l\u00f6gs\u00f6gu \u00e1 forr\u00e6\u00f0i erlendra l\u00e1nadrottna. Hr\u00e6\u00f0slu\u00e1r\u00f3\u00f0ur \u00feessara s\u00f6mu a\u00f0ila gegn ESB a\u00f0ild, um framsal au\u00f0linda \u00ed hendur \u00fatlendinga, kemur \u00fev\u00ed \u00far h\u00f6r\u00f0ustu \u00e1tt. \u00deeim ferst, e\u00f0a hitt \u00fe\u00f3 heldur. Sta\u00f0reyndin er s\u00fa, a\u00f0 a\u00f0ildar\u00fej\u00f3\u00f0ir ESB r\u00e1\u00f0a sj\u00e1lfar yfir au\u00f0lindum s\u00ednum. \u00dea\u00f0 er \u00e1 valdi \u00cdslendinga sj\u00e1lfra a\u00f0 binda \u00fea\u00f0 \u00ed stj\u00f3rnarskr\u00e1, a\u00f0 n\u00e1tt\u00faruau\u00f0lindirnar s\u00e9u \u00e6varandi sameign \u00fej\u00f3\u00f0arinnar, og a\u00f0 fylgja \u00fev\u00ed eftir \u00ed framkv\u00e6md me\u00f0 gjaldt\u00f6ku fyrir n\u00fdtingarr\u00e9ttinn.<\/p>\n<p>Hitt er svo \u00e1litam\u00e1l, hvort \u00fatiloka eigi sj\u00e1var\u00fatveginn \u2013 \u00fear sem \u00cdslendingar nj\u00f3ta samkveppnisyfirbur\u00f0a \u2013 fr\u00e1 a\u00f0gangi a\u00f0 erlendu fj\u00e1rmagni. Hvers vegna s\u00e6kjumst vi\u00f0 eftir erlendu fj\u00e1rmagni til a\u00f0 n\u00fdta orkulindir okkar, en viljum \u00e1 sama t\u00edma \u00fatiloka sj\u00e1var\u00fatveginn fr\u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 nj\u00f3ta s\u00f6mu kjara? \u00dea\u00f0 eru ford\u00e6mi fyrir varanlegum undan\u00fe\u00e1gum \u00fej\u00f3\u00f0a, (t.d. Maltverjar og Danir) var\u00f0andi fj\u00e1rfestingar\u00e9tt. \u00c9g tel, a\u00f0 \u00cdslendingar eigi ekki a\u00f0 s\u00e6kjast eftir sl\u00edkum undan\u00fe\u00e1gum. \u00cd sta\u00f0inn \u00e1 a\u00f0 takmarka h\u00e1mark eignarhlutar erlendra fj\u00e1rfesta \u00cdsj\u00e1var\u00fatvegsfyrirt\u00e6kjum, skylda fyrirt\u00e6kin til a\u00f0 eiga l\u00f6gheimili \u00ed \u00edslenskri l\u00f6gs\u00f6gu og koma \u00e1 l\u00f6ndunarskyldu afla, sem og a\u00f0 meirihluti \u00e1hafnarme\u00f0lima skuli vera \u00edslenskir r\u00edkisborgarar. Um n\u00fdtingarr\u00e9tt \u00e1 deilistofnum \u00feurfum vi\u00f0 a\u00f0 semja vi\u00f0 a\u00f0ra \u00e1 grundvelli vei\u00f0ireynslu, eins og veri\u00f0 hefur.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>SJ\u00c1LFST\u00c6\u00d0I:  Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0i \u00ed or\u00f0i er ekki sama og sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0i \u00ed verki. Haiti er ekki \u00f6fundsvert af s\u00ednu \u201cformlega\u201d sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0i. Forskriftin a\u00f0 velgengni \u00cdslendinga \u00e1 20stu \u00f6ld var \u00feessi: 1.<br \/>\nInnlent framkv\u00e6mdavald + erlent fj\u00e1rmagn + \u00f3hindra\u00f0ur marka\u00f0sa\u00f0gangur = hagv\u00f6xtur. Undirskili\u00f0 var tilt\u00f6lulega h\u00e1tt menntunarstig \u00fej\u00f3\u00f0arinnar. Evr\u00f3pusambandsa\u00f0ild n\u00fa er jafngild \u00feessari forskrift, mi\u00f0a\u00f0  vi\u00f0 breyttar a\u00f0st\u00e6\u00f0ur. Eystrasalts\u00fej\u00f3\u00f0ir f\u00f6gnu\u00f0u endurheimt formlegs sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0is 1991. Me\u00f0 ESB-a\u00f0ild \u00e1ri\u00f0 2004 festu \u00fe\u00e6r sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0i\u00f0 \u00ed sessi og trygg\u00f0u \u00fea\u00f0 fyrir utana\u00f0komandi \u00e1s\u00e6lni. Hruni\u00f0 hefur hneppt \u00cdslendinga \u00ed skuldafangelsi. \u00dea\u00f0 jafngildir \u00fev\u00ed a\u00f0 glata efnahagslegu sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0i s\u00ednu. Vi\u00f0 \u00feurfum a\u00f0 endurheimta \u00fea\u00f0 \u2013 og festa s\u00ed\u00f0an \u00ed sessi me\u00f0 a\u00f0ild a\u00f0 Evr\u00f3pusambandinu, r\u00e9tt eins og vina\u00fej\u00f3\u00f0ir okkar vi\u00f0 Eystrasalt. <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1,9],"tags":[],"class_list":["post-1437","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-allar_greinar","category-greinar_og_vidtol"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1437","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1437"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1437\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2779,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1437\/revisions\/2779"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1437"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1437"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1437"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}