{"id":1457,"date":"2017-10-03T00:00:00","date_gmt":"2017-10-03T00:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.jbh.is\/?p=1457"},"modified":"2020-09-22T10:50:56","modified_gmt":"2020-09-22T10:50:56","slug":"bull-er-bull","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jbh.is\/?p=1457","title":{"rendered":"Bull er bull"},"content":{"rendered":"<p>Sta\u00f0reyndirnar eru eftirfarandi:<\/p>\n\n\n<!--more Lesa meira-->\n\n\n<p>1.<br>\n\u00deegar aflamarkskerfi\u00f0 var l\u00f6gleitt 1988, settum vi\u00f0 jafna\u00f0armenn (Al\u00fe\u00fd\u00f0uflokkurinn) \u00e1kv\u00e6\u00f0i um sameign \u00fej\u00f3\u00f0arinnar \u00ed 1.gr. laganna til a\u00f0 gir\u00f0a fyrir myndun einkaeignarr\u00e9ttar \u00e1 vei\u00f0ir\u00e9ttinum.<\/p>\n<p>2.<br>\n\u00deegar Halld\u00f3r \u00c1sgr\u00edmsson, sj\u00e1var\u00fatvegsr\u00e1\u00f0herra Frams\u00f3knar, lag\u00f0i til framsalsr\u00e9ttinn 1990, settum vi\u00f0 jafna\u00f0armenn aftur skilyr\u00f0i fyrir sam\u00feykkt \u00feess. Vi\u00f0 b\u00e6ttum vi\u00f0 var\u00fa\u00f0ar\u00e1kv\u00e6\u00f0i, sem enn stendur og hlj\u00f3\u00f0ar svo: \u201e\u00dathlutun vei\u00f0iheimilda?\u2026?myndar ekki eignarr\u00e9tt e\u00f0a \u00f3afturkallanlegt forr\u00e6\u00f0i einstakra a\u00f0ila yfir vei\u00f0iheimildum\u201c. T\u00edmabundinn n\u00fdtingarr\u00e9ttur skyldi \u00fev\u00ed hvorki mynda l\u00f6gvarinn eignarr\u00e9tt n\u00e9 b\u00f3taskyldu \u00e1 r\u00edki\u00f0, ef \u00fathlutun vei\u00f0iheimilda yr\u00f0i breytt s\u00ed\u00f0ar.<\/p>\n<p>3.<br>\nHvers vegna var framsali\u00f0 heimila\u00f0? Til \u00feess a\u00f0 fulln\u00e6gja \u00f6\u00f0rum megintilgangi fiskvei\u00f0istj\u00f3rnunar, a\u00f0 draga \u00far s\u00f3kn og auka ar\u00f0semi. \u00c1n \u00feess hef\u00f0i engin au\u00f0lindarenta myndast, sem andlag au\u00f0lindagjalds.<\/p>\n<p>4.<br>\nHvers vegna var ekki \u00fe\u00e1 \u00feegar lagt \u00e1 au\u00f0lindagjald? Vegna \u00feess a\u00f0 Al\u00fe\u00fd\u00f0uflokkurinn (10 \u00feingmenn) var eini flokkurinn, sem var fylgjandi au\u00f0lindagjaldi. En andst\u00e6\u00f0ingarnir h\u00f6f\u00f0u \u00fe\u00e1 pott\u00fe\u00e9tt r\u00f6k, \u00fe\u00f3tt \u00feau f\u00e9llu \u00far gildi s\u00ed\u00f0ar. \u00dea\u00f0 var efnahagskreppa (1988-95), s\u00fa lengsta \u00ed l\u00fd\u00f0veldiss\u00f6gunni. Neikv\u00e6\u00f0ur hagv\u00f6xtur, aflasamdr\u00e1ttur, versnandi vi\u00f0skiptakj\u00f6r. Sj\u00e1var\u00fatvegsfyrirt\u00e6kin voru sokkin \u00ed skuldir eftir fyrirhyggjul\u00edti\u00f0 fj\u00e1rfestingarfyllir\u00ed. \u00dea\u00f0 var engin au\u00f0lindarenta til a\u00f0 r\u00edsa undir gjaldt\u00f6ku.<\/p>\n<p>5.<br>\n\u00cd Vi\u00f0eyjarstj\u00f3rninni (1991-95) fengum vi\u00f0 grundvallarregluna um au\u00f0lindagjald l\u00f6gfest (kalla\u00f0 \u00fer\u00f3unargjald). \u00dea\u00f0 dekka\u00f0i ekki samf\u00e9lagskostna\u00f0 sj\u00e1var\u00fatvegsins (hafnir, hafranns\u00f3knir, landhelgisg\u00e6sla, g\u00e6\u00f0aeftirlit o.s.frv.). En \u00fea\u00f0 var skref \u00ed r\u00e9tta \u00e1tt.<\/p>\n<p>6.<br>\nEf vi\u00f0 jafna\u00f0armenn hef\u00f0um ekki n\u00e1\u00f0 a\u00f0 l\u00f6gfesta sameignar\u00e1kv\u00e6\u00f0i\u00f0 og for\u00f0a\u00f0 r\u00edkinu fr\u00e1 b\u00f3taskyldu vegna s\u00ed\u00f0ari breytinga, v\u00e6ri m\u00e1li\u00f0 fyrir l\u00f6ngu tapa\u00f0. Einkaeignarr\u00e9tturinn v\u00e6ri \u00fe\u00e1 \u00e1rei\u00f0anlega fyrir l\u00f6ngu d\u00f3mhelga\u00f0ur og l\u00f6gvarinn. \u00dea\u00f0 kemur \u00fev\u00ed \u00far h\u00f6r\u00f0ustu \u00e1tt, \u00feegar okkur jafna\u00f0arm\u00f6nnum er bori\u00f0 \u00e1 br\u00fdn a\u00f0 hafa brug\u00f0ist \u00ed \u00feessu m\u00e1li. Sta\u00f0reyndirnar tala s\u00ednu m\u00e1li. Vi\u00f0 erum eini flokkurinn, sem st\u00f3\u00f0um vaktina \u00ed nafni \u00fej\u00f3\u00f0arhagsmuna \u00ed erfi\u00f0ri varnarbar\u00e1ttu vi\u00f0 s\u00e9rhagsmunaa\u00f0ila.<\/p>\n<p>7.<br>\nR\u00edkisstj\u00f3rn \u00cdslands er ekki fj\u00f6lskipa\u00f0 stj\u00f3rnvald. Sj\u00e1var\u00fatvegsr\u00e1\u00f0herrar hafa seinasta or\u00f0i\u00f0 \u00ed s\u00ednum m\u00e1laflokki. \u00cd meira en 20 \u00e1r hafa sj\u00e1var\u00fatvegsr\u00e1\u00f0herrar l\u00e1ti\u00f0 l\u00ed\u00f0ast, a\u00f0 t\u00edmabundnar vei\u00f0iheimildir eru leig\u00f0ar, seldar, ve\u00f0settar og jafnvel erf\u00f0ar, eins og um einkaeign s\u00e9 a\u00f0 r\u00e6\u00f0a \u2013 \u00ed tr\u00e1ssi vi\u00f0 anda og b\u00f3kstaf laganna. \u00deeir heita: \u00deorsteinn P\u00e1lsson, \u00c1rni Mathiesen, Einar Gu\u00f0finnsson, Steingr\u00edmur J. Sigf\u00fasson, Gunnar Bragi Sveinsson og Sigur\u00f0ur Ingi J\u00f3hannsson. Gleymi \u00e9g einhverjum? \u00dea\u00f0 tekur \u00fev\u00ed ekki a\u00f0 nefna n\u00fav. starfsstj\u00f3rn, sem er a\u00f0 pakka saman. En eitt er v\u00edst: \u00deetta voru ekki jafna\u00f0armenn. Styrmir kannast e.t.v. betur vi\u00f0 \u00fe\u00e1 sem \u201einnv\u00edg\u00f0a og innm\u00fara\u00f0a\u201c.<\/p>\n<p>\u201eFollow the money\u201c, segir Kaninn. \u00de\u00f3tt L\u00cd\u00da hafi a\u00f0 v\u00edsu skipt um kennit\u00f6lu (SFS) er eitt \u00f3breytt: \u00deeir gera enn \u00fat Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isflokkinn og Frams\u00f3kn fyrir kosningar (og gauka l\u00edtilr\u00e6\u00f0i a\u00f0 VG, a\u00f0 s\u00f6gn). Og borga hallareksturinn af daglegum s\u00f6guf\u00f6lsunum Morgunbla\u00f0sritstj\u00f3rans me\u00f0 gl\u00f6\u00f0u ge\u00f0i, \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00feeir vita, a\u00f0 \u00fea\u00f0 eru sm\u00e1aurar \u00ed samanbur\u00f0i vi\u00f0 \u00fe\u00e1 tugi milljar\u00f0a, sem fj\u00e1rmagnseigendur hafa fengi\u00f0 \u00ed sinn hlut fyrir einkaleyfi\u00f0 til a\u00f0 n\u00fdta sameiginlega au\u00f0lind \u00fej\u00f3\u00f0arinnar \u00ed skj\u00f3li p\u00f3lit\u00edsks valds.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 eru kosningar fram undan. \u00c6tlar \u00fej\u00f3\u00f0in a\u00f0 l\u00e1ta \u00fea\u00f0 um sig spyrjast, a\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0arviljinn ver\u00f0i hundsa\u00f0ur, einu sinni enn? Til \u00feess eru v\u00edtin a\u00f0 varast \u00feau. \u00dev\u00ed a\u00f0 \u00fea\u00f0 er hverju or\u00f0i sannara, sem haft er eftir sk\u00farunum \u00ed stj\u00f3rnarr\u00e1\u00f0inu: G\u00f3lfi\u00f0 ver\u00f0ur aldrei hreinna en vatni\u00f0 \u00ed f\u00f6tunni.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cd annars \u00e1g\u00e6tu Silfri Egils sl. sunnudag spillti Styrmir Gunnarsson skynsamlegri umr\u00e6\u00f0u me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 afflytja sta\u00f0reyndir um st\u00f3rm\u00e1l, sem var\u00f0ar \u00fej\u00f3\u00f0arhag: Au\u00f0lindagjaldsm\u00e1li\u00f0. \u00deetta er ekki sagnfr\u00e6\u00f0i. \u00cd a\u00f0draganda kosninga skiptir miklu m\u00e1li, a\u00f0 kj\u00f3sendur hafi \u00fea\u00f0 \u00e1 hreinu, hva\u00f0a stj\u00f3rnm\u00e1laflokkar hafa sta\u00f0fastlega komi\u00f0 \u00ed veg fyrir, a\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0arviljinn um au\u00f0lindagjald fyrir einkaleyfi \u00e1 n\u00fdtingu \u00fej\u00f3\u00f0arau\u00f0linda n\u00e1i fram a\u00f0 ganga. \u00deessir flokkar heita Sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0is- og Frams\u00f3knarflokkur, me\u00f0 \u00feegjandi sam\u00feykki VG. <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1,9],"tags":[],"class_list":["post-1457","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-allar_greinar","category-greinar_og_vidtol"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1457","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1457"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1457\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2632,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1457\/revisions\/2632"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1457"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1457"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jbh.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1457"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}